રામાયણ · અધ્યાય 2.107

તતો નિક્ષિપ્ય માતૄઃ સ અયોધ્યાયાં દૃઢવ્રતઃ
ભરતઃ શોકસંતપ્તો ગુરૂન્ ઇદમ્ અથાબ્રવીત્

નન્દિગ્રામં ગમિષ્યામિ સર્વાન્ આમન્ત્રયે ઽદ્ય વઃ
તત્ર દુઃખમ્ ઇદં સર્વં સહિષ્યે રાઘવં વિના

ગતશ્ ચ હિ દિવં રાજા વનસ્થશ્ ચ ગુરુર્ મમ
રામં પ્રતીક્ષે રાજ્યાય સ હિ રાજા મહાયશાઃ

એતચ્ છ્રુત્વા શુભં વાક્યં ભરતસ્ય મહાત્મનઃ
અબ્રુવન્ મન્ત્રિણઃ સર્વે વસિષ્ઠશ્ ચ પુરોહિતઃ

સદૃશં શ્લાઘનીયં ચ યદ્ ઉક્તં ભરત ત્વયા
વચનં ભ્રાતૃવાત્સલ્યાદ્ અનુરૂપં તવૈવ તત્

નિત્યં તે બન્ધુલુબ્ધસ્ય તિષ્ઠતો ભ્રાતૃસૌહૃદે
આર્યમાર્ગં પ્રપન્નસ્ય નાનુમન્યેત કઃ પુમાન્

મન્ત્રિણાં વચનં શ્રુત્વા યથાભિલષિતં પ્રિયમ્
અબ્રવીત્ સારથિં વાક્યં રથો મે યુજ્યતામ્ ઇતિ

પ્રહૃષ્ટવદનઃ સર્વા માતૄઃ સમભિવાદ્ય સઃ
આરુરોહ રથં શ્રીમાઞ્ શત્રુઘ્નેન સમન્વિતઃ

આરુહ્ય તુ રથં શીઘ્રં શત્રુઘ્નભરતાવ્ ઉભૌ
યયતુઃ પરમપ્રીતૌ વૃતૌ મન્ત્રિપુરોહિતૈઃ

અગ્રતો પુરવસ્ તત્ર વસિષ્ઠ પ્રમુખા દ્વિજાઃ
પ્રયયુઃ પ્રાઙ્મુખાઃ સર્વે નન્દિગ્રામો યતો ઽભવત્

બલં ચ તદ્ અનાહૂતં ગજાશ્વરથસંકુલમ્
પ્રયયૌ ભરતે યાતે સર્વે ચ પુરવાસિનઃ

રથસ્થઃ સ તુ ધર્માત્મા ભરતો ભ્રાતૃવત્સલઃ
નન્દિગ્રામં યયૌ તૂર્ણં શિરસ્ય્ આધાય પાદુકે

તતસ્ તુ ભરતઃ ક્ષિપ્રં નન્દિગ્રામં પ્રવિશ્ય સઃ
અવતીર્ય રથાત્ તૂર્ણં ગુરૂન્ ઇદમ્ ઉવાચ હ

એતદ્ રાજ્યં મમ ભ્રાત્રા દત્તં સંન્યાસવત્ સ્વયમ્
યોગક્ષેમવહે ચેમે પાદુકે હેમભૂષિતે
તમ્ ઇમં પાલયિષ્યામિ રાઘવાગમનં પ્રતિ

ક્ષિપ્રં સંયોજયિત્વા તુ રાઘવસ્ય પુનઃ સ્વયમ્
ચરણૌ તૌ તુ રામસ્ય દ્રક્ષ્યામિ સહપાદુકૌ

તતો નિક્ષિપ્તભારો ઽહં રાઘવેણ સમાગતઃ
નિવેદ્ય ગુરવે રાજ્યં ભજિષ્યે ગુરુવૃત્તિતામ્

રાઘવાય ચ સંન્યાસં દત્ત્વેમે વરપાદુકે
રાજ્યં ચેદમ્ અયોધ્યાં ચ ધૂતપાપો ભવામિ ચ

અભિષિક્તે તુ કાકુત્સ્થે પ્રહૃષ્ટમુદિતે જને
પ્રીતિર્ મમ યશશ્ ચૈવ ભવેદ્ રાજ્યાચ્ ચતુર્ગુણમ્

એવં તુ વિલપન્ દીનો ભરતઃ સ મહાયશાઃ
નન્દિગ્રામે ઽકરોદ્ રાજ્યં દુઃખિતો મન્ત્રિભિઃ સહ

સ વલ્કલજટાધારી મુનિવેષધરઃ પ્રભુઃ
નન્દિગ્રામે ઽવસદ્ વીરઃ સસૈન્યો ભરતસ્ તદા

રામાગમનમ્ આકાઙ્ક્ષન્ ભરતો ભ્રાતૃવત્સલઃ
ભ્રાતુર્ વચનકારી ચ પ્રતિજ્ઞાપારગસ્ તદા

પાદુકે ત્વ્ અભિષિચ્યાથ નન્દિગ્રામે ઽવસત્ તદા
ભરતઃ શાસનં સર્વં પાદુકાભ્યાં ન્યવેદયત્