રામાયણ · અધ્યાય 3.052

હ્રિયમાણા તુ વૈદેહી કં ચિન્ નાથમ્ અપશ્યતી
દદર્શ ગિરિશૃઙ્ગસ્થાન્ પઞ્ચવાનરપુંગવાન્

તેષાં મધ્યે વિશાલાક્ષી કૌશેયં કનકપ્રભમ્
ઉત્તરીયં વરારોહા શુભાન્ય્ આભરણાનિ ચ
મુમોચ યદિ રામાય શંસેયુર્ ઇતિ મૈથિલી

વસ્ત્રમ્ ઉત્સૃજ્ય તન્ મધ્યે વિનિક્ષિપ્તં સભૂષણમ્
સંભ્રમાત્ તુ દશગ્રીવસ્ તત્ કર્મ ન ચ બુદ્ધિવાન્

પિઙ્ગાક્ષાસ્ તાં વિશાલાક્ષીં નેત્રૈર્ અનિમિષૈર્ ઇવ
વિક્રોશન્તીં તદા સીતાં દદૃશુર્ વાનરર્ષભાઃ

સ ચ પમ્પામ્ અતિક્રમ્ય લઙ્કામ્ અભિમુખઃ પુરીમ્
જગામ રુદતીં ગૃહ્ય મૈથિલીં રાક્ષસેશ્વરઃ

તાં જહાર સુસંહૃષ્ટો રાવણો મૃત્યુમ્ આત્મનઃ
ઉત્સઙ્ગેનૈવ ભુજગીં તીક્ષ્ણદંષ્ટ્રાં મહાવિષામ્

વનાનિ સરિતઃ શૈલાન્ સરાંસિ ચ વિહાયસા
સ ક્ષિપ્રં સમતીયાય શરશ્ ચાપાદ્ ઇવ ચ્યુતઃ

તિમિનક્રનિકેતં તુ વરુણાલયમ્ અક્ષયમ્
સરિતાં શરણં ગત્વા સમતીયાય સાગરમ્

સંભ્રમાત્ પરિવૃત્તોર્મી રુદ્ધમીનમહોરગઃ
વૈદેહ્યાં હ્રિયમાણાયાં બભૂવ વરુણાલયઃ

અન્તરિક્ષગતા વાચઃ સસૃજુશ્ ચારણાસ્ તદા
એતદ્ અન્તો દશગ્રીવ ઇતિ સિદ્ધાસ્ તદાબ્રુવન્

સ તુ સીતાં વિવેષ્ટન્તીમ્ અઙ્કેનાદાય રાવણઃ
પ્રવિવેશ પુરીં લઙ્કાં રૂપિણીં મૃત્યુમ્ આત્મનઃ

સો ઽભિગમ્ય પુરીં લઙ્કાં સુવિભક્તમહાપથામ્
સંરૂઢકક્ષ્યા બહુલં સ્વમ્ અન્તઃપુરમ્ આવિશત્

તત્ર તામ્ અસિતાપાઙ્ગીં શોકમોહપરાયણામ્
નિદધે રાવણઃ સીતાં મયો માયામ્ ઇવાસુરીમ્

અબ્રવીચ્ ચ દશગ્રીવઃ પિશાચીર્ ઘોરદર્શનાઃ
યથા નૈનાં પુમાન્ સ્ત્રી વા સીતાં પશ્યત્ય્ અસંમતઃ

મુક્તામણિસુવર્ણાનિ વસ્ત્રાણ્ય્ આભરણાનિ ચ
યદ્ યદ્ ઇચ્છેત્ તદ્ એવાસ્યા દેયં મચ્છન્દતો યથા

યા ચ વક્ષ્યતિ વૈદેહીં વચનં કિં ચિદ્ અપ્રિયમ્
અજ્ઞાનાદ્ યદિ વા જ્ઞાનાન્ ન તસ્યા જીવિતં પ્રિયમ્

તથોક્ત્વા રાક્ષસીસ્ તાસ્ તુ રાક્ષસેન્દ્રઃ પ્રતાપવાન્
નિષ્ક્રમ્યાન્તઃપુરાત્ તસ્માત્ કિં કૃત્યમ્ ઇતિ ચિન્તયન્
દદર્શાષ્ટૌ મહાવીર્યાન્ રાક્ષસાન્ પિશિતાશનાન્

સ તાન્ દૃષ્ટ્વા મહાવીર્યો વરદાનેન મોહિતઃ
ઉવાચૈતાન્ ઇદં વાક્યં પ્રશસ્ય બલવીર્યતઃ

નાનાપ્રહરણાઃ ક્ષિપ્રમ્ ઇતો ગચ્છત સત્વરાઃ
જનસ્થાનં હતસ્થાનં ભૂતપૂર્વં ખરાલયમ્

તત્રોષ્યતાં જનસ્થાને શૂન્યે નિહતરાક્ષસે
પૌરુષં બલમ્ આશ્રિત્ય ત્રાસમ્ ઉત્સૃજ્ય દૂરતઃ

બલં હિ સુમહદ્ યન્ મે જનસ્થાને નિવેશિતમ્
સદૂષણખરં યુદ્ધે હતં તદ્ રામસાયકૈઃ

તતઃ ક્રોધો મમાપૂર્વો ધૈર્યસ્યોપરિ વર્ધતે
વૈરં ચ સુમહજ્ જાતં રામં પ્રતિ સુદારુણમ્

નિર્યાતયિતુમ્ ઇચ્છામિ તચ્ ચ વૈરમ્ અહં રિપોઃ
ન હિ લપ્સ્યામ્ય્ અહં નિદ્રામ્ અહત્વા સંયુગે રિપુમ્

તં ત્વ્ ઇદાનીમ્ અહં હત્વા ખરદૂષણઘાતિનમ્
રામં શર્મોપલપ્સ્યામિ ધનં લબ્ધ્વેવ નિર્ધનઃ

જનસ્થાને વસદ્ભિસ્ તુ ભવદ્ભી રામમ્ આશ્રિતા
પ્રવૃત્તિર્ ઉપનેતવ્યા કિં કરોતીતિ તત્ત્વતઃ

અપ્રમાદાચ્ ચ ગન્તવ્યં સર્વૈર્ એવ નિશાચરૈઃ
કર્તવ્યશ્ ચ સદા યત્નો રાઘવસ્ય વધં પ્રતિ

યુષ્માકં હિ બલજ્ઞો ઽહં બહુશો રણમૂર્ધનિ
અતશ્ ચાસ્મિઞ્ જનસ્થાને મયા યૂયં નિયોજિતાઃ

તતઃ પ્રિયં વાક્યમ્ ઉપેત્ય રાક્ષસા મહાર્થમ્ અષ્ટાવ્ અભિવાદ્ય રાવણમ્
વિહાય લઙ્કાં સહિતાઃ પ્રતસ્થિરે યતો જનસ્થાનમ્ અલક્ષ્યદર્શનાઃ

તતસ્ તુ સીતામ્ ઉપલભ્ય રાવણઃ સુસંપ્રહૃષ્ટઃ પરિગૃહ્ય મૈથિલીમ્
પ્રસજ્ય રામેણ ચ વૈરમ્ ઉત્તમં બભૂવ મોહાન્ મુદિતઃ સ રાક્ષસઃ