રામાયણ · અધ્યાય 6.025

અથ તાં જાતસંતાપાં તેન વાક્યેન મોહિતામ્
સરમા હ્લાદયામ્ આસ પૃતિવીં દ્યૌર્ ઇવામ્ભસા

તતસ્ તસ્યા હિતં સખ્યાશ્ ચિકીર્ષન્તી સખી વચઃ
ઉવાચ કાલે કાલજ્ઞા સ્મિતપૂર્વાભિભાષિણી

ઉત્સહેયમ્ અહં ગત્વા ત્વદ્વાક્યમ્ અસિતેક્ષણે
નિવેદ્ય કુશલં રામે પ્રતિચ્છન્ના નિવર્તિતુમ્

ન હિ મે ક્રમમાણાયા નિરાલમ્બે વિહાયસિ
સમર્થો ગતિમ્ અન્વેતું પવનો ગરુડો ઽપિ વા

એવં બ્રુવાણાં તાં સીતા સરમાં પુનર્ અબ્રવીત્
મધુરં શ્લક્ષ્ણયા વાચા પૂર્વશોકાભિપન્નયા

સમર્થા ગગનં ગન્તુમ્ અપિ વા ત્વં રસાતલમ્
અવગચ્છામ્ય્ અકર્તવ્યં કર્તવ્યં તે મદન્તરે

મત્પ્રિયં યદિ કર્તવ્યં યદિ બુદ્ધિઃ સ્થિરા તવ
જ્ઞાતુમ્ ઇચ્છામિ તં ગત્વા કિં કરોતીતિ રાવણઃ

સ હિ માયાબલઃ ક્રૂરો રાવણઃ શત્રુરાવણઃ
માં મોહયતિ દુષ્ટાત્મા પીતમાત્રેવ વારુણી

તર્જાપયતિ માં નિત્યં ભર્ત્સાપયતિ ચાસકૃત્
રાક્ષસીભિઃ સુઘોરાભિર્ યા માં રક્ષન્તિ નિત્યશઃ

ઉદ્વિગ્ના શઙ્કિતા ચાસ્મિ ન ચ સ્વસ્થં મનો મમ
તદ્ ભયાચ્ ચાહમ્ ઉદ્વિગ્ના અશોકવનિકાં ગતાઃ

યદિ નામ કથા તસ્ય નિશ્ચિતં વાપિ યદ્ ભવેત્
નિવેદયેથાઃ સર્વં તત્ પરો મે સ્યાદ્ અનુગ્રહઃ

સા ત્વ્ એવં બ્રુવતીં સીતાં સરમા વલ્ગુભાષિણી
ઉવાચ વચનં તસ્યાઃ સ્પૃશન્તી બાષ્પવિક્લવમ્

એષ તે યદ્ય્ અભિપ્રાયસ્ તસ્માદ્ ગચ્છામિ જાનકિ
ગૃહ્ય શત્રોર્ અભિપ્રાયમ્ ઉપાવૃત્તાં ચ પશ્ય મામ્

એવમ્ ઉક્ત્વા તતો ગત્વા સમીપં તસ્ય રક્ષસઃ
શુશ્રાવ કથિતં તસ્ય રાવણસ્ય સમન્ત્રિણઃ

સા શ્રુત્વા નિશ્ચયં તસ્ય નિશ્ચયજ્ઞા દુરાત્મનઃ
પુનર્ એવાગમત્ ક્ષિપ્રમ્ અશોકવનિકાં તદા

સા પ્રવિષ્ટા પુનસ્ તત્ર દદર્શ જનકાત્મજામ્
પ્રતીક્ષમાણાં સ્વામ્ એવ ભ્રષ્ટપદ્મામ્ ઇવ શ્રિયમ્

તાં તુ સીતા પુનઃ પ્રાપ્તાં સરમાં વલ્ગુભાષિણીમ્
પરિષ્વજ્ય ચ સુસ્નિગ્ધં દદૌ ચ સ્વયમ્ આસનમ્

ઇહાસીના સુખં સર્વમ્ આખ્યાહિ મમ તત્ત્વતઃ
ક્રૂરસ્ય નિશ્ચયં તસ્ય રાવણસ્ય દુરાત્મનઃ

એવમ્ ઉક્તા તુ સરમા સીતયા વેપમાનયા
કથિતં સર્વમ્ આચષ્ટ રાવણસ્ય સમન્ત્રિણઃ

જનન્યા રાક્ષસેન્દ્રો વૈ ત્વન્મોક્ષાર્થં બૃહદ્વચઃ
અવિદ્ધેન ચ વૈદેહિ મન્ત્રિવૃદ્ધેન બોધિતઃ

દીયતામ્ અભિસત્કૃત્ય મનુજેન્દ્રાય મૈથિલી
નિદર્શનં તે પર્યાપ્તં જનસ્થાને યદ્ અદ્ભુતમ્

લઙ્ઘનં ચ સમુદ્રસ્ય દર્શનં ચ હનૂમતઃ
વધં ચ રક્ષસાં યુદ્ધે કઃ કુર્યાન્ માનુષો ભુવિ

એવં સ મન્ત્રિવૃદ્ધૈશ્ ચ માત્રા ચ બહુ ભાષિતઃ
ન ત્વામ્ ઉત્સહતે મોક્તુમ્ અર્તહ્મ્ અર્થપરો યથા

નોત્સહત્ય્ અમૃતો મોક્તું યુદ્ધે ત્વામ્ ઇતિ મૈથિલિ
સામાત્યસ્ય નૃશંસસ્ય નિશ્ચયો હ્ય્ એષ વર્તતે

તદ્ એષા સુસ્થિરા બુદ્ધિર્ મૃત્યુલોભાદ્ ઉપસ્થિતા
ભયાન્ ન શક્તસ્ ત્વાં મોક્તુમ્ અનિરસ્તસ્ તુ સંયુગે
રાક્ષસાનાં ચ સર્વેષામ્ આત્મનશ્ ચ વધેન હિ

નિહત્ય રાવણં સંખ્યે સર્વથા નિશિતૈઃ શરૈઃ
પ્રતિનેષ્યતિ રામસ્ ત્વામ્ અયોધ્યામ્ અસિતેક્ષણે

એતસ્મિન્ન્ અન્તરે શબ્દો ભેરીશઙ્ખસમાકુલઃ
શ્રુતો વૈ સર્વસૈન્યાનાં કમ્પયન્ ધરણીતલમ્

શ્રુત્વા તુ તં વાનરસૈન્યશબ્દં લઙ્કાગતા રાક્ષસરાજભૃત્યાઃ
નષ્ટૌજસો દૈન્યપરીતચેષ્ટાઃ શ્રેયો ન પશ્યન્તિ નૃપસ્ય દોષૈઃ