શતપથબ્રાહ્મણમ્ · અધ્યાય 10.1.3

પ્રજાપતિઃ પ્રજા અસૃજત સ ઊર્ધ્વેભ્ય એવ પ્રાણેભ્યો દેવાનસૃજત યેઽવાઞ્ચઃ પ્રાણાસ્તેભ્યો મર્ત્યાઃ પ્રજા અથોર્ધ્વમેવ મૃત્યું પ્રજાભ્યોઽત્તારમસૃજત -

તસ્ય હ પ્રજાપતેઃ અર્ધમેવ મર્ત્યમાસીદર્ધમમૃતં તદ્યદસ્ય મર્ત્યમાસીત્તેન મૃત્યોરબિભેત્સ બિભ્યાદિમાં પ્રાવિશદ્દ્વયં ભૂત્વા મૃચ્ચાપશ્ચ -

સ મૃત્યુર્દેવાનબ્રવીત્ ક્વ નુ સોઽભૂદ્યો નોઽસૃષ્ટેતિ ત્વદ્બિભ્યદિમાં પ્રાવિક્ષદિતિ સોઽબ્રવીત્તં વા અન્વિચ્છામ તં સમ્ભરામ ન વા અહં તં હિંસિષ્યામીતિ તં દેવા અસ્યા અધિ સમભરન્યદસ્યાપ્સ્વાસીત્તા અપઃ સમભરન્નથ યદસ્યાં તાં મૃદં તદુભયં સમ્ભૃત્ય મૃદં ચાપશ્ચેષ્ટકામકુર્વંસ્તસ્માદેતદુભયમિષ્ટકા ભવતિ મૃચ્ચાપશ્ચ -

તદેતા વા અસ્ય તાઃ પઞ્ચ મર્ત્યાસ્તન્વ આસઁલ્લોમ ત્વઙ્માંસમસ્થિ મજ્જાઽથૈતા અમૃતા મનો વાક્પ્રાણશ્ચક્ષુઃ શ્રોત્રમ્ -

સ યઃ સ પ્રજાપતિઃ અયમેવ સ યોઽયમગ્નિશ્ચીયતેઽથ યા અસ્ય તાઃ પઞ્ચ મર્ત્યાસ્તન્વ આસન્નેતાસ્તાઃ પુરીષચિતયોઽથ યા અમૃતા એતાસ્તા ઇષ્ટકાચિતયઃ -

તે દેવા અબ્રુવન્ અમૃતમિમં કરવામેતિ તસ્યૈતાભ્યામમૃતાભ્યાં તનૂભ્યામેતામ્મર્ત્યાં તનૂં પરિગૃહ્યામૃતામકુર્વન્નિષ્ટકાચિતિભ્યાં પુરીષચિતિં તથા દ્વિતીયાં તથા તૃતીયાં તથા ચતુર્થીમ્ -

અથ પઞ્ચમીં ચિતિમુપધાય પુરીષં નિવપતિ તત્ર વિકર્ણીં ચ સ્વયમાતૃણાં ચોપદધાતિ હિરણ્યશકલૈઃ પ્રોક્ષત્યગ્નિમભ્યાદધાતિ સા સપ્તમી ચિતિસ્તદમૃતમેવમસ્યૈતાભ્યામમૃતાભ્યાં તનૂભ્યામેતાં મર્ત્યાં તનૂમ્પરિગૃહ્યામૃતામકુર્વન્નિષ્ટકાચિતિભ્યાં પુરીષચિતિં તતો વૈ પ્રજાપતિરમૃતોઽભવત્તથૈવૈતદ્યજમાન એતમમૃતમાત્માનં કૃત્વા સોઽમૃતો ભવતિ -

તે વૈ દેવાસ્તં નાવિદુઃ યદ્યેનં સર્વં વાઽકુર્વન્ન વા સર્વં યદ્યતિ વાઽરેચયન્નવાભ્યાપયંસ્ત એતામૃચમપશ્યન્ધામચ્છદગ્નિરિન્દ્રો બ્રહ્મા દેવો બૃહસ્પતિઃ સચેતસો વિશ્વે દેવા યજ્ઞં પ્રાવન્તુ નઃ શુભે ઇતિ -

તસ્યા અસ્ત્યેવાગ્નેયમ્ અસ્ત્યૈન્દ્રમસ્તિ વૈશ્વદેવં તદ્યદસ્યા આગ્નેયં યદેવૈતસ્યાગ્નેરાગ્નેયં તદસ્ય તેન સમસ્કુર્વન્યદૈન્દ્રં તદૈન્દ્રેણ યદ્વૈશ્વદેવં તદ્વૈશ્વદેવેન તમત્રૈવ સર્વં કૃત્સ્નં સમસ્કુર્વન્ -

તદ્યદેતયોપતિષ્ઠતે યદેવાસ્યાત્ર વિદ્વાન્વાઽવિદ્વાન્વાઽતિ વા રેચયતિ ન વાઽભ્યાપયતિ તદેવાસ્યૈતયા સર્વમાપ્નોતિ યદસ્ય કિં ચાનાપ્તમનુષ્ટુબ્ધામચ્છદ્ભવતિ વાગ્વા અનુષ્ટુબ્વાગ્ધામચ્છદ્વાચૈવાસ્ય તદાપ્નોતિ યદસ્ય કિં ચાનાપ્તં પુરીષવતીં ચિતિં કૃત્વોપતિષ્ઠેતેત્યુ હૈક આહુસ્તત્ર હિ સા સર્વા કૃત્સ્ના ભવતીતિ -

તદુ વા આહુઃ યવિષ્ઠવત્યૈવોપતિષ્ઠેતૈતદ્ધાસ્ય પ્રિયં ધામ યદ્યવિષ્ઠ ઇતિ તદ્યદસ્ય પ્રિયં ધામ તેનાસ્ય તદાપ્નોતિ યદસ્ય કિં ચાનાપ્તમાગ્નેય્યાગ્નિકર્મ હિ ગાયત્ર્યા ગાયત્રોઽગ્નિર્યાવાનગ્નિર્યાવત્યસ્ય માત્રા તાવતૈવાસ્ય તદાપ્નોતિ યદસ્ય કિં ચાનાપ્તમનિરુક્તયા સર્વં વા અનિરુક્તં સર્વેણૈવાસ્ય તદાપ્નોતિ યદસ્ય કિંચાનાપ્તં ત્વં યવિષ્ઠ દાશુષ ઇતિ તસ્યોક્તો બન્ધુઃ પુરીષવતીં ચિતિં કૃત્વોપતિષ્ઠેત તત્ર હિ સા સર્વા કૃત્સ્ના ભવતિ -