રામાયણ · અધ્યાય 1.032

તસ્ય તદ્ વચનં શ્રુત્વા કુશનાભસ્ય ધીમતઃ
શિરોભિશ્ ચરણૌ સ્પૃષ્ટ્વા કન્યાશતમ્ અભાષત

વાયુઃ સર્વાત્મકો રાજન્ પ્રધર્ષયિતુમ્ ઇચ્છતિ
અશુભં માર્ગમ્ આસ્થાય ન ધર્મં પ્રત્યવેક્ષતે

પિતૃમત્યઃ સ્મ ભદ્રં તે સ્વચ્છન્દે ન વયં સ્થિતાઃ
પિતરં નો વૃણીષ્વ ત્વં યદિ નો દાસ્યતે તવ

તેન પાપાનુબન્ધેન વચનં ન પ્રતીચ્છતા
એવં બ્રુવન્ત્યઃ સર્વાઃ સ્મ વાયુના નિહતા ભૃષમ્

તાસાં તદ્ વચનં શ્રુત્વા રાજા પરમધાર્મિકઃ
પ્રત્યુવાચ મહાતેજાઃ કન્યાશતમ્ અનુત્તમમ્

ક્ષાન્તં ક્ષમાવતાં પુત્ર્યઃ કર્તવ્યં સુમહત્ કૃતમ્
ઐકમત્યમ્ ઉપાગમ્ય કુલં ચાવેક્ષિતં મમ

અલંકારો હિ નારીણાં ક્ષમા તુ પુરુષસ્ય વા
દુષ્કરં તચ્ ચ વઃ ક્ષાન્તં ત્રિદશેષુ વિશેષતઃ

યાદૃશીર્ વઃ ક્ષમા પુત્ર્યઃ સર્વાસામ્ અવિશેષતઃ
ક્ષમા દાનં ક્ષમા યજ્ઞઃ ક્ષમા સત્યં ચ પુત્રિકાઃ

ક્ષમા યશઃ ક્ષમા ધર્મઃ ક્ષમાયાં વિષ્ઠિતં જગત્
વિસૃજ્ય કન્યાઃ કાકુત્સ્થ રાજા ત્રિદશવિક્રમઃ

મન્ત્રજ્ઞો મન્ત્રયામ્ આસ પ્રદાનં સહ મન્ત્રિભિઃ
દેશે કાલે પ્રદાનસ્ય સદૃશે પ્રતિપાદનમ્

એતસ્મિન્ન્ એવ કાલે તુ ચૂલી નામ મહામુનિઃ
ઊર્ધ્વરેતાઃ શુભાચારો બ્રાહ્મં તપ ઉપાગમત્

તપ્યન્તં તમ્ ઋષિં તત્ર ગન્ધર્વી પર્યુપાસતે
સોમદા નામ ભદ્રં તે ઊર્મિલા તનયા તદા

સા ચ તં પ્રણતા ભૂત્વા શુશ્રૂષણપરાયણા
ઉવાસ કાલે ધર્મિષ્ઠા તસ્યાસ્ તુષ્ટો ઽભવદ્ ગુરુઃ

સ ચ તાં કાલયોગેન પ્રોવાચ રઘુનન્દન
પરિતુષ્ટો ઽસ્મિ ભદ્રં તે કિં કરોમિ તવ પ્રિયમ્

પરિતુષ્ટં મુનિં જ્ઞાત્વા ગન્ધર્વી મધુરસ્વરમ્
ઉવાચ પરમપ્રીતા વાક્યજ્ઞા વાક્યકોવિદમ્

લક્ષ્મ્યા સમુદિતો બ્રાહ્મ્યા બ્રહ્મભૂતો મહાતપાઃ
બ્રાહ્મેણ તપસા યુક્તં પુત્રમ્ ઇચ્છામિ ધાર્મિકમ્

અપતિશ્ ચાસ્મિ ભદ્રં તે ભાર્યા ચાસ્મિ ન કસ્ય ચિત્
બ્રાહ્મેણોપગતાયાશ્ ચ દાતુમ્ અર્હસિ મે સુતમ્

તસ્યાઃ પ્રસન્નો બ્રહ્મર્ષિર્ દદૌ પુત્રમ્ અનુત્તમમ્
બ્રહ્મદત્ત ઇતિ ખ્યાતં માનસં ચૂલિનઃ સુતમ્

સ રાજા બ્રહ્મદત્તસ્ તુ પુરીમ્ અધ્યવસત્ તદા
કામ્પિલ્યાં પરયા લક્ષ્મ્યા દેવરાજો યથા દિવમ્

સ બુદ્ધિં કૃતવાન્ રાજા કુશનાભઃ સુધાર્મિકઃ
બ્રહ્મદત્તાય કાકુત્સ્થ દાતું કન્યાશતં તદા

તમ્ આહૂય મહાતેજા બ્રહ્મદત્તં મહીપતિઃ
દદૌ કન્યાશતં રાજા સુપ્રીતેનાન્તરાત્મના

યથાક્રમં તતઃ પાણિં જગ્રાહ રઘુનન્દન
બ્રહ્મદત્તો મહી પાલસ્ તાસાં દેવપતિર્ યથા

સ્પૃષ્ટમાત્રે તતઃ પાણૌ વિકુબ્જા વિગતજ્વરાઃ
યુક્તાઃ પરમયા લક્ષ્મ્યા બભુઃ કન્યાશતં તદા

સ દૃષ્ટ્વા વાયુના મુક્તાઃ કુશનાભો મહીપતિઃ
બભૂવ પરમપ્રીતો હર્ષં લેભે પુનઃ પુનઃ

કૃતોદ્વાહં તુ રાજાનં બ્રહ્મદત્તં મહીપતિઃ
સદારં પ્રેષયામ્ આસ સોપાધ્યાય ગણં તદા

સોમદાપિ સુસંહૃષ્ટા પુત્રસ્ય સદૃશીં ક્રિયામ્
યથાન્યાયં ચ ગન્ધર્વી સ્નુષાસ્ તાઃ પ્રત્યનન્દત