રસાધ્યય · શ્લોક 19-38cd
પાષાણાજ્ જાયતે જાડ્યં વાતસ્તોમશ્ ચ વારિજાત્
કુર્યાતાં ચિલ્હરી દેહે વઙ્ગનાગકપાલિકે ॥
ગજચર્માણિ દદ્રૂણિ કુરુતે કાલિકા સદા
પાણ્ડુરોગં તથા મોહં દુભિતાનિ ચ કામલામ્ ॥
જાયતે શ્વેતકુષ્ઠં ચ શ્યામાકઞ્ચુકસમ્ભવમ્
હન્તિ તેજઃ શરીરસ્ય મલઃ પારદસમ્ભવઃ ॥
સત્ત્વઘાતં કરોત્યગ્નિર્ વિષં ઘૂર્મં કરોતિ ચ
દર્પાદઙ્ગં સ્ફુટત્યેવોન્(?) મત્તાદુન્મત્તતા ભવેત્ ॥
યુક્તં દ્વાદશભિર્ દોષૈર્ યસ્તુ દદ્યાત્તુ પારદમ્
બ્રહ્મહત્યાદિકા હત્યા ભવેયુસ્ તસ્ય સર્વદા ॥
મુક્તં દ્વાદશભિર્દોષૈર્ દદ્યાદ્યઃ પારદેશ્વરમ્
મહીયાન્ ઇહ લોકે સ્યાત્ પરત્ર સ્વર્ગભાગ્ ભવેત્ ॥
દોષૈર્દ્વાદશભિર્મુક્તો દેહં નીરોગયેદ્ રસઃ
સંસ્કારૈર્ દ્વીપસંખ્યૈશ્ ચ સંસ્કૃતો દેહલોહકૃત્ ॥
સૂતેઽષ્ટાદશસંસ્કારાસ્ તત્રાદ્યઃ પાટસારણઃ
દ્વિતીયો મર્દનો નામ તૃતીયઃ શોધનો મતઃ ॥
મૂર્છનોત્થાપનસ્ તુર્યઃ પઞ્ચમો રસપાતનઃ
રસસ્યોત્થાપનં ષષ્ઠઃ સપ્તમઃ સ્વેદનો ભવેત્ ॥
નિયામકો ઽષ્ટમઃ પ્રોક્તો નવમસ્તુ નિરોધકઃ
દશમો મુખકારી સ્યાત્ રુદ્રસંખ્યો હિ જારણઃ ॥
સૂર્યાઙ્કો બન્ધકૃત્ પ્રોક્તો યક્ષસંસ્થસ્ તુ સારણઃ
મારણો મનુસંખ્યઃ સ્યાત્ તિથ્યઙ્કઃ પ્રતિસારણઃ ॥
ક્રામણઃ ષોડશાઙ્કઃ સ્યાદ્ વેધઃ સપ્તદશીકકઃ
અષ્ટાદશશ્ચ સંસ્કારસ્ તજ્જ્ઞૈર્ ઉદ્ઘાટનો મતઃ ॥
વાસસા ગાલિતે સૂતે સંસ્કારઃ પાટસારણઃ
વઙ્ગનાગાદિકાઃ સર્વા વસ્ત્રે તિષ્ઠન્તિ વિક્રિયાઃ ॥
કાર્ષ્ણ્યં ત્યાજયિતું સૂતાદ્ વિધેયો લોષ્ટજીકકઃ
તત્પલૈકં ચ સૂતસ્ય ચતુઃષષ્ટિપલાનિ ચ ॥
ખલ્વે પ્રક્ષિપ્ય સંમેલ્ય મર્દયેદ્ યામમાત્રતઃ
મર્દિતો નિર્મલીભૂતઃ કૃષ્ણત્વં ત્યજતિ ધ્રુવમ્ ॥
વજ્રીક્ષીરેણ સમ્પિષ્ટાત્ સપ્તાહં યાતિ ભૂમિજઃ
સપ્તાહં ચાર્કદુગ્ધેન પિષ્ટાદ્ યાત્યશ્મકઞ્ચુકઃ ॥
પર્પટાન્ બ્રહ્મવૃક્ષસ્ય જલક્લિન્નાંશ્ ચ વર્તયેત્
તદ્રસેન ચ સપ્તાહં પિષ્ટાદ્ યાત્યમ્બુકઞ્ચુકઃ ॥
ચિત્રકક્વાથસમ્પિષ્ટાત્ કાપાલી યાતિ વઙ્ગજા
વજ્રકન્દરસેનૈવ પિષ્ટાદ્ વઙ્ગજકાલિકા ॥
કટુતુમ્બીપયઃપિષ્ટાત્ શ્યામા નશ્યતિ નાગજા
બીયાજલેન સમ્પિષ્ટાત્ કપાલી નાગસમ્ભવા ॥
સપ્તસપ્તદિનૈઃ પિષ્ટાત્ સૂતાન્ નશ્યન્તિ કઞ્ચુકાઃ
મૂળ પાઠ: Rasādhyaya, 1-302+com with Ṭīkā · Edition: Ramakrsna Sarma Benares : Chowkhamba Sanskrit Series, north of Gopal Mandir, 1930 (Kashi Sanskrit Series, 79 [Haridas Sanskrit Granthamala], Ayurveda Section, 2) · Data entry Oliver Hellwig · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0