રામાયણ · અધ્યાય 2.088

દીર્ઘકાલોષિતસ્ તસ્મિન્ ગિરૌ ગિરિવનપ્રિયઃ
વિદેહ્યાઃ પ્રિયમાકાઙ્ક્ષન્ સ્વં ચ ચિત્તં વિલોભયન્

અથ દાશરથિશ્ ચિત્રં ચિત્રકૂટમ્ અદર્શયત્
ભાર્યામ્ અમરસંકાશઃ શચીમ્ ઇવ પુરંદરઃ

ન રાજ્યાદ્ ભ્રંશનં ભદ્રે ન સુહૃદ્ભિર્ વિનાભવઃ
મનો મે બાધતે દૃષ્ટ્વા રમણીયમ્ ઇમં ગિરિમ્

પશ્યેમમ્ અચલં ભદ્રે નાનાદ્વિજગણાયુતમ્
શિખરૈઃ ખમ્ ઇવોદ્વિદ્ધૈર્ ધાતુમદ્ભિર્ વિભૂષિતમ્

કે ચિદ્ રજતસંકાશાઃ કે ચિત્ ક્ષતજસંનિભાઃ
પીતમાઞ્જિષ્ઠવર્ણાશ્ ચ કે ચિન્ મણિવરપ્રભાઃ

પુષ્યાર્કકેતુકાભાશ્ ચ કે ચિજ્ જ્યોતી રસપ્રભાઃ
વિરાજન્તે ઽચલેન્દ્રસ્ય દેશા ધાતુવિભૂષિતાઃ

નાનામૃગગણદ્વીપિતરક્ષ્વૃક્ષગણૈર્ વૃતઃ
અદુષ્ટૈર્ ભાત્ય્ અયં શૈલો બહુપક્ષિસમાકુલઃ

આમ્રજમ્બ્વસનૈર્ લોધ્રૈઃ પ્રિયાલૈઃ પનસૈર્ ધવૈઃ
અઙ્કોલૈર્ ભવ્યતિનિશૈર્ બિલ્વતિન્દુકવેણુભિઃ

કાશ્મર્યરિષ્ટવરણૈર્ મધૂકૈસ્ તિલકૈસ્ તથા
બદર્યામલકૈર્ નીપૈર્ વેત્રધન્વનબીજકૈઃ

પુષ્પવદ્ભિઃ ફલોપેતૈશ્ છાયાવદ્ભિર્ મનોરમૈઃ
એવમાદિભિર્ આકીર્ણઃ શ્રિયં પુષ્યત્ય્ અયં ગિરિઃ

શૈલપ્રસ્થેષુ રમ્યેષુ પશ્યેમાન્ કામહર્ષણાન્
કિન્નરાન્ દ્વંદ્વશો ભદ્રે રમમાણાન્ મનસ્વિનઃ

શાખાવસક્તાન્ ખડ્ગાંશ્ ચ પ્રવરાણ્ય્ અમ્બરાણિ ચ
પશ્ય વિદ્યાધરસ્ત્રીણાં ક્રીડેદ્ દેશાન્ મનોરમાન્

જલપ્રપાતૈર્ ઉદ્ભેદૈર્ નિષ્યન્દૈશ્ ચ ક્વ ચિત્ ક્વ ચિત્
સ્રવદ્ભિર્ ભાત્ય્ અયં શૈલઃ સ્રવન્ મદ ઇવ દ્વિપઃ

ગુહાસમીરણો ગન્ધાન્ નાનાપુષ્પભવાન્ વહન્
ઘ્રાણતર્પણમ્ અભ્યેત્ય કં નરં ન પ્રહર્ષયેત્

યદીહ શરદો ઽનેકાસ્ ત્વયા સાર્ધમ્ અનિન્દિતે
લક્ષ્મણેન ચ વત્સ્યામિ ન માં શોકઃ પ્રધક્ષ્યતિ

બહુપુષ્પફલે રમ્યે નાનાદ્વિજગણાયુતે
વિચિત્રશિખરે હ્ય્ અસ્મિન્ રતવાન્ અસ્મિ ભામિનિ

અનેન વનવાસેન મયા પ્રાપ્તં ફલદ્વયમ્
પિતુશ્ ચાનૃણતા ધર્મે ભરતસ્ય પ્રિયં તથા

વૈદેહિ રમસે કચ્ચિચ્ ચિત્રકૂટે મયા સહ
પશ્યન્તી વિવિધાન્ ભાવાન્ મનોવાક્કાયસંયતાન્

ઇદમ્ એવામૃતં પ્રાહૂ રાજ્ઞાં રાજર્ષયઃ પરે
વનવાસં ભવાર્થાય પ્રેત્ય મે પ્રપિતામહાઃ

શિલાઃ શૈલસ્ય શોભન્તે વિશાલાઃ શતશો ઽભિતઃ
બહુલા બહુલૈર્ વર્ણૈર્ નીલપીતસિતારુણૈઃ

નિશિ ભાન્ત્ય્ અચલેન્દ્રસ્ય હુતાશનશિખા ઇવ
ઓષધ્યઃ સ્વપ્રભા લક્ષ્મ્યા ભ્રાજમાનાઃ સહસ્રશઃ

કે ચિત્ ક્ષયનિભા દેશાઃ કે ચિદ્ ઉદ્યાનસંનિભાઃ
કે ચિદ્ એકશિલા ભાન્તિ પર્વતસ્યાસ્ય ભામિનિ

ભિત્ત્વેવ વસુધાં ભાતિ ચિત્રકૂટઃ સમુત્થિતઃ
ચિત્રકૂટસ્ય કૂટો ઽસૌ દૃશ્યતે સર્વતઃ શિવઃ

કુષ્ઠપુંનાગતગરભૂર્જપત્રોત્તરચ્છદાન્
કામિનાં સ્વાસ્તરાન્ પશ્ય કુશેશયદલાયુતાન્

મૃદિતાશ્ ચાપવિદ્ધાશ્ ચ દૃશ્યન્તે કમલસ્રજઃ
કામિભિર્ વનિતે પશ્ય ફલાનિ વિવિધાનિ ચ

વસ્વૌકસારાં નલિનીમ્ અત્યેતીવોત્તરાન્ કુરૂન્
પર્વતશ્ ચિત્રકૂટો ઽસૌ બહુમૂલફલોદકઃ

ઇમં તુ કાલં વનિતે વિજહ્રિવાંસ્ ત્વયા ચ સીતે સહ લક્ષ્મણેન ચ
રતિં પ્રપત્સ્યે કુલધર્મવર્ધિનીં સતાં પથિ સ્વૈર્ નિયમૈઃ પરૈઃ સ્થિતઃ