શતપથબ્રાહ્મણમ્ · અધ્યાય 12.9.3

૧૨.૯.૩
દુષ્ટરીતુર્હ પૌંસાયનો દશપુરુષં રાજ્યાદપરુદ્ધ આસ। રેવોત્તરસમ્ ઉ હ પાટવં ચાક્રં સ્થપતિં સૃંજયા અપરુરુધુઃ

સ હોવાચ દુષ્ટરીતું પૌંસ્યાયનમ્। સૌત્રામણ્યા ત્વા યાજયાનિ। યદિદં સૃંજયેષુ રાષ્ટ્રમ્। તત્ ત્વયિ ધાસ્યામીતિ। તથેતિ। તયૈનમયાજયત્

તદુ હ બલ્હિકઃ પ્રાતિપીયઃ શુશ્રાવ કૌરવ્યો રાજા। યો હ વા અયં દુષ્ટરીતુઃ પૌંસાયનો દશપુરુષં રાજ્યાદપરુદ્ધોઽભૂત્। તમયં ચાક્રઃ સ્થપતિઃ સૌત્રામણ્યા યાજયિષ્યતિ। યદિદં સૃઞ્જયેષુ રાષ્ટ્રમ્। તદ્ધાસ્મિન્ ધાસ્યતીતિ

સ હોવાચ। તન્ન્વા અહં તં વેદિષ્યામિ। યદિ સ તસ્મિન્ રાષ્ટ્રં ધાસ્યતિ। બહિર્ધા વૈનં રાષ્ટ્રાત્ ધાસ્યતીતિ। સ આજગામ। યસ્યાં વેલાયાં ગ્રહા ગૃહ્યન્તે

સ હોવાચ। સ્થપતે ચાક્ર નાહવનીયે સુરા હોતવ્યેત્યાહુઃ। નાન્યત્રાહવનીયાત્। યદ્યાહવનીયે સુરાં હોષ્યસિ। પાપવસ્યસં કરિષ્યસિ। જામિ યજ્ઞસ્ય। યદ્યન્યત્રાહવનીયાત્। બહિર્ધૈનં રાષ્ટ્રાત્ ધાસ્યસિ। નૈનં રાષ્ટ્રે ધાસ્યસિ। નાસ્મિન્ રાષ્ટ્રં ધાસ્યસીતિ

સ હોવાચ। નાહવનીયે સુરાં હોષ્યામિ। નાન્યત્રાહવનીયાત્। ન પાપવસ્યસં કરિષ્યામિ। ન જામિ યજ્ઞસ્ય। નૈનં બહિર્દ્ધા રાષ્ટ્રાત્ ધાસ્યામિ। રાષ્ટ્ર એનં ધાસ્યામિ। રાષ્ટ્રમસ્મિન્ ધાસ્યામીતિ

સ હોવાચ। કથં હિ કરિષ્યસી૩ ઇતિ।સ હૈતદુવાચ। અસુરેષુ વા એષોઽગ્રે યજ્ઞ આસીત્ સૌત્રામણી। સ દેવાનુપપ્રૈત્। સોઽપ આગચ્છત્। તમાપઃ પ્રત્યનંદન્। તસ્માત્ ઉ શ્રેયાંસમાગતં પ્રત્યેવ નંદંતિ। તં હોચુઃ। એહ્યેવ ભગવ ઇતિ

સ હોવાચ। બિભેમિ વૈ। પ્રણયત મેતિ। કસ્માત્ ભગવો બિભેષીતિ। અસુરેભ્ય ઇતિ। તથેતિ। તમાપઃ પ્રાણયન્। તસ્માત્ યો વધત્રો ભવતિ। સ બિભ્યતં પ્રણયતિ। યદાપઃ પ્રાણયન્। તસ્માદાપઃ પ્રણીતાઃ। તત્ પ્રણીતાનાં પ્રણીતાત્વમ્। પ્રતિ હ તિષ્ઠતિ। ય એવમેતત્ પ્રણીતાનાં પ્રણીતાત્વં વેદ

તદિષ્ટાઃ પ્રયાજા આસુઃ। અપર્યગ્નિકૃતમ્। અથાસુરા અન્વાજગ્મુઃ। તે દેવાઃ પર્યગ્નિનૈવાસુરાન્ સપત્નાન્ ભ્રાતૃવ્યાન્ યજ્ઞાદંતરાયન્। તથો એવૈષ એતત્ પર્યગ્નિનૈવ દ્વિષન્તં ભ્રાતૃવ્યં યજ્ઞાદંતરેતિ

