ઋગ્વેદ · અધ્યાય 4.001

ત્વાં હ્ય્ અગ્ને સદમ્ ઇત્ સમન્યવો દેવાસો દેવમ્ અરતિં ન્યેરિર ઇતિ ક્રત્વા ન્યેરિરે ।
અમર્ત્યં યજત મર્ત્યેષ્વ્ આ દેવમ્ આદેવં જનત પ્રચેતસં વિશ્વમ્ આદેવં જનત પ્રચેતસમ્ ॥

સ ભ્રાતરં વરુણમ્ અગ્ન આ વવૃત્સ્વ દેવાઁ અચ્છા સુમતી યજ્ઞવનસં જ્યેષ્ઠં યજ્ઞવનસમ્ ।
ઋતાવાનમ્ આદિત્યં ચર્ષણીધૃતં રાજાનં ચર્ષણીધૃતમ્ ॥

સખે સખાયમ્ અભ્ય્ આ વવૃત્સ્વાશું ન ચક્રં રથ્યેવ રંહ્યાસ્મભ્યં દસ્મ રંહ્યા ।
અગ્ને મૃળીકં વરુણે સચા વિદો મરુત્સુ વિશ્વભાનુષુ ।
તોકાય તુજે શુશુચાન શં કૃધ્ય્ અસ્મભ્યં દસ્મ શં કૃધિ ॥

ત્વં નો અગ્ને વરુણસ્ય વિદ્વાન્ દેવસ્ય હેળો ઽવ યાસિસીષ્ઠાઃ ।
યજિષ્ઠો વહ્નિતમઃ શોશુચાનો વિશ્વા દ્વેષાંસિ પ્ર મુમુગ્ધ્ય્ અસ્મત્ ॥

સ ત્વં નો અગ્ને ઽવમો ભવોતી નેદિષ્ઠો અસ્યા ઉષસો વ્યુષ્ટૌ ।
અવ યક્ષ્વ નો વરુણં રરાણો વીહિ મૃળીકં સુહવો ન એધિ ॥

અસ્ય શ્રેષ્ઠા સુભગસ્ય સંદૃગ્ દેવસ્ય ચિત્રતમા મર્ત્યેષુ ।
શુચિ ઘૃતં ન તપ્તમ્ અઘ્ન્યાયાઃ સ્પાર્હા દેવસ્ય મંહનેવ ધેનોઃ ॥

ત્રિર્ અસ્ય તા પરમા સન્તિ સત્યા સ્પાર્હા દેવસ્ય જનિમાન્ય્ અગ્નેઃ ।
અનન્તે અન્તઃ પરિવીત આગાચ્ છુચિઃ શુક્રો અર્યો રોરુચાનઃ ॥

સ દૂતો વિશ્વેદ્ અભિ વષ્ટિ સદ્મા હોતા હિરણ્યરથો રંસુજિહ્વઃ ।
રોહિદશ્વો વપુષ્યો વિભાવા સદા રણ્વઃ પિતુમતીવ સંસત્ ॥

સ ચેતયન્ મનુષો યજ્ઞબન્ધુઃ પ્ર તમ્ મહ્યા રશનયા નયન્તિ ।
સ ક્ષેત્ય્ અસ્ય દુર્યાસુ સાધન્ દેવો મર્તસ્ય સધનિત્વમ્ આપ ॥

સ તૂ નો અગ્નિર્ નયતુ પ્રજાનન્ન્ અચ્છા રત્નં દેવભક્તં યદ્ અસ્ય ।
ધિયા યદ્ વિશ્વે અમૃતા અકૃણ્વન્ દ્યૌષ્ પિતા જનિતા સત્યમ્ ઉક્ષન્ ॥

સ જાયત પ્રથમઃ પસ્ત્યાસુ મહો બુધ્ને રજસો અસ્ય યોનૌ ।
અપાદ્ અશીર્ષા ગુહમાનો અન્તાયોયુવાનો વૃષભસ્ય નીળે ॥

પ્ર શર્ધ આર્ત પ્રથમં વિપન્યાઁ ઋતસ્ય યોના વૃષભસ્ય નીળે ।
સ્પાર્હો યુવા વપુષ્યો વિભાવા સપ્ત પ્રિયાસો ઽજનયન્ત વૃષ્ણે ॥

અસ્માકમ્ અત્ર પિતરો મનુષ્યા અભિ પ્ર સેદુર્ ઋતમ્ આશુષાણાઃ ।
અશ્મવ્રજાઃ સુદુઘા વવ્રે અન્તર્ ઉદ્ ઉસ્રા આજન્ન્ ઉષસો હુવાનાઃ ॥

તે મર્મૃજત દદૃવાંસો અદ્રિં તદ્ એષામ્ અન્યે અભિતો વિ વોચન્ ।
પશ્વયન્ત્રાસો અભિ કારમ્ અર્ચન્ વિદન્ત જ્યોતિશ્ ચકૃપન્ત ધીભિઃ ॥

તે ગવ્યતા મનસા દૃધ્રમ્ ઉબ્ધં ગા યેમાનમ્ પરિ ષન્તમ્ અદ્રિમ્ ।
દૃળ્હં નરો વચસા દૈવ્યેન વ્રજં ગોમન્તમ્ ઉશિજો વિ વવ્રુઃ ॥

તે મન્વત પ્રથમં નામ ધેનોસ્ ત્રિઃ સપ્ત માતુઃ પરમાણિ વિન્દન્ ।
તજ્ જાનતીર્ અભ્ય્ અનૂષત વ્રા આવિર્ ભુવદ્ અરુણીર્ યશસા ગોઃ ॥

નેશત્ તમો દુધિતં રોચત દ્યૌર્ ઉદ્ દેવ્યા ઉષસો ભાનુર્ અર્ત ।
આ સૂર્યો બૃહતસ્ તિષ્ઠદ્ અજ્રાઁ ઋજુ મર્તેષુ વૃજિના ચ પશ્યન્ ॥

આદ્ ઇત્ પશ્ચા બુબુધાના વ્ય્ અખ્યન્ન્ આદ્ ઇદ્ રત્નં ધારયન્ત દ્યુભક્તમ્ ।
વિશ્વે વિશ્વાસુ દુર્યાસુ દેવા મિત્ર ધિયે વરુણ સત્યમ્ અસ્તુ ॥

અચ્છા વોચેય શુશુચાનમ્ અગ્નિં હોતારં વિશ્વભરસં યજિષ્ઠમ્ ।
શુચ્ય્ ઊધો અતૃણન્ ન ગવામ્ અન્ધો ન પૂતમ્ પરિષિક્તમ્ અંશોઃ ॥

વિશ્વેષામ્ અદિતિર્ યજ્ઞિયાનાં વિશ્વેષામ્ અતિથિર્ માનુષાણામ્ ।
અગ્નિર્ દેવાનામ્ અવ આવૃણાનઃ સુમૃળીકો ભવતુ જાતવેદાઃ ॥