રામાયણ (દક્ષિણી પાઠ) · અધ્યાય 2.78

રામાયણ, અયોધ્યાકાણ્ડ, 78
તતો નિવિષ્ટાં ધ્વજિનીં ગઙ્ગામ્ અન્વાશ્રિતાં નદીમ્ ।
નિષાદરાજો દૃષ્ટ્વૈવ જ્ઞાતીન્ સંત્વરિતો ઽબ્રવીત્

મહતીયમ્ અતઃ સેના સાગરાભા પ્રદૃશ્યતે ।
નાસ્યાન્તમ્ અવગચ્છામિ મનસાપિ વિચિન્તયન્

સ એષ હિ મહાકાયઃ કોવિદારધ્વજો રથે ।
બન્ધયિષ્યતિ વા દાશાન્ અથ વાસ્માન્ વધિષ્યતિ

અથ દાશરથિં રામં પિત્રા રાજ્યાદ્ વિવાસિતમ્ ।
ભરતઃ કૈકેયીપુત્રો હન્તું સમધિગચ્છતિ

ભર્તા ચૈવ સખા ચૈવ રામો દાશરથિર્ મમ ।
તસ્યાર્થકામાઃ સંનદ્ધા ગઙ્ગાનૂપે ઽત્ર તિષ્ઠત

તિષ્ઠન્તુ સર્વદાશાશ્ ચ ગઙ્ગામ્ અન્વાશ્રિતા નદીમ્ ।
બલયુક્તા નદીરક્ષા માંસમૂલફલાશનાઃ

નાવાં શતાનાં પઞ્ચાનાં કૈવર્તાનાં શતં શતમ્ ।
સંનદ્ધાનાં તથા યૂનાં તિષ્ઠન્ત્વ્ ઇત્ય્ અભ્યચોદયત્

યદા તુષ્ટસ્ તુ ભરતો રામસ્યેહ ભવિષ્યતિ ।
સેયં સ્વસ્તિમયી સેના ગઙ્ગામ્ અદ્ય તરિષ્યતિ

ઇત્ય્ ઉક્ત્વોપાયનં ગૃહ્ય મત્સ્યમાંસમધૂનિ ચ ।
અભિચક્રામ ભરતં નિષાદાધિપતિર્ ગુહઃ

તમ્ આયાન્તં તુ સમ્પ્રેક્ષ્ય સૂતપુત્રઃ પ્રતાપવાન્ ।
ભરતાયાચચક્ષે ઽથ વિનયજ્ઞો વિનીતવત્

એષ જ્ઞાતિસહસ્રેણ સ્થપતિઃ પરિવારિતઃ ।
કુશલો દણ્ડકારણ્યે વૃદ્ધો ભ્રાતુશ્ ચ તે સખા

તસ્માત્ પશ્યતુ કાકુત્સ્થ ત્વાં નિષાદાધિપો ગુહઃ ।
અસંશયં વિજાનીતે યત્ર તૌ રામલક્ષ્મણૌ

એતત્ તુ વચનં શ્રુત્વા સુમન્ત્રાદ્ ભરતઃ શુભમ્ ।
ઉવાચ વચનં શીઘ્રં ગુહઃ પશ્યતુ મામ્ ઇતિ

લબ્ધ્વાભ્યનુજ્ઞાં સંહૃષ્ટો જ્ઞાતિભિઃ પરિવારિતઃ ।
આગમ્ય ભરતં પ્રહ્વો ગુહો વચનમ્ અબ્રવીત્

નિષ્કુટશ્ ચૈવ દેશો ઽયં વઞ્ચિતાશ્ ચાપિ તે વયમ્ ।
નિવેદયામસ્ તે સર્વે સ્વકે દાશકુલે વસ

અસ્તિ મૂલં ફલં ચૈવ નિષાદૈઃ સમુપાહૃતમ્ ।
આર્દ્રં ચ માંસં શુષ્કં ચ વન્યં ચોચ્ચાવચં મહત્

આશંસે સ્વાશિતા સેના વત્સ્યતીમાં વિભાવરીમ્ ।
અર્ચિતો વિવિધૈઃ કામૈઃ શ્વઃ સસૈન્યો ગમિષ્યસિ