દેવયોનિર્વા એષઃ। યદાહવનીયઃ। તસ્યૈતાવમૃતપક્ષૌ। યાવેતાવભિતોઽગ્ની। તત્ યદાહવનીયે યજ્ઞં તન્વતે। દેવયોનાવેવૈતદ્દેવેભ્યો યજ્ઞં તન્વતે। ઉપ હૈનં પુનર્યજ્ઞો નમતિ। નાસ્માત્ યજ્ઞો વ્યવચ્છિદ્યતે। ય એવમેતદ્વેદ। યસ્ય વૈવં વિદુષ એતત્ કર્મ ક્રિયતે

ઉત્તરેઽગ્નૌ પયોગ્રહાન્ જુહ્વતિ। ઉત્તરેઽગ્નૌ પશૂન્ શ્રપયંતિ। પશૂનેવ તન્મર્ત્યાન્ સતોઽમૃતયોનૌ દધાતિ। મર્ત્યાન્ સતોઽમૃતયોનેઃ પ્રજનયતિ। અપ હ વૈ પશૂનાં પુનર્મૃત્યું જયતિ। નાસ્માત્ યજ્ઞો વ્યવચ્છિદ્યતે। ય એવમેતદ્વેદ। યસ્ય વૈવં વિદુષ એતત્ કર્મ ક્રિયતે

દક્ષિણેઽગ્નૌ સુરાગ્રહાન્ જુહ્વતિ। દક્ષિણેઽગ્નૌ પાવયંતિ પવિત્રાભિસ્ત્રિષંયુક્તાભિઃ। પિતૄનેવ તન્મર્ત્યાન્ સતોઽમૃતયોનૌ દધાતિ। મર્ત્યાન્ સતોઽમૃતયોનેઃ પ્રજનયતિ।અપ હ વૈ પિતૄણાં પુનર્મૃત્યું જયતિ। નાસ્માત્ યજ્ઞો વ્યવચ્છિદ્યતે। ય એવમેતદ્વેદ। યસ્ય વૈવં વિદુષ એતત્ કર્મ ક્રિયતે

તદ્યદેતાવગ્ની આહવનીયાત્ વિહ્રિયેતે। તેનાહવનીયૌ। અથ યદાહવનીયં પુનર્નાશ્નુવાતે। તેનાનાહવનીયૌ। તેનોભૌ હોમા ઉપાપ્નોતિ। યશ્ચાહવનીયે। યશ્ચાનાહવનીયે। યચ્ચ હુતમ્। યચ્ચાહુતમ્। પુનર્હાયમિત્વોવાચ। ન તદસ્તિ યત્ સૃંજયાનાં રાષ્ટ્રમ્। દુષ્ટરીતોસ્તત્। અદ્ય તથાઽયં ચાક્રસ્થપતિર્યજ્ઞેઽકરિતિ

ઉત્તરેઽગ્નૌ પશુભિઃ પુરોડાશૈઃ પયોગ્રહૈરિતિ ચરન્તિ। યદુ ચાન્યત્। તેન દેવાનેવ તદ્દેવલોકે પ્રીણાતિ। ત એનં પ્રીતાઃ પ્રીણન્તિ। અથો દેવલોકમેવ જયતિ

સ વા એષ આત્મૈવ। યત્સૌત્રામણી। તસ્માત્ સા નિરુક્તા। નિરુક્તો હ્યાત્મા।
લોકો વયોધાઃ। તસ્માત્ સોઽનિરુક્તઃ। અનિરુક્તો હિ લોકઃ। આત્મા વૈ યજ્ઞસ્ય યત્સૌત્રામણી। બાહૂ ઐન્દ્રશ્ચ વયોધાશ્ચ। તદ્યદેતાવભિતઃ પશૂ ભવતઃ। તસ્માદિમાવાત્માનમભિતો બાહૂ। યથા ઉ વૈ પશુઃ। એવં યૂપઃ।તદ્યદેતં સૌત્રામણિકં યૂપમેતૌ યૂપાવભિતો ભવતઃ। તસ્માદિમાવાત્માનમભિતો બાહૂ