રામાયણ · અધ્યાય 5.019

તસ્ય તદ્ વચનં શ્રુત્વા સીતા રૌદ્રસ્ય રક્ષસઃ
આર્તા દીનસ્વરા દીનં પ્રત્યુવાચ શનૈર્ વચઃ

દુઃખાર્તા રુદતી સીતા વેપમાના તપસ્વિની
ચિન્તયન્તી વરારોહા પતિમ્ એવ પતિવ્રતા

તૃણમ્ અન્તરતઃ કૃત્વા પ્રત્યુવાચ શુચિસ્મિતા
નિવર્તય મનો મત્તઃ સ્વજને ક્રિયતાં મનઃ

ન માં પ્રાર્થયિતું યુક્તસ્ ત્વં સિદ્ધિમ્ ઇવ પાપકૃત્
અકાર્યં ન મયા કાર્યમ્ એકપત્ન્યા વિગર્હિતમ્
કુલં સંપ્રાપ્તયા પુણ્યં કુલે મહતિ જાતયા

એવમ્ ઉક્ત્વા તુ વૈદેહી રાવણં તં યશસ્વિની
રાક્ષસં પૃષ્ઠતઃ કૃત્વા ભૂયો વચનમ્ અબ્રવીત્

નાહમ્ ઔપયિકી ભાર્યા પરભાર્યા સતી તવ
સાધુ ધર્મમ્ અવેક્ષસ્વ સાધુ સાધુવ્રતં ચર

યથા તવ તથાન્યેષાં રક્ષ્યા દારા નિશાચર
આત્માનમ્ ઉપમાં કૃત્વા સ્વેષુ દારેષુ રમ્યતામ્

અતુષ્ટં સ્વેષુ દારેષુ ચપલં ચલિતેન્દ્રિયમ્
નયન્તિ નિકૃતિપ્રજ્ઞાં પરદારાઃ પરાભવમ્

ઇહ સન્તો ન વા સન્તિ સતો વા નાનુવર્તસે
વચો મિથ્યા પ્રણીતાત્મા પથ્યમ્ ઉક્તં વિચક્ષણૈઃ

અકૃતાત્માનમ્ આસાદ્ય રાજાનમ્ અનયે રતમ્
સમૃદ્ધાનિ વિનશ્યન્તિ રાષ્ટ્રાણિ નગરાણિ ચ

તથેયં ત્વાં સમાસાદ્ય લઙ્કા રત્નૌઘ સંકુલા
અપરાધાત્ તવૈકસ્ય નચિરાદ્ વિનશિષ્યતિ

સ્વકૃતૈર્ હન્યમાનસ્ય રાવણાદીર્ઘદર્શિનઃ
અભિનન્દન્તિ ભૂતાનિ વિનાશે પાપકર્મણઃ

એવં ત્વાં પાપકર્માણં વક્ષ્યન્તિ નિકૃતા જનાઃ
દિષ્ટ્યૈતદ્ વ્યસનં પ્રાપ્તો રૌદ્ર ઇત્ય્ એવ હર્ષિતાઃ

શક્યા લોભયિતું નાહમ્ ઐશ્વર્યેણ ધનેન વા
અનન્યા રાઘવેણાહં ભાસ્કરેણ પ્રભા યથા

ઉપધાય ભુજં તસ્ય લોકનાથસ્ય સત્કૃતમ્
કથં નામોપધાસ્યામિ ભુજમ્ અન્યસ્ય કસ્ય ચિત્

અહમ્ ઔપયિકી ભાર્યા તસ્યૈવ વસુધાપતેઃ
વ્રતસ્નાતસ્ય વિપ્રસ્ય વિદ્યેવ વિદિતાત્મનઃ

સાધુ રાવણ રામેણ માં સમાનય દુઃખિતામ્
વને વાશિતયા સાર્ધં કરેણ્વેવ ગજાધિપમ્

મિત્રમ્ ઔપયિકં કર્તું રામઃ સ્થાનં પરીપ્સતા
વધં ચાનિચ્છતા ઘોરં ત્વયાસૌ પુરુષર્ષભઃ

વર્જયેદ્ વજ્રમ્ ઉત્સૃષ્ટં વર્જયેદ્ અન્તકશ્ ચિરમ્
ત્વદ્વિધં ન તુ સંક્રુદ્ધો લોકનાથઃ સ રાઘવઃ

રામસ્ય ધનુષઃ શબ્દં શ્રોષ્યસિ ત્વં મહાસ્વનમ્
શતક્રતુવિસૃષ્ટસ્ય નિર્ઘોષમ્ અશનેર્ ઇવ

ઇહ શીઘ્રં સુપર્વાણો જ્વલિતાસ્યા ઇવોરગાઃ
ઇષવો નિપતિષ્યન્તિ રામલક્ષ્મણલક્ષણાઃ

રક્ષાંસિ પરિનિઘ્નન્તઃ પુર્યામ્ અસ્યાં સમન્તતઃ
અસંપાતં કરિષ્યન્તિ પતન્તઃ કઙ્કવાસસઃ

રાક્ષસેન્દ્રમહાસર્પાન્ સ રામગરુડો મહાન્
ઉદ્ધરિષ્યતિ વેગેન વૈનતેય ઇવોરગાન્

અપનેષ્યતિ માં ભર્તા ત્વત્તઃ શીઘ્રમ્ અરિંદમઃ
અસુરેભ્યઃ શ્રિયં દીપ્તાં વિષ્ણુસ્ ત્રિભિર્ ઇવ ક્રમૈઃ

જનસ્થાને હતસ્થાને નિહતે રક્ષસાં બલે
અશક્તેન ત્વયા રક્ષઃ કૃતમ્ એતદ્ અસાધુ વૈ

આશ્રમં તુ તયોઃ શૂન્યં પ્રવિશ્ય નરસિંહયોઃ
ગોચરં ગતયોર્ ભ્રાત્રોર્ અપનીતા ત્વયાધમ

ન હિ ગન્ધમ્ ઉપાઘ્રાય રામલક્ષ્મણયોસ્ ત્વયા
શક્યં સંદર્શને સ્થાતું શુના શાર્દૂલયોર્ ઇવ

તસ્ય તે વિગ્રહે તાભ્યાં યુગગ્રહણમ્ અસ્થિરમ્
વૃત્રસ્યેવેન્દ્રબાહુભ્યાં બાહોર્ એકસ્ય નિગ્રહઃ

ક્ષિપ્રં તવ સ નાથો મે રામઃ સૌમિત્રિણા સહ
તોયમ્ અલ્પમ્ ઇવાદિત્યઃ પ્રાણાન્ આદાસ્યતે શરૈઃ

ગિરિં કુબેરસ્ય ગતો ઽથ વાલયં સભાં ગતો વા વરુણસ્ય રાજ્ઞઃ
અસંશયં દાશરથેર્ ન મોક્ષ્યસે મહાદ્રુમઃ કાલહતો ઽશનેર્ ઇવ