રામાયણ · અધ્યાય 1.058

ઉક્તવાક્યં તુ રાજાનં કૃપયા કુશિકાત્મજઃ
અબ્રવીન્ મધુરં વાક્યં સાક્ષાચ્ ચણ્ડાલરૂપિણમ્

ઇક્ષ્વાકો સ્વાગતં વત્સ જાનામિ ત્વાં સુધાર્મિકમ્
શરણં તે ભવિષ્યામિ મા ભૈષીર્ નૃપપુંગવ

અહમ્ આમન્ત્રયે સર્વાન્ મહર્ષીન્ પુણ્યકર્મણઃ
યજ્ઞસાહ્યકરાન્ રાજંસ્ તતો યક્ષ્યસિ નિર્વૃતઃ

ગુરુશાપકૃતં રૂપં યદ્ ઇદં ત્વયિ વર્તતે
અનેન સહ રૂપેણ સશરીરો ગમિષ્યસિ

હસ્તપ્રાપ્તમ્ અહં મન્યે સ્વર્ગં તવ નરેશ્વર
યસ્ ત્વં કૌશિકમ્ આગમ્ય શરણ્યં શરણં ગતઃ

એવમ્ ઉક્ત્વા મહાતેજાઃ પુત્રાન્ પરમધાર્મિકાન્
વ્યાદિદેશ મહાપ્રાજ્ઞાન્ યજ્ઞસંભારકારણાત્

સર્વાઞ્ શિષ્યાન્ સમાહૂય વાક્યમ્ એતદ્ ઉવાચ હ

સર્વાન્ ઋષિવરાન્ વત્સા આનયધ્વં મમાજ્ઞયા
સશિષ્યાન્ સુહૃદશ્ ચૈવ સર્ત્વિજઃ સુબહુશ્રુતાન્

યદ્ અન્યો વચનં બ્રૂયાન્ મદ્વાક્યબલચોદિતઃ
તત્ સર્વમ્ અખિલેનોક્તં મમાખ્યેયમ્ અનાદૃતમ્

તસ્ય તદ્ વચનં શ્રુત્વા દિશો જગ્મુસ્ તદાજ્ઞયા
આજગ્મુર્ અથ દેશેભ્યઃ સર્વેભ્યો બ્રહ્મવાદિનઃ

તે ચ શિષ્યાઃ સમાગમ્ય મુનિં જ્વલિતતેજસં
ઊચુશ્ ચ વચનં સર્વે સર્વેષાં બ્રહ્મવાદિનામ્

શ્રુત્વા તે વચનં સર્વે સમાયાન્તિ દ્વિજાતયઃ
સર્વદેશેષુ ચાગચ્છન્ વર્જયિત્વા મહોદયમ્

વાસિષ્ઠં તચ્ છતં સર્વં ક્રોધપર્યાકુલાક્ષરમ્
યદ્ આહ વચનં સર્વં શૃણુ ત્વં મુનિપુંગવ

ક્ષત્રિયો યાજકો યસ્ય ચણ્ડાલસ્ય વિશેષતઃ
કથં સદસિ ભોક્તારો હવિસ્ તસ્ય સુરર્ષયઃ

બ્રાહ્મણા વા મહાત્માનો ભુક્ત્વા ચણ્ડાલભોજનમ્
કથં સ્વર્ગં ગમિષ્યન્તિ વિશ્વામિત્રેણ પાલિતાઃ

એતદ્ વચનં નૈષ્ઠુર્યમ્ ઊચુઃ સંરક્તલોચનાઃ
વાસિષ્ઠા મુનિશાર્દૂલ સર્વે તે સમહોદયાઃ

તેષાં તદ્ વચનં શ્રુત્વા સર્વેષાં મુનિપુંગવઃ
ક્રોધસંરક્તનયનઃ સરોષમ્ ઇદમ્ અબ્રવીત્

યદ્ દૂષયન્ત્ય્ અદુષ્ટં માં તપ ઉગ્રં સમાસ્થિતમ્
ભસ્મીભૂતા દુરાત્માનો ભવિષ્યન્તિ ન સંશયઃ

અદ્ય તે કાલપાશેન નીતા વૈવસ્વતક્ષયમ્
સપ્તજાતિશતાન્ય્ એવ મૃતપાઃ સન્તુ સર્વશઃ

શ્વમાંસનિયતાહારા મુષ્ટિકા નામ નિર્ઘૃણાઃ
વિકૃતાશ્ ચ વિરૂપાશ્ ચ લોકાન્ અનુચરન્ત્વ્ ઇમાન્

મહોદયશ્ ચ દુર્બુદ્ધિર્ મામ્ અદૂષ્યં હ્ય્ અદૂષયત્
દૂષિટઃ સર્વલોકેષુ નિષાદત્વં ગમિષ્યતિ

પ્રાણાતિપાતનિરતો નિરનુક્રોશતાં ગતઃ
દીર્ઘકાલં મમ ક્રોધાદ્ દુર્ગતિં વર્તયિષ્યતિ

એતાવદ્ ઉક્ત્વા વચનં વિશ્વામિત્રો મહાતપાઃ
વિરરામ મહાતેજા ઋષિમધ્યે મહામુનિઃ