રામાયણ · અધ્યાય 1.042

દેવદેવે ગતે તસ્મિન્ સો ઽઙ્ગુષ્ઠાગ્રનિપીડિતામ્
કૃત્વા વસુમતીં રામ સંવત્સરમ્ ઉપાસત

અથ સંવત્સરે પૂર્ણે સર્વલોકનમસ્કૃતઃ
ઉમાપતિઃ પશુપતી રાજાનમ્ ઇદમ્ અબ્રવીત્

પ્રીતસ્ તે ઽહં નરશ્રેષ્ઠ કરિષ્યામિ તવ પ્રિયમ્
શિરસા ધારયિષ્યામિ શૈલરાજસુતામ્ અહમ્

તતો હૈમવતી જ્યેષ્ઠા સર્વલોકનમસ્કૃતા
તદા સાતિમહદ્ રૂપં કૃત્વા વેગં ચ દુઃસહમ્
આકાશાદ્ અપતદ્ રામ શિવે શિવશિરસ્ય્ ઉત

નૈવ સા નિર્ગમં લેભે જટામણ્ડલમોહિતા
તત્રૈવાબભ્રમદ્ દેવી સંવત્સરગણાન્ બહૂન્

અનેન તોષિતશ્ ચાસીદ્ અત્યર્થં રઘુનન્દન
વિસસર્જ તતો ગઙ્ગાં હરો બિન્દુસરઃ પ્રતિ

ગગનાચ્ છંકરશિરસ્ તતો ધરણિમ્ આગતા
વ્યસર્પત જલં તત્ર તીવ્રશબ્દપુરસ્કૃતમ્

તતો દેવર્ષિગન્ધર્વા યક્ષાઃ સિદ્ધગણાસ્ તથા
વ્યલોકયન્ત તે તત્ર ગગનાદ્ ગાં ગતાં તદા

વિમાનૈર્ નગરાકારૈર્ હયૈર્ ગજવરૈસ્ તથા
પારિપ્લવગતાશ્ ચાપિ દેવતાસ્ તત્ર વિષ્ઠિતાઃ

તદ્ અદ્ભુતતમં લોકે ગઙ્ગાપતનમ્ ઉત્તમમ્
દિદૃક્ષવો દેવગણાઃ સમેયુર્ અમિતૌજસઃ

સંપતદ્ભિઃ સુરગણૈસ્ તેષાં ચાભરણૌજસા
શતાદિત્યમ્ ઇવાભાતિ ગગનં ગતતોયદમ્

શિંશુમારોરગગણૈર્ મીનૈર્ અપિ ચ ચઞ્ચલૈઃ
વિદ્યુદ્ભિર્ ઇવ વિક્ષિપ્તૈર્ આકાશમ્ અભવત્ તદા

પાણ્ડુરૈઃ સલિલોત્પીડૈઃ કીર્યમાણૈઃ સહસ્રધા
શારદાભ્રૈર્ ઇવાકીર્ણં ગગનં હંસસંપ્લવૈઃ

ક્વ ચિદ્ દ્રુતતરં યાતિ કુટિલં ક્વ ચિદ્ આયતમ્
વિનતં ક્વ ચિદ્ ઉદ્ધૂતં ક્વ ચિદ્ યાતિ શનૈઃ શનૈઃ

સલિલેનૈવ સલિલં ક્વ ચિદ્ અભ્યાહતં પુનઃ
મુહુર્ ઊર્ધ્વપથં ગત્વા પપાત વસુધાં પુનઃ

તચ્ છંકરશિરોભ્રષ્ટં ભ્રષ્ટં ભૂમિતલે પુનઃ
વ્યરોચત તદા તોયં નિર્મલં ગતકલ્મષમ્

તત્રર્ષિગણગન્ધર્વા વસુધાતલવાસિનઃ
ભવાઙ્ગપતિતં તોયં પવિત્રમ્ ઇતિ પસ્પૃશુઃ

શાપાત્ પ્રપતિતા યે ચ ગગનાદ્ વસુધાતલમ્
કૃત્વા તત્રાભિષેકં તે બભૂવુર્ ગતકલ્મષાઃ

ધૂપપાપાઃ પુનસ્ તેન તોયેનાથ સુભાસ્વતા
પુનર્ આકાશમ્ આવિશ્ય સ્વાંલ્ લોકાન્ પ્રતિપેદિરે

મુમુદે મુદિતો લોકસ્ તેન તોયેન ભાસ્વતા
કૃતાભિષેકો ગઙ્ગાયાં બભૂવ વિગતક્લમઃ

ભગીરથો ઽપિ રાજર્ષિર્ દિવ્યં સ્યન્દનમ્ આસ્થિતઃ
પ્રાયાદ્ અગ્રે મહાતેજાસ્ તં ગઙ્ગા પૃષ્ઠતો ઽન્વગાત્

દેવાઃ સર્ષિગણાઃ સર્વે દૈત્યદાનવરાક્ષસાઃ
ગન્ધર્વયક્ષપ્રવરાઃ સકિંનરમહોરગાઃ

સર્વાશ્ ચાપ્સરસો રામ ભગીરથરથાનુગાઃ
ગઙ્ગામ્ અન્વગમન્ પ્રીતાઃ સર્વે જલચરાશ્ ચ યે

યતો ભગીરથો રાજા તતો ગઙ્ગા યશસ્વિની
જગામ સરિતાં શ્રેષ્ઠા સર્વપાપવિનાશિની