શતપથબ્રાહ્મણમ્ · અધ્યાય 1.4.3

૧.૪.૩ શાન્તિકર્મ
યો હ વા અગ્નિઃ સામિધેનીભિઃ સમિદ્ધઃ । અતિતરાં હ વૈ સ ઇતરસ્માદગ્નેસ્તપત્યનવધૃષ્યો હિ ભવત્યનવમૃશ્યઃ -

સ યથા હૈવાગ્નિઃ । સામિધેનીભિઃ સમિદ્ધસ્તપત્યેવં હૈવ બ્રાહ્મણઃ સામિધેનીર્વિદ્વાનનુબ્રુવંસ્તપત્યનવધૃષ્યો હિ ભવત્યનવમૃશ્યઃ -

સોઽન્વાહ । પ્રવ ઇતિ પ્રાણો વૈ પ્રવાન્પ્રાણમેવૈતયા સમિન્દ્ધેઽગ્ન આયાહિ વીતય ઇત્યપાનો વા એતવાનપાનમેવૈતયા સમિન્દ્ધે બૃહચ્છોચા યવિષ્ઠ્યેત્યુદાનો વૈ બૃહચ્છોચા ઉદાનમેવૈતયા સમિન્દ્ધે -

સ નઃ પૃથુ શ્રવાય્યમિતિ । શ્રોત્રં વૈ પૃથુ શ્રવાય્યં શ્રોત્રેણ હીદમુરુ પૃથુ શૃણોતિ શ્રોત્રમેવૈતયા સમિન્દ્ધે -

ઈડેન્યો નમસ્ય ઇતિ । વાગ્વા ઈડેન્યા વાગ્ઘીદં સર્વમીટ્ટે વાચેદં સર્વમીડિતં વાચમેવૈતયા સમિન્દ્ધે -

અશ્વો ન દેવવાહન ઇતિ । મનો વૈ દેવવાહનં મનો હીદં મનસ્વિનં ભૂયિષ્ઠં વનીવાહ્યતે મન એવૈતયા સમિન્દ્ધે -

અગ્ને દીદ્યતં બૃહદિતિ । ચક્ષુર્વૈ દીદયેવ ચક્ષુરેવૈતયા સમિન્દ્ધે -

અગ્નિં દૂતં વૃણીમહ ઇતિ । ય એવાયં મધ્યમઃ પ્રાણ એતમેવૈતયા સમિન્ધે સા હૈષાન્તસ્થા પ્રાણાનામતો હ્યન્ય ઊર્ધ્વાઃ પ્રાણા અતોઽન્યેઽવાઞ્ચોઽન્તસ્થા હ ભવત્યન્તસ્થામેનં મન્યન્તે ય એવમેતામન્તસ્થાં પ્રાણાનાં વેદ -

શોચિષ્કેશસ્તમીમહ ઇતિ । શિશ્નં વૈ શોચિષ્કેશં શિશ્નં હીદં શિશ્નં ભૂયિષ્ઠં શોચયતિ શિશ્નમેવૈતયા સમિન્દ્ધે -

સમિદ્ધો અગ્ન આહુતેતિ । ય એવાયમવાઙ્પ્રાણ એતમેવૈતયા સમિન્દ્ધ આ જુહોતા દુવસ્યતેતિ સર્વમાત્માનં સમિન્દ્ધ આ નખેભ્યોઽથો લોમભ્યઃ -

સ યદ્યેનં પ્રથમાયાં સામિધેન્યામનુવ્યાહરેત્ । તં પ્રતિ બ્રૂયાત્પ્રાણં વા એતદાત્મનોઽગ્નાવાધાઃ પ્રાણેનાત્મન આર્ત્તિમારિષ્યસીતિ તથા હૈવ સ્યાત્ -

