રામાયણ · અધ્યાય 3.002

કૃતાતિથ્યો ઽથ રામસ્ તુ સૂર્યસ્યોદયનં પ્રતિ
આમન્ત્ર્ય સ મુનીન્ સર્વાન્ વનમ્ એવાન્વગાહત

નાનામૃગગણાકીર્ણં શાર્દૂલવૃકસેવિતમ્
ધ્વસ્તવૃક્ષલતાગુલ્મં દુર્દર્શ સલિલાશયમ્

નિષ્કૂજનાનાશકુનિ ઝિલ્લિકા ગણનાદિતમ્
લક્ષ્મણાનુગતો રામો વનમધ્યં દદર્શ હ

વનમધ્યે તુ કાકુત્સ્થસ્ તસ્મિન્ ઘોરમૃગાયુતે
દદર્શ ગિરિશૃઙ્ગાભં પુરુષાદં મહાસ્વનમ્

ગભીરાક્ષં મહાવક્ત્રં વિકટં વિષમોદરમ્
બીભત્સં વિષમં દીર્ઘં વિકૃતં ઘોરદર્શનમ્

વસાનં ચર્મવૈયાઘ્રં વસાર્દ્રં રુધિરોક્ષિતમ્
ત્રાસનં સર્વભૂતાનાં વ્યાદિતાસ્યમ્ ઇવાન્તકમ્

ત્રીન્ સિંહાંશ્ ચતુરો વ્યાઘ્રાન્ દ્વૌ વૃકૌ પૃષતાન્ દશ
સવિષાણં વસાદિગ્ધં ગજસ્ય ચ શિરો મહત્

અવસજ્યાયસે શૂલે વિનદન્તં મહાસ્વનમ્
સ રામં લક્ષ્મણં ચૈવ સીતાં દૃષ્ટ્વા ચ મૈથિલીમ્

અભ્યધાવત્ સુસંક્રુદ્ધઃ પ્રજાઃ કાલ ઇવાન્તકઃ
સ કૃત્વા ભૈરવં નાદં ચાલયન્ન્ ઇવ મેદિનીમ્

અઙ્ગેનાદાય વૈદેહીમ્ અપક્રમ્ય તતો ઽબ્રવીત્
યુવાં જટાચીરધરૌ સભાર્યૌ ક્ષીણજીવિતૌ

પ્રવિષ્ટૌ દણ્ડકારણ્યં શરચાપાસિધારિણૌ
કથં તાપસયોર્ વાં ચ વાસઃ પ્રમદયા સહ

અધર્મચારિણૌ પાપૌ કૌ યુવાં મુનિદૂષકૌ
અહં વનમ્ ઇદં દુર્ગં વિરાઘો નામ રાક્ષસઃ

ચરામિ સાયુધો નિત્યમ્ ઋષિમાંસાનિ ભક્ષયન્
ઇયં નારી વરારોહા મમ ભર્યા ભવિષ્યતિ
યુવયોઃ પાપયોશ્ ચાહં પાસ્યામિ રુધિરં મૃધે

તસ્યૈવં બ્રુવતો ધૃષ્ટં વિરાધસ્ય દુરાત્મનઃ
શ્રુત્વા સગર્વિતં વાક્યં સંભ્રાન્તા જનકાત્મજા
સીતા પ્રાવેપતોદ્વેગાત્ પ્રવાતે કદલી યથા

તાં દૃષ્ટ્વા રાઘવઃ સીતાં વિરાધાઙ્કગતાં શુભામ્
અબ્રવીલ્ લક્ષ્મણં વાક્યં મુખેન પરિશુષ્યતા

પશ્ય સૌમ્ય નરેન્દ્રસ્ય જનકસ્યાત્મસંભવામ્
મમ ભાર્યાં શુભાચારાં વિરાધાઙ્કે પ્રવેશિતામ્
અત્યન્ત સુખસંવૃદ્ધાં રાજપુત્રીં યશસ્વિનીમ્

યદ્ અભિપ્રેતમ્ અસ્માસુ પ્રિયં વર વૃતં ચ યત્
કૈકેય્યાસ્ તુ સુસંવૃત્તં ક્ષિપ્રમ્ અદ્યૈવ લક્ષ્મણ

યા ન તુષ્યતિ રાજ્યેન પુત્રાર્થે દીર્ઘદર્શિની
યયાહં સર્વભૂતાનાં હિતઃ પ્રસ્થાપિતો વનમ્
અદ્યેદાનીં સકામા સા યા માતા મમ મધ્યમા

પરસ્પર્શાત્ તુ વૈદેહ્યા ન દુઃખતરમ્ અસ્તિ મે
પિતુર્ વિનાશાત્ સૌમિત્રે સ્વરાજ્યહરણાત્ તથા

ઇતિ બ્રુવતિ કાકુત્સ્થે બાષ્પશોકપરિપ્લુતે
અબ્રવીલ્ લક્ષ્મણઃ ક્રુદ્ધો રુદ્ધો નાગ ઇવ શ્વસન્

અનાથ ઇવ ભૂતાનાં નાથસ્ ત્વં વાસવોપમઃ
મયા પ્રેષ્યેણ કાકુત્સ્થ કિમર્થં પરિતપ્સ્યસે

શરેણ નિહતસ્યાદ્ય મયા ક્રુદ્ધેન રક્ષસઃ
વિરાધસ્ય ગતાસોર્ હિ મહી પાસ્યતિ શોણિતમ્

રાજ્યકામે મમ ક્રોધો ભરતે યો બભૂવ હ
તં વિરાધે વિમોક્ષ્યામિ વજ્રી વજ્રમ્ ઇવાચલે

મમ ભુજબલવેગવેગિતઃ પતતુ શરો ઽસ્ય મહાન્ મહોરસિ
વ્યપનયતુ તનોશ્ ચ જીવિતં પતતુ તતશ્ ચ મહીં વિઘૂર્ણિતઃ