રામાયણ · અધ્યાય 6.111

અનુજ્ઞાતં તુ રામેણ તદ્ વિમાનમ્ અનુત્તમમ્
ઉત્પપાત મહામેઘઃ શ્વસનેનોદ્ધતો યથા

પાતયિત્વા તતશ્ ચક્ષુઃ સર્વતો રઘુનન્દનઃ
અબ્રવીન્ મૈથિલીં સીતાં રામઃ શશિનિભાનનામ્

કૈલાસશિખરાકારે ત્રિકૂટશિખરે સ્થિતામ્
લઙ્કામ્ ઈક્ષસ્વ વૈદેહિ નિર્મિતાં વિશ્વકર્મણા

એતદ્ આયોધનં પશ્ય માંસશોણિતકર્દમમ્
હરીણાં રાક્ષસાનાં ચ સીતે વિશસનં મહત્

તવહેતોર્ વિશાલાક્ષિ રાવણો નિહતો મયા
કુમ્ભકર્ણો ઽત્ર નિહતઃ પ્રહસ્તશ્ ચ નિશાચરઃ

લક્ષ્મણેનેન્દ્રજિચ્ ચાત્ર રાવણિર્ નિહતો રણે
વિરૂપાક્ષશ્ ચ દુષ્પ્રેક્ષ્યો મહાપાર્શ્વમહોદરૌ

અકમ્પનશ્ ચ નિહતો બલિનો ઽન્યે ચ રાક્ષસાઃ
ત્રિશિરાશ્ ચાતિકાયશ્ ચ દેવાન્તકનરાન્તકૌ

અત્ર મન્દોદરી નામ ભાર્યા તં પર્યદેવયત્
સપત્નીનાં સહસ્રેણ સાસ્રેણ પરિવારિતા

એતત્ તુ દૃશ્યતે તીર્થં સમુદ્રસ્ય વરાનને
યત્ર સાગરમ્ ઉત્તીર્ય તાં રાત્રિમ્ ઉષિતા વયમ્

એષ સેતુર્ મયા બદ્ધઃ સાગરે સલિલાર્ણવે
તવહેતોર્ વિશાલાક્ષિ નલસેતુઃ સુદુષ્કરઃ

પશ્ય સાગરમ્ અક્ષોભ્યં વૈદેહિ વરુણાલયમ્
અપારમ્ અભિગર્જન્તં શઙ્ખશુક્તિનિષેવિતમ્

હિરણ્યનાભં શૈલેન્દ્રં કાઞ્ચનં પશ્ય મૈથિલિ
વિશ્રમાર્થં હનુમતો ભિત્ત્વા સાગરમ્ ઉત્થિતમ્

અત્ર રાક્ષસરાજો ઽયમ્ આજગામ વિભીષણઃ

એષા સા દૃશ્યતે સીતે કિષ્કિન્ધા ચિત્રકાનના
સુગ્રીવસ્ય પુરી રમ્યા યત્ર વાલી મયા હતઃ

દૃશ્યતે ઽસૌ મહાન્ સીતે સવિદ્યુદ્ ઇવ તોયદઃ
ઋશ્યમૂકો ગિરિશ્રેષ્ઠઃ કાઞ્ચનૈર્ ધાતુભિર્ વૃતઃ

અત્રાહં વાનરેન્દ્રેણ સુગ્રીવેણ સમાગતઃ
સમયશ્ ચ કૃતઃ સીતે વધાર્થં વાલિનો મયા

એષા સા દૃશ્યતે પમ્પા નલિની ચિત્રકાનના
ત્વયા વિહીનો યત્રાહં વિલલાપ સુદુઃખિતઃ

અસ્યાસ્ તીરે મયા દૃષ્ટા શબરી ધર્મચારિણી
અત્ર યોજનબાહુશ્ ચ કબન્ધો નિહતો મયા

દૃશ્યતે ઽસૌ જનસ્થાને સીતે શ્રીમાન્ વનસ્પતિઃ
યત્ર યુદ્ધં મહદ્ વૃત્તં તવહેતોર્ વિલાસિનિ
રાવણસ્ય નૃશંસસ્ય જટાયોશ્ ચ મહાત્મનઃ

ખરશ્ ચ નિહતશ્ સંખ્યે દૂષણશ્ ચ નિપાતિતઃ
ત્રિશિરાશ્ ચ મહાવીર્યો મયા બાણૈર્ અજિહ્મગૈઃ

પર્ણશાલા તથા ચિત્રા દૃશ્યતે શુભદર્શના
યત્ર ત્વં રાક્ષસેન્દ્રેણ રાવણેન હૃતા બલાત્

એષા ગોદાવરી રમ્યા પ્રસન્નસલિલા શિવા
અગસ્ત્યસ્યાશ્રમો હ્ય્ એષ દૃશ્યતે પશ્ય મૈથિલિ

વૈદેહિ દૃશ્યતે ચાત્ર શરભઙ્ગાશ્રમો મહાન્
ઉપયાતઃ સહસ્રાક્ષો યત્ર શક્રઃ પુરંદરઃ

એતે તે તાપસાવાસા દૃશ્યન્તે તનુમધ્યમે
અત્રિઃ કુલપતિર્ યત્ર સૂર્યવૈશ્વાનરપ્રભઃ
અત્ર સીતે ત્વયા દૃષ્ટા તાપસી ધર્મચારિણી

અસ્મિન્ દેશે મહાકાયો વિરાધો નિહતો મયા

અસૌ સુતનુશૈલેન્દ્રશ્ ચિત્રકૂટઃ પ્રકાશતે
યત્ર માં કૈકયીપુત્રઃ પ્રસાદયિતુમ્ આગતઃ

એષા સા યમુના દૂરાદ્ દૃશ્યતે ચિત્રકાનના
ભરદ્વાજાશ્રમો યત્ર શ્રીમાન્ એષ પ્રકાશતે

એષા ત્રિપથગા ગઙ્ગા દૃશ્યતે વરવર્ણિનિ
શૃઙ્ગવેરપુરં ચૈતદ્ ગુહો યત્ર સમાગતઃ

એષા સા દૃશ્યતે ઽયોધ્યા રાજધાની પિતુર્ મમ
અયોધ્યાં કુરુ વૈદેહિ પ્રણામં પુનર્ આગતા

તતસ્ તે વાનરાઃ સર્વે રાક્ષસશ્ ચ વિભીષણઃ
ઉત્પત્યોત્પત્ય દદૃશુસ્ તાં પુરીં શુભદર્શનામ્

તતસ્ તુ તાં પાણ્ડુરહર્મ્યમાલિનીં વિશાલકક્ષ્યાં ગજવાજિસંકુલામ્
પુરીમ્ અયોધ્યાં દદૃશુઃ પ્લવંગમાઃ પુરીં મહેન્દ્રસ્ય યથામરાવતીમ્