શતપથબ્રાહ્મણમ્ · અધ્યાય 12.2.4

૧૨.૨.૪ ગવામયનીયસંવત્સરસ્ય પુરુષવિધોપાસનમ્।
પુરુષો વૈ સંવત્સરઃ। તસ્ય પ્રાણ એવ પ્રાયણીયોઽતિરાત્રઃ। પ્રાણેન હિ પ્રયન્તિ। વાગેવારંભણીયમહઃ। વાચા હ્યારભન્તે। તદ્યદારભન્તે

અયમેવ દક્ષિણો હસ્તોઽભિપ્લવઃ ષડહઃ। તસ્યેદમેવ પ્રથમમહઃ। તસ્યેદમેવ પ્રાતઃસવનમ્। ઇદં માધ્યંદિનં સવનમ્। ઇદં તૃતીયસવનમ્। ગાયત્ર્યા આયતને। તસ્માદિયમાસાં હ્રસિષ્ઠા

ઇદમેવ દ્વિતીયમહઃ। તસ્યેદમેવ પ્રાતઃસવનમ્। ઇદં માધ્યન્દિનં સવનમ્। ઇદં તૃતીયસવનમ્। ત્રિષ્ટુભ આયતને। તસ્માદિયમસ્મૈ વર્ષીયસી

ઇદમેવ તૃતીયમહઃ। તસ્યેદમેવ પ્રાતઃસવનમ્। ઇદં માધ્યન્દિનં સવનમ્। ઇદં તૃતીયસવનમ્। જગત્યા આયતને। તસ્માદિયમાસાં વર્ષિષ્ઠા

ઇદમેવ ચતુર્થમહઃ। તસ્યેદમેવ પ્રાતઃસવનમ્। ઇદં માધ્યન્દિનં સવનમ્। ઇદં તૃતીયસવનમ્। વિરાજ આયતને। અન્નં વૈ વિરાટ્। તસ્માદિયમાસામન્નાદિતમા

ઇદમેવ પંચમમહઃ। તસ્યેદમેવ પ્રાતઃસવનમ્। ઇદં માધ્યન્દિનં સવનમ્।ઇદં તૃતીયસવનમ્। પંક્તેરાયતને। પૃથુરિવ વૈ પંક્તિઃ। તસ્માદયમાસાં પ્રથિષ્ઠઃ

ઇદમેવ ષષ્ઠમહઃ। તસ્યેદમેવ પ્રાતઃસવનમ્। ઇદં માધ્યંદિનં સવનમ્। ઇદં તૃતીયસવનમ્। અતિચ્છંદસ આયતને। તસ્માદયમાસાં વર્ષિષ્ઠઃ। ગાયત્રમેતદહર્ભવતિ। તસ્માદિદં ફલકં હ્રસિષ્ઠમ્। સ ઇતોઽભિપ્લવઃ ષડહઃ। સ ઇતઃ। સ ઇતઃ। સ ઇત આત્મા પૃષ્ઠ્યઃ

એતદ્ધ સ્મ વૈ તદ્વિદ્વાનાહ પૈંગ્યઃ।પ્લવન્ત ઇવ વા અભિપ્લવાઃ। તિષ્ઠતીવ પૃષ્ઠ્ય ઇતિ। પ્લવત ઇવ હ્યયમંગૈઃ। તિષ્ઠતીવાત્મનેતિ

શિર એવાસ્ય ત્રિવૃત્। તસ્માત્તત્ ત્રિવિધં ભવતિ। ત્વગસ્થિ મસ્તિષ્કઃ

ગ્રીવાઃ પંચદશઃ। ચતુર્દશ વા એતાસાં કરૂકરાણિ। વીર્યં પંચદશમ્। તસ્માદેતાભિરણ્વીભિઃ સતીભિર્ગુરું ભારં હરતિ। તસ્માત્ ગ્રીવા પંચદશઃ

ઉરઃ સપ્તદશઃ। અષ્ટાવન્યે જત્રવોઽષ્ટાવન્યે। ઉરઃ સપ્તદશમ્। તસ્માદુરઃ સપ્તદશઃ

ઉદરમેકવિંશઃ। વિંશતિર્વા અંતરુદરે કુંતાપાનિ। ઉદરમેકવિંશમ્। તસ્માદુદરમેકવિંશઃ

પાર્શ્વે ત્રિણવઃ। ત્રયોદશાન્યાઃ પર્શવસ્ત્રયોદશાન્યાઃ। પાર્શ્વે ત્રિણવે। તસ્માત્પાર્શ્વે ત્રિણવઃ

અનૂકં ત્રયસ્ત્રિંશઃ। દ્વાત્રિંશદ્વા એતસ્ય કરૂકરાણિ। અનૂકં ત્રયસ્ત્રિંશમ્। તસ્માદનૂકં ત્રયસ્ત્રિંશઃ

અયમેવ દક્ષિણઃ કર્ણોઽભિજિત્। યદિદમક્ષ્ણઃ શુક્લમ્। સ પ્રથમઃ સ્વરસામા। યત્ કૃષ્ણં, સ દ્વિતીયઃ। યન્મંડલં, સ તૃતીયઃ। નાસિકે વિષુવાન્। યદિદમક્ષ્ણો મંડલમ્। સ પ્રથમોઽર્વાક્સામા। યત્ કૃષ્ણં, સ દ્વિતીયઃ। યત્ શુક્લં, સ તૃતીયઃ

અયમેવોત્તરઃ કર્ણો વિશ્વજિત્। ઉક્તૌ પૃષ્ઠ્યાભિપ્લવૌ। યાવવાંચૌ પ્રાણૌ, તે ગોઆયુષી। અંગાનિ દશરાત્રઃ। મુખં મહાવ્રતમ્। ઉદાન એવોદયનીયોઽતિરાત્રઃ। ઉદાનેન હ્યુદ્યંતિ। સ એષ સંવત્સરોઽધ્યાત્મં પ્રતિષ્ઠિતઃ સ યો હૈવમેતં સંવત્સરમધ્યાત્મં પ્રતિષ્ઠિતં વેદ। પ્રતિતિષ્ઠતિ પ્રજયા પશુભિરસ્મિન્ લોકે, અમૃતત્વેનામુષ્મિન્