રામાયણ · અધ્યાય 1.007

અષ્ટૌ બભૂવુર્ વીરસ્ય તસ્યામાત્યા યશસ્વિનઃ
શુચયશ્ ચાનુરક્તાશ્ ચ રાજકૃત્યેષુ નિત્યશઃ

ધૃષ્ટિર્ જયન્તો વિજયઃ સિદ્ધાર્થો અર્થસાધકઃ
અશોકો મન્ત્રપાલશ્ ચ સુમન્ત્રશ્ ચાષ્ટમો ઽભવત્

ઋત્વિજૌ દ્વાવ્ અભિમતૌ તસ્યાસ્તામ્ ઋષિસત્તમૌ
વસિષ્ઠો વામદેવશ્ ચ મન્ત્રિણશ્ ચ તથાપરે

શ્રીમન્તશ્ ચ મહાત્માનઃ શાસ્ત્રજ્ઞા દૃઢવિક્રમાઃ
કીર્તિમન્તઃ પ્રણિહિતા યથાવચનકારિણઃ

તેજઃક્ષમાયશઃપ્રાપ્તાઃ સ્મિતપૂર્વાભિભાષિણઃ
ક્રોધાત્ કામાર્થહેતોર્ વા ન બ્રૂયુર્ અનૃતં વચઃ

તેષામ્ અવિદિતં કિં ચિત્ સ્વેષુ નાસ્તિ પરેષુ વા
ક્રિયમાણં કૃતં વાપિ ચારેણાપિ ચિકીર્ષિતમ્

કુશલા વ્યવહારેષુ સૌહૃદેષુ પરીક્ષિતાઃ
પ્રાપ્તકાલં યથા દણ્ડં ધારયેયુઃ સુતેષ્વ્ અપિ

કોશસંગ્રહણે યુક્તા બલસ્ય ચ પરિગ્રહે
અહિતં ચાપિ પુરુષં ન વિહિંસ્યુર્ અદૂષકમ્

વીરાશ્ ચ નિયતોત્સાહા રાજશાસ્ત્રમ્ અનુષ્ઠિતાઃ
શુચીનાં રક્ષિતારશ્ ચ નિત્યં વિષયવાસિનામ્

બ્રહ્મક્ષત્રમ્ અહિંસન્તસ્ તે કોશં સમપૂરયન્
સુતીક્ષ્ણદણ્ડાઃ સંપ્રેક્ષ્ય પુરુષસ્ય બલાબલમ્

શુચીનામ્ એકબુદ્ધીનાં સર્વેષાં સંપ્રજાનતામ્
નાસીત્ પુરે વા રાષ્ટ્રે વા મૃષાવાદી નરઃ ક્વ ચિત્

કશ્ ચિન્ ન દુષ્ટસ્ તત્રાસીત્ પરદારરતિર્ નરઃ
પ્રશાન્તં સર્વમ્ એવાસીદ્ રાષ્ટ્રં પુરવરં ચ તત્

સુવાસસઃ સુવેશાશ્ ચ તે ચ સર્વે સુશીલિનઃ
હિતાર્થં ચ નરેન્દ્રસ્ય જાગ્રતો નયચક્ષુષા

ગુરૌ ગુણગૃહીતાશ્ ચ પ્રખ્યાતાશ્ ચ પરાક્રમૈઃ
વિદેશેષ્વ્ અપિ વિજ્ઞાતાઃ સર્વતો બુદ્ધિનિશ્ચયાત્

ઈદૃશૈસ્ તૈર્ અમાત્યૈસ્ તુ રાજા દશરથો ઽનઘઃ
ઉપપન્નો ગુણોપેતૈર્ અન્વશાસદ્ વસુંધરામ્

અવેક્ષમાણશ્ ચારેણ પ્રજા ધર્મેણ રઞ્જયન્
નાધ્યગચ્છદ્ વિશિષ્ટં વા તુલ્યં વા શત્રુમ્ આત્મનઃ

તૈર્ મન્ત્રિભિર્ મન્ત્રહિતૈર્ નિવિષ્ટૈર્ વૃતો ઽનુરક્તૈઃ કુશલૈઃ સમર્થૈઃ
સ પાર્થિવો દીપ્તિમ્ અવાપ યુક્તસ્ તેજોમયૈર્ ગોભિર્ ઇવોદિતો ઽર્કઃ