રામાયણ · અધ્યાય 6.071

રામમ્ આશ્વાસયાને તુ લક્ષ્મણે ભ્રાતૃવત્સલે
નિક્ષિપ્ય ગુલ્માન્ સ્વસ્થાને તત્રાગચ્છદ્ વિભીષણઃ

નાનાપ્રહરણૈર્ વીરૈશ્ ચતુર્ભિઃ સચિવૈર્ વૃતઃ
નીલાઞ્જનચયાકારૈર્ માતંગૈર્ ઇવ યૂથપઃ

સો ઽભિગમ્ય મહાત્માનં રાઘવં શોકલાલસં
વાનરાંશ્ ચૈવ દદૃશે બાષ્પપર્યાકુલેક્ષણાન્

રાઘવં ચ મહાત્માનમ્ ઇક્ષ્વાકુકુલનન્દનમ્
દદર્શ મોહમ્ આપન્નં લક્ષ્મણસ્યાઙ્કમ્ આશ્રિતમ્

વ્રીડિતં શોકસંતપ્તં દૃષ્ટ્વા રામં વિભીષણઃ
અન્તર્દુઃખેન દીનાત્મા કિમ્ એતદ્ ઇતિ સો ઽબ્રવીત્

વિભીષણ મુખં દૃષ્ટ્વા સુગ્રીવં તાંશ્ ચ વાનરાન્
ઉવાચ લક્ષ્મણો વાક્યમ્ ઇદં બાષ્પપરિપ્લુતઃ

હતામ્ ઇન્દ્રજિતા સીતામ્ ઇહ શ્રુત્વૈવ રાઘવઃ
હનૂમદ્ વચનાત્ સૌમ્ય તતો મોહમ્ ઉપાગતઃ

કથયન્તં તુ સૌમિત્રિં સંનિવાર્ય વિભીષણઃ
પુષ્કલાર્થમ્ ઇદં વાક્યં વિસંજ્ઞં રામમ્ અબ્રવીત્

મનુજેન્દ્રાર્તરૂપેણ યદ્ ઉક્તસ્ ત્વં હનૂમતા
તદ્ અયુક્તમ્ અહં મન્યે સાગરસ્યેવ શોષણમ્

અભિપ્રાયં તુ જાનામિ રાવણસ્ય દુરાત્મનઃ
સીતાં પ્રતિ મહાબાહો ન ચ ઘાતં કરિષ્યતિ

યાચ્યમાનઃ સુબહુશો મયા હિતચિકીર્ષુણા
વૈદેહીમ્ ઉત્સૃજસ્વેતિ ન ચ તત્ કૃતવાન્ વચઃ

નૈવ સામ્ના ન ભેદેન ન દાનેન કુતો યુધા
સા દ્રષ્ટુમ્ અપિ શક્યેત નૈવ ચાન્યેન કેન ચિત્

વાનરાન્ મોહયિત્વા તુ પ્રતિયાતઃ સ રાક્ષસઃ
ચૈત્યં નિકુમ્ભિલાં નામ યત્ર હોમં કરિષ્યતિ

હુતવાન્ ઉપયાતો હિ દેવૈર્ અપિ સવાસવૈઃ
દુરાધર્ષો ભવત્ય્ એષ સંગ્રામે રાવણાત્મજઃ

તેન મોહયતા નૂનમ્ એષા માયા પ્રયોજિતા
વિઘ્નમ્ અન્વિચ્છતા તાત વાનરાણાં પરાક્રમે
સસૈન્યાસ્ તત્ર ગચ્છામો યાવત્ તન્ ન સમાપ્યતે

ત્યજેમં નરશાર્દૂલમિથ્યા સંતાપમ્ આગતમ્
સીદતે હિ બલં સર્વં દૃષ્ટ્વા ત્વાં શોકકર્શિતમ્

ઇહ ત્વં સ્વસ્થ હૃદયસ્ તિષ્ઠ સત્ત્વસમુચ્છ્રિતઃ
લક્ષ્મણં પ્રેષયાસ્માભિઃ સહ સૈન્યાનુકર્ષિભિઃ

એષ તં નરશાર્દૂલો રાવણિં નિશિતૈઃ શરૈઃ
ત્યાજયિષ્યતિ તત્ કર્મ તતો વધ્યો ભવિષ્યતિ

તસ્યૈતે નિશિતાસ્ તીક્ષ્ણાઃ પત્રિપત્રાઙ્ગવાજિનઃ
પતત્રિણ ઇવાસૌમ્યાઃ શરાઃ પાસ્યન્તિ શોણિતમ્

તત્ સંદિશ મહાબાહો લક્ષ્મણં શુભલક્ષણમ્
રાક્ષસસ્ય વિનાશાય વજ્રં વજ્રધરો યથા

મનુજવર ન કાલવિપ્રકર્ષો રિપુનિધનં પ્રતિ યત્ ક્ષમો ઽદ્ય કર્તુમ્
ત્વમ્ અતિસૃજ રિપોર્ વધાય બાણીમ્ અસુરપુરોન્મથને યથા મહેન્દ્રઃ

સમાપ્તકર્મા હિ સ રાક્ષસેન્દ્રો ભવત્ય્ અદૃશ્યઃ સમરે સુરાસુરૈઃ
યુયુત્સતા તેન સમાપ્તકર્મણા ભવેત્ સુરાણામ્ અપિ સંશયો મહાન્