સમાધિરાજસૂત્ર · અધ્યાય 30
ઇતિ શ્રીસમાધિરાજે તેજગુણરાજપરિવર્તો નામોનત્રિંશતિતમઃ ॥ 29 ॥
(વૈદ્ય 188)
30 અનુશંસાપરિવર્તઃ ।
અથ ખલુ ભગવાન્ પુનરેવ ચન્દ્રપ્રભં કુમારભૂતમામન્ત્રયતે સ્મ - તસ્માત્તર્હિ કુમાર ય આકાઙ્ક્ષેદ્ બોધિસત્ત્વો મહાસત્ત્વઃ - કિમિત્યહં સર્વસત્ત્વાનાં રુતમધિગચ્છેયમિન્દ્રિયાણાં ચ પરાપરજ્ઞતાં વિજ્ઞાય ધર્મં દેશયેયમિતિ,તેન કુમાર બોધિસત્ત્વેન મહાસત્ત્વેન અયં સર્વધર્મસ્વભાવસમતાવિપઞ્ચિતઃ સમાધિઃ શ્રોતવ્ય ઉદ્ગ્રહીતવ્યઃ પર્યવાપ્તવ્યો ધારયિતવ્યો વાચયિતવ્યઃ અરણાભાવનયા ભાવયિતવ્યો બહુલીકર્તવ્યઃ પરેભ્યશ્ચ વિસ્તરેણ સંપ્રકાશયિતવ્યઃ ॥
અથ ખલુ ભગવાંસ્તસ્યાં વેલાયામિમા ગાથા અભાષત -
અપરિમિત અતીત નાયકાસ્તેન દૃષ્ટાઃ પુરતુ કથ પ્રયુક્તા પૃચ્છિતા લોકનાથાઃ ।
પ્રવર કુશલમૂલે તિષ્ઠતો બોધિસત્ત્વો ઇમુ વિરજસમાધિં ધારયન્ મોક્ષકામઃ
લભતિ સુખ પ્રણીતં દિવ્યમાનુષ્યકં ચો
લભતિ પરમપૂજાં દિવ્યમાનુષ્યકાં સો ।
લભતિ સુખ પ્રણીતં ધ્યાનસૌખ્યાર્યસૌખ્યમ્
ઇમુ વિરજ સમાધિં ધારયન્ મોક્ષકામઃ
વર્ણુ શ્રુણિય ઉદારં હર્ષુ તસ્યો ન ભોતિ
ન પિ ચ પુનરવર્ણે મઙ્કુભાવં નિગચ્છેત્ ।
શૈલોપમુ અકમ્પેય્યો અષ્ટભિર્લોકધર્મૈર્
ઇમુ વિરજ સમાધિં ધારયન્ મોક્ષકામઃ
અખિલમધુરવાણી શ્લક્ષ્ણવાચા સુયુક્તા અપગતભ્રુકુટિશ્ચો પૂર્વઆલાપિ ભોતિ ।
સતતસ્મિતમુખશ્ચો શિક્ષિતો નાયકાનામ્ ઇમુ વિરજસમાધિં ધારયન્ મોક્ષકામઃ
ભવતિ સ સુખવાસઃ સૂરતઃ સ્નિગ્ધચિત્તો ભવતિ સદ સુદાન્તો દાન્તભૂમિસ્થિતશ્ચ ।
સુમધુર પ્રિયવાણી સ્નિગ્ધસત્યાભિધાયી ઇમુ વિરજસમાધિં ધારયન્ બોધિકામઃ
ન ચ સ કથ કરોતી વૈગ્રહીં નો વિવાદાન્ અપગતખિલ દોષા વર્જિતાસ્તેન શેષાઃ ।
(વૈદ્ય 189)
પ્રમુદિતુ સદ ભોતી સૂરતો માર્દવશ્ચ ઇમુ વિરજ સમાધિં ધારયન્ બોધિકામઃ
ભવતિ ચ સદ વિદ્વાંસ્ત્યાગિ નિત્યાભિયુક્તઃ સુદુખિત જન દૃષ્ટ્વા તેષમન્નં દદાતિ ।
પ્રિયતરુ પરિત્યક્તું ભોતિ નિત્યં સુદાતા ઇમુ વિરજસમાધિં ધારયન્ બોધિકામઃ
દેવશતસહસ્રાણ સ્પૃહાં યે સંજનેન્તી નાગ અસુર યક્ષા નિત્યુપસ્થાયકાસ્ય ।
વનિ પવનિ વસન્તે રક્ષ તસ્યા કરોન્તી ઇમુ વિરજ સમાધિં યો નરો ધારયતિ
ભણિ વચનમસક્તં બ્રહ્મધોષસ્વરો ઽસૌ હંસરવિતઘોષઃ કિન્નરોદ્ગીતઘોષઃ ।
પઞ્ચશતસ્વરાઙ્ગો હર્ષણીયસ્વરશ્ચો ભવતિ નદિતશબ્દો ઘુષ્ટશબ્દઃ સુશબ્દઃ
યાવતતુ પૃથુ ક્ષત્રાણ નરઃ કશ્ચિદેવ સૂક્ષ્મ રજ કરેય્યા શક્ય તે લક્ષણાય ।
તતુ બહુતરુ તસ્યો યે સ્વરા નિશ્ચરન્તી ઇમુ વિરજ સમાધિં યો નરો ધારયાતિ
મૂળ પાઠ: Samādhirājasūtra · Edition: P.L. Vaidya, Darbhanga: The Mithila Institute, 1961 (Buddhist Sanskrit Texts, 2.) · Data entry members of the Digital Sanskrit Buddhist Canon Input Project · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0