યદિ દ્વિતીયસ્યામનુવ્યાહરેત્ । તં પ્રતિ બ્રૂયાદપાનં વા એતદાત્મનોઽગ્નાવાધા અપાનેનાત્મન આર્ત્તિમારિષ્યસીતિ તથા હૈવ સ્યાત્ -

યદિ તૃતીયસ્યામનુવ્યાહરેત્ । તં પ્રતિ બ્રૂયાદુદાનં વા એતદાત્મનોઽગ્નાવાધાઃ ઉદાનેનાત્મન આર્ત્તિમારિષ્યસીતિ તથા હૈવ સ્યાત્ -

યદિ ચતુર્થ્યામનુવ્યાહરેત્ । તં પ્રતિબ્રૂયાચ્છ્રોત્રં વા એતદાત્મનોઽગ્નાવાધાઃ શ્રોત્રેણાત્મન આર્ત્તિમારિષ્યસિ બધિરો ભવિષ્યસીતિ તથા હૈવ સ્યાત્ -

યદિ પઞ્ચમ્યામનુવ્યાહરેત્ । તં પ્રતિ બ્રૂયાદ્વાચં વા એતદાત્મનોઽગ્નાવાધા વાચાત્મન આર્ત્તિમારિષ્યસિ મૂકો ભવિષ્યસીતિ તથા હૈવસ્યાત્ -

યદિ ષષ્ઠ્યામનુવ્યાહરેત્ । તં પ્રતિ બ્રૂયાન્મનો વા એતદાત્મનોઽગ્નાવાધા મનસાત્મન આર્ત્તિમારિષ્યસિ મનોમુષિગૃહીતો મોમુઘશ્ચરિષ્યસીતિ તથા હૈવ સ્યાત્ -

યદિ સપ્તમ્યાં અનુવ્યાહરેત્ તં પ્રતિ બ્રૂયાચ્ચક્ષુર્વા એતદાત્મનોઽગ્નાવાધાશ્ચક્ષુષાત્મન આર્ત્તિમારિષ્યસ્યન્ધો ભવિષ્યસીતિ તથા હૈવ સ્યાત્ -

યદ્યષ્ટમ્યામનુવ્યાહેત્। તં પ્રતિ બ્રૂયાન્મધ્યં વા એતત્પ્રાણમાત્મનોઽગ્નાવાધા મધ્યેન પ્રાણેનાત્મન આર્ત્તિમારિષ્યસ્યુદ્ધ્માય મરિષ્યસીતિ તથા હૈવ સ્યાત્ -

યદિ નવમ્યામનુવ્યાહરેત્। તં પ્રતિબ્રૂયાચ્છિશ્નં વા એતદાત્મનોઽગ્નાવાધાઃ શિશ્નેનાત્મન આર્ત્તિમારિષ્યસિ ક્લીબો ભવિષ્યસીતિ તથા હૈવસ્યાત્ -

યદિ દશમ્યામનુવ્યાહરેત્। તં પ્રતિ બ્રૂયાદવાઞ્ચં વા એતત્પ્રાણમાત્મનોઽગ્નાવાધા અવાચા પ્રાણેનાત્મન આર્ત્તિમારિષ્યસ્યપિનદ્ધો મરિષ્યસીતિ તથા હૈવ સ્યાત્ -

યદ્યેકાદશ્યામનુવ્યાહેત્। તં પ્રતિ બ્રૂયાત્સર્વં વા એતદાત્માનમગ્નાવાધાઃ સર્વેણાત્મનાર્ત્તિર્મારિષ્યસિ ક્ષિપ્રેઽમું લોકમેષ્યસીતિ તથા હૈવ સ્યાત્ -

સ યથા હૈવાગ્નિમ્ । સામિધેનીભિઃ સમિદ્ધમાપદ્યાર્ત્તિં ન્યેત્યેવં હૈવ બ્રાહ્મણં સામિધેનીર્વિદ્વાંસં સમનુબ્રુવન્તમનુવ્યાહૃત્યાર્ત્તિં ન્યેતિ -