રામાયણ · અધ્યાય 2.108
પ્રતિપ્રયાતે ભરતે વસન્ રામસ્ તપોવને
લક્ષયામ્ આસ સોદ્વેગમ્ અથૌત્સુક્યં તપસ્વિનામ્
યે તત્ર ચિત્રકૂટસ્ય પુરસ્તાત્ તાપસાશ્રમે
રામમ્ આશ્રિત્ય નિરતાસ્ તાન્ અલક્ષયદ્ ઉત્સુકાન્
નયનૈર્ ભૃકુટીભિશ્ ચ રામં નિર્દિશ્ય શઙ્કિતાઃ
અન્યોન્યમ્ ઉપજલ્પન્તઃ શનૈશ્ ચક્રુર્ મિથઃ કથાઃ
તેષામ્ ઔત્સુક્યમ્ આલક્ષ્ય રામસ્ ત્વ્ આત્મનિ શઙ્કિતઃ
કૃતાઞ્જલિર્ ઉવાચેદમ્ ઋષિં કુલપતિં તતઃ
ન કચ્ચિદ્ ભગવન્ કિં ચિત્ પૂર્વવૃત્તમ્ ઇદં મયિ
દૃશ્યતે વિકૃતં યેન વિક્રિયન્તે તપસ્વિનઃ
પ્રમાદાચ્ ચરિતં કચ્ચિત્ કિં ચિન્ નાવરજસ્ય મે
લક્ષ્મણસ્યર્ષિભિર્ દૃષ્ટં નાનુરૂપમ્ ઇવાત્મનઃ
કચ્ચિચ્ છુશ્રૂષમાણા વઃ શુશ્રૂષણપરા મયિ
પ્રમદાભ્યુચિતાં વૃત્તિં સીતા યુક્તં ન વર્તતે
અથર્ષિર્ જરયા વૃદ્ધસ્ તપસા ચ જરાં ગતઃ
વેપમાન ઇવોવાચ રામં ભૂતદયાપરમ્
કુતઃ કલ્યાણસત્ત્વાયાઃ કલ્યાણાભિરતેસ્ તથા
ચલનં તાત વૈદેહ્યાસ્ તપસ્વિષુ વિશેષતઃ
ત્વન્નિમિત્તમ્ ઇદં તાવત્ તાપસાન્ પ્રતિ વર્તતે
રક્ષોભ્યસ્ તેન સંવિગ્નાઃ કથયન્તિ મિથઃ કથાઃ
રાવણાવરજઃ કશ્ ચિત્ ખરો નામેહ રાક્ષસઃ
ઉત્પાટ્ય તાપસાન્ સર્વાઞ્ જનસ્થાનનિકેતનાન્
ધૃષ્ટશ્ ચ જિતકાશી ચ નૃશંસઃ પુરુષાદકઃ
અવલિપ્તશ્ ચ પાપશ્ ચ ત્વાં ચ તાત ન મૃષ્યતે
ત્વં યદા પ્રભૃતિ હ્ય્ અસ્મિન્ન્ આશ્રમે તાત વર્તસે
તદા પ્રભૃતિ રક્ષાંસિ વિપ્રકુર્વન્તિ તાપસાન્
દર્શયન્તિ હિ બીભત્સૈઃ ક્રૂરૈર્ ભીષણકૈર્ અપિ
નાના રૂપૈર્ વિરૂપૈશ્ ચ રૂપૈર્ અસુખદર્શનૈઃ
અપ્રશસ્તૈર્ અશુચિભિઃ સંપ્રયોજ્ય ચ તાપસાન્
પ્રતિઘ્નન્ત્ય્ અપરાન્ ક્ષિપ્રમ્ અનાર્યાઃ પુરતઃ સ્થિતઃ
તેષુ તેષ્વ્ આશ્રમસ્થાનેષ્વ્ અબુદ્ધમ્ અવલીય ચ
રમન્તે તાપસાંસ્ તત્ર નાશયન્તો ઽલ્પચેતસઃ
અપક્ષિપન્તિ સ્રુગ્ભાણ્ડાન્ અગ્નીન્ સિઞ્ચન્તિ વારિણા
કલશાંશ્ ચ પ્રમૃદ્નન્તિ હવને સમુપસ્થિતે
તૈર્ દુરાત્મભિર્ આવિષ્ટાન્ આશ્રમાન્ પ્રજિહાસવઃ
ગમનાયાન્યદેશસ્ય ચોદયન્ત્ય્ ઋષયો ઽદ્ય મામ્
તત્ પુરા રામ શારીરામ્ ઉપહિંસાં તપસ્વિષુ
દર્શયતિ હિ દુષ્ટાસ્ તે ત્યક્ષ્યામ ઇમમ્ આશ્રમમ્
બહુમૂલફલં ચિત્રમ્ અવિદૂરાદ્ ઇતો વનમ્
પુરાણાશ્રમમ્ એવાહં શ્રયિષ્યે સગણઃ પુનઃ
ખરસ્ ત્વય્ય્ અપિ ચાયુક્તં પુરા તાત પ્રવર્તતે
સહાસ્માભિર્ ઇતો ગચ્છ યદિ બુદ્ધિઃ પ્રવર્તતે
સકલત્રસ્ય સંદેહો નિત્યં યત્ તસ્ય રાઘવ
સમર્થસ્યાપિ હિ સતો વાસો દુઃખ ઇહાદ્ય તે
ઇત્ય્ ઉક્તવન્તં રામસ્ તં રાજપુત્રસ્ તપસ્વિનમ્
ન શશાકોત્તરૈર્ વાક્યૈર્ અવરોદ્ધું સમુત્સુકમ્
અભિનન્દ્ય સમાપૃચ્છ્ય સમાધાય ચ રાઘવમ્
સ જગામાશ્રમં ત્યક્ત્વા કુલૈઃ કુલપતિઃ સહ
રામઃ સંસાધ્ય ત્વ્ ઋષિગણમ્ અનુગમનાદ્ દેશાત્ તસ્માચ્ચિત્ કુલપતિમ્ અભિવાદ્યર્ષિમ્
સમ્યક્પ્રીતૈસ્ તૈર્ અનુમત ઉપદિષ્ટાર્થઃ પુણ્યં વાસાય સ્વનિલયમ્ ઉપસંપેદે
આશ્રમં ત્વ્ ઋષિવિરહિતં પ્રભુઃ ક્ષણમ્ અપિ ન જહૌ સ રાઘવઃ
રાઘવં હિ સતતમ્ અનુગતાસ્ તાપસાશ્ ચર્ષિચરિતધૃતગુણાઃ
મૂળ પાઠ: Rāmāyaṇa · Edition: John Smith's Rāmāyaṇa-Page (last comparison: 2020-04-16) · Data entry Muneo Tokunaga · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0