રામાયણ · અધ્યાય 3.001

પ્રવિશ્ય તુ મહારણ્યં દણ્ડકારણ્યમ્ આત્મવાન્
દદર્શ રામો દુર્ધર્ષસ્ તાપસાશ્રમમણ્ડલમ્

કુશચીરપરિક્ષિપ્તં બ્રાહ્મ્યા લક્ષ્મ્યા સમાવૃતમ્
યથા પ્રદીપ્તં દુર્ધર્શં ગગને સૂર્યમણ્ડલમ્

શરણ્યં સર્વભૂતાનાં સુસમૃષ્ટાજિરં સદા
પૂજિતં ચોપનૃત્તં ચ નિત્યમ્ અપ્સરસાં ગણૈઃ

વિશાલૈર્ અગ્નિશરણૈઃ સ્રુગ્ભાણ્ડૈર્ અજિનૈઃ કુશૈઃ
સમિદ્ભિસ્ તોયકલશૈઃ ફલમૂલૈશ્ ચ શોભિતમ્

આરણ્યૈશ્ ચ મહાવૃક્ષૈઃ પુણ્યૈઃ સ્વાદુફલૈર્ વૃતમ્
બલિહોમાર્ચિતં પુણ્યં બ્રહ્મઘોષનિનાદિતમ્

પુષ્પૈર્ વન્યૈઃ પરિક્ષિપ્તં પદ્મિન્યા ચ સપદ્મયા
ફલમૂલાશનૈર્ દાન્તૈશ્ ચીરકૃષ્ણાજિનામ્બરૈઃ

સૂર્યવૈશ્વાનરાભૈશ્ ચ પુરાણૈર્ મુનિભિર્ વૃતમ્
પુણ્યૈશ્ અ નિયતાહારૈઃ શોભિતં પરમર્ષિભિઃ

તદ્ બ્રહ્મભવનપ્રખ્યં બ્રહ્મઘોષનિનાદિતમ્
બ્રહ્મવિદ્ભિર્ મહાભાગૈર્ બ્રાહ્મણૈર્ ઉપશોભિતમ્

તદ્ દૃષ્ટ્વા રાઘવઃ શ્રીમાંસ્ તાપસાશ્રમમણ્ડલમ્
અભ્યગચ્છન્ મહાતેજા વિજ્યં કૃત્વા મહદ્ ધનુઃ

દિવ્યજ્ઞાનોપપન્નાસ્ તે રામં દૃષ્ટ્વા મહર્ષયઃ
અભ્યગચ્છંસ્ તદા પ્રીતા વૈદેહીં ચ યશસ્વિનીમ્

તે તં સોમમ્ ઇવોદ્યન્તં દૃષ્ટ્વા વૈ ધર્મચારિણઃ
મઙ્ગલાનિ પ્રયુઞ્જાનાઃ પ્રત્યગૃહ્ણન્ દૃઢવ્રતાઃ

રૂપસંહનનં લક્ષ્મીં સૌકુમાર્યં સુવેષતામ્
દદૃશુર્ વિસ્મિતાકારા રામસ્ય વનવાસિનઃ

વૈદેહીં લક્ષ્મણં રામં નેત્રૈર્ અનિમિષૈર્ ઇવ
આશ્ચર્યભૂતાન્ દદૃશુઃ સર્વે તે વનચારિણઃ

અત્રૈનં હિ મહાભાગાઃ સર્વભૂતહિતે રતાઃ
અતિથિં પર્ણશાલાયાં રાઘવં સંન્યવેશયન્

તતો રામસ્ય સત્કૃત્ય વિધિના પાવકોપમાઃ
આજહ્રુસ્ તે મહાભાગાઃ સલિલં ધર્મચારિણઃ

મૂલં પુષ્પં ફલં વન્યમ્ આશ્રમં ચ મહાત્મનઃ
નિવેદયીત્વા ધર્મજ્ઞાસ્ તતઃ પ્રાઞ્જલયો ઽબ્રુવન્

ધર્મપાલો જનસ્યાસ્ય શરણ્યશ્ ચ મહાયશાઃ
પૂજનીયશ્ ચ માન્યશ્ ચ રાજા દણ્ડધરો ગુરુઃ

ઇન્દ્રસ્યૈવ ચતુર્ભાગઃ પ્રજા રક્ષતિ રાઘવ
રાજા તસ્માદ્ વનાન્ ભોગાન્ ભુઙ્ક્તે લોકનમસ્કૃતઃ

તે વયં ભવતા રક્ષ્યા ભવદ્વિષયવાસિનઃ
નગરસ્થો વનસ્થો વા ત્વં નો રાજા જનેશ્વરઃ

ન્યસ્તદણ્ડા વયં રાજઞ્ જિતક્રોધા જિતેન્દ્રિયાઃ
રક્ષિતવ્યાસ્ ત્વયા શશ્વદ્ ગર્ભભૂતાસ્ તપોધનાઃ

એવમ્ ઉક્ત્વા ફલૈર્ મૂલૈઃ પુષ્પૈર્ વન્યૈશ્ ચ રાઘવમ્
અન્યૈશ્ ચ વિવિધાહારૈઃ સલક્ષ્મણમ્ અપૂજયન્

તથાન્યે તાપસાઃ સિદ્ધા રામં વૈશ્વાનરોપમાઃ
ન્યાયવૃત્તા યથાન્યાયં તર્પયામ્ આસુર્ ઈશ્વરમ્