રામાયણ · અધ્યાય 1.049

તતઃ પ્રાગુત્તરાં ગત્વા રામઃ સૌમિત્રિણા સહ
વિશ્વામિત્રં પુરસ્કૃત્ય યજ્ઞવાટમ્ ઉપાગમત્

રામસ્ તુ મુનિશાર્દૂલમ્ ઉવાચ સહલક્ષ્મણઃ
સાધ્વી યજ્ઞસમૃદ્ધિર્ હિ જનકસ્ય મહાત્મનઃ

બહૂનીહ સહસ્રાણિ નાનાદેશનિવાસિનામ્
બ્રાહ્મણાનાં મહાભાગ વેદાધ્યયનશાલિનામ્

ઋષિવાટાશ્ ચ દૃશ્યન્તે શકટીશતસંકુલાઃ
દેશો વિધીયતાં બ્રહ્મન્ યત્ર વત્સ્યામહે વયમ્

રામસ્ય વચનં શ્રુત્વા વિશ્વામિત્રો મહામુનિઃ
નિવેશમ્ અકરોદ્ દેશે વિવિક્તે સલિલાયુતે

વિશ્વામિત્રં મુનિશ્રેષ્ઠં શ્રુત્વા સ નૃપતિસ્ તદા
શતાનન્દં પુરસ્કૃત્ય પુરોહિતમ્ અનિન્દિતમ્

ઋત્વિજો ઽપિ મહાત્માનસ્ ત્વ્ અર્ઘ્યમ્ આદાય સત્વરમ્
વિશ્વામિત્રાય ધર્મેણ દદુર્ મન્ત્રપુરસ્કૃતમ્

પ્રતિગૃહ્ય તુ તાં પૂજાં જનકસ્ય મહાત્મનઃ
પપ્રચ્છ કુશલં રાજ્ઞો યજ્ઞસ્ય ચ નિરામયમ્

સ તાંશ્ ચાપિ મુનીન્ પૃષ્ટ્વા સોપાધ્યાય પુરોધસઃ
યથાન્યાયં તતઃ સર્વૈઃ સમાગચ્છત્ પ્રહૃષ્ટવાન્

અથ રાજા મુનિશ્રેષ્ઠં કૃતાઞ્જલિર્ અભાષત
આસને ભગવાન્ આસ્તાં સહૈભિર્ મુનિસત્તમૈઃ

જનકસ્ય વચઃ શ્રુત્વા નિષસાદ મહામુનિઃ
પુરોધા ઋત્વિજશ્ ચૈવ રાજા ચ સહ મન્ત્રિભિઃ

આસનેષુ યથાન્યાયમ્ ઉપવિષ્ટાન્ સમન્તતઃ
દૃષ્ટ્વા સ નૃપતિસ્ તત્ર વિશ્વામિત્રમ્ અથાબ્રવીત્

અદ્ય યજ્ઞસમૃદ્ધિર્ મે સફલા દૈવતૈઃ કૃતા
અદ્ય યજ્ઞફલં પ્રાપ્તં ભગવદ્દર્શનાન્ મયા

ધન્યો ઽસ્મ્ય્ અનુગૃહીતો ઽસ્મિ યસ્ય મે મુનિપુંગવ
યજ્ઞોપસદનં બ્રહ્મન્ પ્રાપ્તો ઽસિ મુનિભિઃ સહ

દ્વાદશાહં તુ બ્રહ્મર્ષે શેષમ્ આહુર્ મનીષિણઃ
તતો ભાગાર્થિનો દેવાન્ દ્રષ્ટુમ્ અર્હસિ કૌશિક

ઇત્ય્ ઉક્ત્વા મુનિશાર્દૂલં પ્રહૃષ્ટવદનસ્ તદા
પુનસ્ તં પરિપપ્રચ્છ પ્રાઞ્જલિઃ પ્રયતો નૃપઃ

ઇમૌ કુમારૌ ભદ્રં તે દેવતુલ્યપરાક્રમૌ
ગજસિંહગતી વીરૌ શાર્દૂલવૃષભોપમૌ

પદ્મપત્રવિશાલાક્ષૌ ખડ્ગતૂણીધનુર્ધરૌ
અશ્વિનાવ્ ઇવ રૂપેણ સમુપસ્થિતયૌવનૌ

યદૃચ્છયૈવ ગાં પ્રાપ્તૌ દેવલોકાદ્ ઇવામરૌ
કથં પદ્ભ્યામ્ ઇહ પ્રાપ્તૌ કિમર્થં કસ્ય વા મુને

વરાયુધધરૌ વીરૌ કસ્ય પુત્રૌ મહામુને
ભૂષયન્તાવ્ ઇમં દેશં ચન્દ્રસૂર્યાવ્ ઇવામ્બરમ્

પરસ્પરસ્ય સદૃશૌ પ્રમાણેઙ્ગિતચેષ્ટિતૈઃ
કાકપક્ષધરૌ વીરૌ શ્રોતુમ્ ઇચ્છામિ તત્ત્વતઃ

તસ્ય તદ્ વચનં શ્રુત્વા જનકસ્ય મહાત્મનઃ
ન્યવેદયન્ મહાત્માનૌ પુત્રૌ દશરથસ્ય તૌ

સિદ્ધાશ્રમનિવાસં ચ રાક્ષસાનાં વધં તથા
તચ્ ચાગમનમ્ અવ્યગ્રં વિશાલાયાશ્ ચ દર્શનમ્

અહલ્યાદર્શનં ચૈવ ગૌતમેન સમાગમમ્
મહાધનુષિ જિજ્ઞાસાં કર્તુમ્ આગમનં તથા

એતત્ સર્વં મહાતેજા જનકાય મહાત્મને
નિવેદ્ય વિરરામાથ વિશ્વામિત્રો મહામુનિઃ