રામાયણ · અધ્યાય 1.072

યસ્મિંસ્ તુ દિવસે રાજા ચક્રે ગોદાનમ્ ઉત્તમમ્
તસ્મિંસ્ તુ દિવસે શૂરો યુધાજિત્ સમુપેયિવાન્

પુત્રઃ કેકયરાજસ્ય સાક્ષાદ્ ભરતમાતુલઃ
દૃષ્ટ્વા પૃષ્ટ્વા ચ કુશલં રાજાનમ્ ઇદમ્ અબ્રવીત્

કેકયાધિપતી રાજા સ્નેહાત્ કુશલમ્ અબ્રવીત્
યેષાં કુશલકામો ઽસિ તેષાં સંપ્રત્ય્ અનામયમ્

સ્વસ્રીયં મમ રાજેન્દ્ર દ્રષ્ટુકામો મહીપતે
તદર્થમ્ ઉપયાતો ઽહમ્ અયોધ્યાં રઘુનન્દન

શ્રુત્વા ત્વ્ અહમ્ અયોધ્યાયાં વિવાહાર્થં તવાત્મજાન્
મિથિલામ્ ઉપયાતાસ્ તુ ત્વયા સહ મહીપતે
ત્વરયાભ્યુપયાતો ઽહં દ્રષ્ટુકામઃ સ્વસુઃ સુતમ્

અથ રાજા દશરથઃ પ્રિયાતિથિમ્ ઉપસ્થિમ
દૃષ્ટ્વા પરમસત્કારૈઃ પૂજાર્હં સમપૂજયત્

તતસ્ તામ્ ઉષિતો રાત્રિં સહ પુત્રૈર્ મહાત્મભિઃ
ઋષીંસ્ તદા પુરસ્કૃત્ય યજ્ઞવાટમ્ ઉપાગમત્

યુક્તે મુહૂર્તે વિજયે સર્વાભરણભૂષિતૈઃ
ભ્રાતૃભિઃ સહિતો રામઃ કૃતકૌતુકમઙ્ગલઃ
વસિષ્ઠં પુરતઃ કૃત્વા મહર્ષીન્ અપરાન્ અપિ

વસિષ્ઠો ભગવાન્ એત્ય વૈદેહમ્ ઇદમ્ અબ્રવીત્

રાજા દશરથો રાજન્ કૃતકૌતુકમઙ્ગલૈઃ
પુત્રૈર્ નરવરશ્રેષ્ઠ દાતારમ્ અભિકાઙ્ક્ષતે

દાતૃપ્રતિગ્રહીતૃભ્યાં સર્વાર્થાઃ પ્રભવન્તિ હિ
સ્વધર્મં પ્રતિપદ્યસ્વ કૃત્વા વૈવાહ્યમ્ ઉત્તમમ્

ઇત્ય્ ઉક્તઃ પરમોદારો વસિષ્ઠેન મહાત્મના
પ્રત્યુવાચ મહાતેજા વાક્યં પરમધર્મવિત્

કઃ સ્થિતઃ પ્રતિહારો મે કસ્યાજ્ઞા સંપ્રતીક્ષ્યતે
સ્વગૃહે કો વિચારો ઽસ્તિ યથા રાજ્યમ્ ઇદં તવ

કૃતકૌતુકસર્વસ્વા વેદિમૂલમ્ ઉપાગતાઃ
મમ કન્યા મુનિશ્રેષ્ઠ દીપ્તા વહ્નેર્ ઇવાર્ચિષઃ

સજ્જો ઽહં ત્વત્પ્રતીક્ષો ઽસ્મિ વેદ્યામ્ અસ્યાં પ્રતિષ્ઠિતઃ
અવિઘ્નં કુરુતાં રાજા કિમર્થં હિ વિલમ્બ્યતે

તદ્વાક્યં જનકેનોક્તં શ્રુત્વા દશરથસ્ તદા
પ્રવેશયામ્ આસ સુતાન્ સર્વાન્ ઋષિગણાન્ અપિ

અબ્રવીજ્ જનકો રાજા કૌસલ્યાનન્દવર્ધનમ્
ઇયં સીતા મમ સુતા સહધર્મચરી તવ
પ્રતીચ્છ ચૈનાં ભદ્રં તે પાણિં ગૃહ્ણીષ્વ પાણિના

લક્ષ્મણાગચ્છ ભદ્રં તે ઊર્મિલામ્ ઉદ્યતાં મયા
પ્રતીચ્છ પાણિં ગૃહ્ણીષ્વ મા ભૂત્ કાલસ્ય પર્યયઃ

તમ્ એવમ્ ઉક્ત્વા જનકો ભરતં ચાભ્યભાષત
ગૃહાણ પાણિં માણ્ડવ્યાઃ પાણિના રઘુનન્દન

શત્રુઘ્નં ચાપિ ધર્માત્મા અબ્રવીજ્ જનકેશ્વરઃ
શ્રુતકીર્ત્યા મહાબાહો પાણિં ગૃહ્ણીષ્વ પાણિના

સર્વે ભવન્તઃ સંયાશ્ ચ સર્વે સુચરિતવ્રતાઃ
પત્નીભિઃ સન્તુ કાકુત્સ્થા મા ભૂત્ કાલસ્ય પર્યયઃ

જનકસ્ય વચઃ શ્રુત્વા પાણીન્ પાણિભિર્ અસ્પૃશન્
ચત્વારસ્ તે ચતસૃણાં વસિષ્ઠસ્ય મતે સ્થિતાઃ

અગ્નિં પ્રદક્ષિણં કૃત્વા વેદિં રાજાનમ્ એવ ચ
ઋષીંશ્ ચૈવ મહાત્માનઃ સહ ભાર્યા રઘૂત્તમાઃ
યથોક્તેન તથા ચક્રુર્ વિવાહં વિધિપૂર્વકમ્

પુષ્પવૃષ્ટિર્ મહત્ય્ આસીદ્ અન્તરિક્ષાત્ સુભાસ્વરા
દિવ્યદુન્દુભિનિર્ઘોષૈર્ ગીતવાદિત્રનિસ્વનૈઃ

નનૃતુશ્ ચાપ્સરઃસંઘા ગન્ધર્વાશ્ ચ જગુઃ કલમ્
વિવાહે રઘુમુખ્યાનાં તદ્ અદ્ભુતમ્ ઇવાભવત્

ઈદૃશે વર્તમાને તુ તૂર્યોદ્ઘુષ્ટનિનાદિતે
ત્રિર્ અગ્નિં તે પરિક્રમ્ય ઊહુર્ ભાર્યા મહૌજસઃ

અથોપકાર્યાં જગ્મુસ્ તે સદારા રઘુનન્દનઃ
રાજાપ્ય્ અનુયયૌ પશ્યન્ સર્ષિસંઘઃ સબાન્ધવઃ