ઋગ્વેદ · અધ્યાય 10.091

સં જાગૃવદ્ભિર્ જરમાણ ઇધ્યતે દમે દમૂના ઇષયન્ન્ ઇળસ્ પદે ।
વિશ્વસ્ય હોતા હવિષો વરેણ્યો વિભુર્ વિભાવા સુષખા સખીયતે ॥

સ દર્શતશ્રીર્ અતિથિર્ ગૃહે-ગૃહે વને-વને શિશ્રિયે તક્વવીર્ ઇવ ।
જનં-જનં જન્યો નાતિ મન્યતે વિશ આ ક્ષેતિ વિશ્યો3 વિશં-વિશમ્ ॥

સુદક્ષો દક્ષૈઃ ક્રતુનાસિ સુક્રતુર્ અગ્ને કવિઃ કાવ્યેનાસિ વિશ્વવિત્ ।
વસુર્ વસૂનાં ક્ષયસિ ત્વમ્ એક ઇદ્ દ્યાવા ચ યાનિ પૃથિવી ચ પુષ્યતઃ ॥

પ્રજાનન્ન્ અગ્ને તવ યોનિમ્ ઋત્વિયમ્ ઇળાયાસ્ પદે ઘૃતવન્તમ્ આસદઃ ।
આ તે ચિકિત્ર ઉષસામ્ ઇવેતયો ઽરેપસઃ સૂર્યસ્યેવ રશ્મયઃ ॥

તવ શ્રિયો વર્ષ્યસ્યેવ વિદ્યુતશ્ ચિત્રાશ્ ચિકિત્ર ઉષસાં ન કેતવઃ ।
યદ્ ઓષધીર્ અભિસૃષ્ટો વનાનિ ચ પરિ સ્વયં ચિનુષે અન્નમ્ આસ્યે ॥

તમ્ ઓષધીર્ દધિરે ગર્ભમ્ ઋત્વિયં તમ્ આપો અગ્નિં જનયન્ત માતરઃ ।
તમ્ ઇત્ સમાનં વનિનશ્ ચ વીરુધો ઽન્તર્વતીશ્ ચ સુવતે ચ વિશ્વહા ॥

વાતોપધૂત ઇષિતો વશાઁ અનુ તૃષુ યદ્ અન્ના વેવિષદ્ વિતિષ્ઠસે ।
આ તે યતન્તે રથ્યો3 યથા પૃથક્ છર્ધાંસ્ય્ અગ્ને અજરાણિ ધક્ષતઃ ॥

મેધાકારં વિદથસ્ય પ્રસાધનમ્ અગ્નિં હોતારમ્ પરિભૂતમમ્ મતિમ્ ।
તમ્ ઇદ્ અર્ભે હવિષ્ય્ આ સમાનમ્ ઇત્ તમ્ ઇન્ મહે વૃણતે નાન્યં ત્વત્ ॥

ત્વામ્ ઇદ્ અત્ર વૃણતે ત્વાયવો હોતારમ્ અગ્ને વિદથેષુ વેધસઃ ।
યદ્ દેવયન્તો દધતિ પ્રયાંસિ તે હવિષ્મન્તો મનવો વૃક્તબર્હિષઃ ॥

તવાગ્ને હોત્રં તવ પોત્રમ્ ઋત્વિયં તવ નેષ્ટ્રં ત્વમ્ અગ્નિદ્ ઋતાયતઃ ।
તવ પ્રશાસ્ત્રં ત્વમ્ અધ્વરીયસિ બ્રહ્મા ચાસિ ગૃહપતિશ્ ચ નો દમે ॥

યસ્ તુભ્યમ્ અગ્ને અમૃતાય મર્ત્યઃ સમિધા દાશદ્ ઉત વા હવિષ્કૃતિ ।
તસ્ય હોતા ભવસિ યાસિ દૂત્ય1મ્ ઉપ બ્રૂષે યજસ્ય્ અધ્વરીયસિ ॥

ઇમા અસ્મૈ મતયો વાચો અસ્મદ્ આઁ ઋચો ગિરઃ સુષ્ટુતયઃ સમ્ અગ્મત ।
વસૂયવો વસવે જાતવેદસે વૃદ્ધાસુ ચિદ્ વર્ધનો યાસુ ચાકનત્ ॥

ઇમામ્ પ્રત્નાય સુષ્ટુતિં નવીયસીં વોચેયમ્ અસ્મા ઉશતે શૃણોતુ નઃ ।
ભૂયા અન્તરા હૃદ્ય્ અસ્ય નિસ્પૃશે જાયેવ પત્ય ઉશતી સુવાસાઃ ॥

યસ્મિન્ન્ અશ્વાસ ઋષભાસ ઉક્ષણો વશા મેષા અવસૃષ્ટાસ આહુતાઃ ।
કીલાલપે સોમપૃષ્ઠાય વેધસે હૃદા મતિં જનયે ચારુમ્ અગ્નયે ॥

અહાવ્ય્ અગ્ને હવિર્ આસ્યે તે સ્રુચીવ ઘૃતં ચમ્વીવ સોમઃ ।
વાજસનિં રયિમ્ અસ્મે સુવીરમ્ પ્રશસ્તં ધેહિ યશસમ્ બૃહન્તમ્ ॥