રામાયણ (સંશોધિત પાઠ) · અધ્યાય 3.55

રાક્ષસં મૃગરૂપેણ ચરન્તં કામરૂપિણમ્
નિહત્ય રામો મારીચં તૂર્ણં પથિ ન્યવર્તત ॥

તસ્ય સંત્વરમાણસ્ય દ્રષ્ટુકામસ્ય મૈથિલીમ્
ક્રૂરસ્વરો ઽથ ગોમાયુર્ વિનનાદાસ્ય પૃષ્ઠતઃ ॥

સ તસ્ય સ્વરમ્ આજ્ઞાય દારુણં રોમહર્ષણમ્
ચિન્તયામાસ ગોમાયોઃ સ્વરેણ પરિશઙ્કિતઃ ॥

અશુભં બત મન્યે ઽહં ગોમાયુર્ વાશ્યતે યથા
સ્વસ્તિ સ્યાદ્ અપિ વૈદેહ્યા રાક્ષસૈર્ ભક્ષણં વિના ॥

મારીચેન તુ વિજ્ઞાય સ્વરમ્ આલક્ષ્ય મામકમ્
વિક્રુષ્ટં મૃગરૂપેણ લક્ષ્મણઃ શૃણુયાદ્ યદિ ॥

સ સૌમિત્રિઃ સ્વરં શ્રુત્વા તાં ચ હિત્વાથ મૈથિલીમ્
તયૈવ પ્રહિતઃ ક્ષિપ્રં મત્સકાશમ્ ઇહૈષ્યતિ ॥

રાક્ષસૈઃ સહિતૈર્ નૂનં સીતાયા ઈપ્સિતો વધઃ
કાઞ્ચનશ્ ચ મૃગો ભૂત્વા વ્યપનીયાશ્રમાત્ તુ મામ્ ॥

દૂરં નીત્વા તુ મારીચો રાક્ષસો ઽભૂચ્ છરાહતઃ
હા લક્ષ્મણ હતો ઽસ્મીતિ યદ્ વાક્યં વ્યાજહાર હ ॥

અપિ સ્વસ્તિ ભવેદ્ દ્વાભ્યાં રહિતાભ્યાં મયા વને
જનસ્થાનનિમિત્તં હિ કૃતવૈરો ઽસ્મિ રાક્ષસૈઃ
નિમિત્તાનિ ચ ઘોરાણિ દૃશ્યન્તે ઽદ્ય બહૂનિ ચ ॥

ઇત્ય્ એવં ચિન્તયન્ રામઃ શ્રુત્વા ગોમાયુનિઃસ્વનમ્
આત્મનશ્ ચાપનયનં મૃગરૂપેણ રક્ષસા
આજગામ જનસ્થાનં રાઘવઃ પરિશઙ્કિતઃ ॥

તં દીનમાનસં દીનમ્ આસેદુર્ મૃગપક્ષિણઃ
સવ્યં કૃત્વા મહાત્માનં ઘોરાંશ્ ચ સસૃજુઃ સ્વરાન્ ॥

તાનિ દૃષ્ટ્વા નિમિત્તાનિ મહાઘોરાણિ રાઘવઃ
તતો લક્ષ્મણમ્ આયાન્તં દદર્શ વિગતપ્રભમ્ ॥

તતો ઽવિદૂરે રામેણ સમીયાય સ લક્ષ્મણઃ
વિષણ્ણઃ સ વિષણ્ણેન દુઃખિતો દુઃખભાગિના ॥

સંજગર્હે ઽથ તં ભ્રાતા જ્યેષ્ઠો લક્ષ્મણમ્ આગતમ્
વિહાય સીતાં વિજને વને રાક્ષસસેવિતે ॥

ગૃહીત્વા ચ કરં સવ્યં લક્ષ્મણં રઘુનન્દનઃ
ઉવાચ મધુરોદર્કમ્ ઇદં પરુષમ્ આર્તવત્ ॥

અહો લક્ષ્મણ ગર્હ્યં તે કૃતં યત્ ત્વં વિહાય તામ્
સીતામ્ ઇહાગતઃ સૌમ્ય કચ્ચિત્ સ્વસ્તિ ભવેદ્ ઇતિ ॥

ન મે ઽસ્તિ સંશયો વીર સર્વથા જનકાત્મજા
વિનષ્ટા ભક્ષિતા વાપિ રાક્ષસૈર્ વનચારિભિઃ ॥

અશુભાન્ય્ એવ ભૂયિષ્ઠં યથા પ્રાદુર્ભવન્તિ મે
અપિ લક્ષ્મણ સીતાયાઃ સામગ્ર્યં પ્રાપ્નુયાવહે ॥

ઇદં હિ રક્ષો મૃગસંનિકાશં પ્રલોભ્ય માં દૂરમ્ અનુપ્રયાતમ્
હતં કથંચિન્ મહતા શ્રમેણ સ રાક્ષસો ઽભૂન્ મ્રિયમાણ એવ ॥

મનશ્ ચ મે દીનમ્ ઇહાપ્રહૃષ્ટં ચક્ષુશ્ ચ સવ્યં કુરુતે વિકારમ્
અસંશયં લક્ષ્મણ નાસ્તિ સીતા હૃતા મૃતા વા પથિ વર્તતે વા ॥