રામાયણ (સંશોધિત પાઠ) · અધ્યાય 3.19

અતઃ શૂર્પણખા ઘોરા રાઘવાશ્રમમ્ આગતા
રક્ષસામ્ આચચક્ષે તૌ ભ્રાતરૌ સહ સીતયા ॥

તે રામં પર્ણશાલાયામ્ ઉપવિષ્ટં મહાબલમ્
દદૃશુઃ સીતયા સાર્ધં વૈદેહ્યા લક્ષ્મણેન ચ ॥

તાન્ દૃષ્ટ્વા રાઘવઃ શ્રીમાન્ આગતાં તાં ચ રાક્ષસીમ્
અબ્રવીદ્ ભ્રાતરં રામો લક્ષ્મણં દીપ્તતેજસમ્ ॥

મુહૂર્તં ભવ સૌમિત્રે સીતાયાઃ પ્રત્યનન્તરઃ
ઇમાન્ અસ્યા વધિષ્યામિ પદવીમ્ આગતાન્ ઇહ ॥

વાક્યમ્ એતત્ તતઃ શ્રુત્વા રામસ્ય વિદિતાત્મનઃ
તથેતિ લક્ષ્મણો વાક્યં રામસ્ય પ્રત્યપૂજયત્ ॥

રાઘવો ઽપિ મહચ્ ચાપં ચામીકરવિભૂષિતમ્
ચકાર સજ્યં ધર્માત્મા તાનિ રક્ષાંસિ ચાબ્રવીત્ ॥

પુત્રૌ દશરથસ્યાવાં ભ્રાતરૌ રામલક્ષ્મણૌ
પ્રવિષ્ટૌ સીતયા સાર્ધં દુશ્ચરં દણ્ડકાવનમ્ ॥

ફલમૂલાશનૌ દાન્તૌ તાપસૌ ધર્મચારિણૌ
વસન્તૌ દણ્ડકારણ્યે કિમર્થમ્ ઉપહિંસથ ॥

યુષ્માન્ પાપાત્મકાન્ હન્તું વિપ્રકારાન્ મહાવને
ઋષીણાં તુ નિયોગેન પ્રાપ્તો ઽહં સશરાસનઃ ॥

તિષ્ઠતૈવાત્ર સંતુષ્ટા નોપસર્પિતુમ્ અર્હથ
યદિ પ્રાણૈર્ ઇહાર્થો વો નિવર્તધ્વં નિશાચરાઃ ॥

તસ્ય તદ્વચનં શ્રુત્વા રાક્ષસાસ્ તે ચતુર્દશ
ઊચુર્ વાચં સુસંક્રુદ્ધા બ્રહ્મઘ્નાઃ શૂલપાણયઃ ॥

સંરક્તનયના ઘોરા રામં રક્તાન્તલોચનમ્
પરુષામધુરાભાષં હૃષ્ટા દૃષ્ટપરાક્રમમ્ ॥

ક્રોધમ્ ઉત્પાદ્ય નો ભર્તુઃ ખરસ્ય સુમહાત્મનઃ
ત્વમ્ એવ હાસ્યસે પ્રાણાન્ અદ્યાસ્માભિર્ હતો યુધિ ॥

કા હિ તે શક્તિર્ એકસ્ય બહૂનાં રણમૂર્ધનિ
અસ્માકમ્ અગ્રતઃ સ્થાતું કિં પુનર્ યોદ્ધુમ્ આહવે ॥

એભિર્ બાહુપ્રયુક્તૈર્ નઃ પરિઘૈઃ શૂલપટ્ટિશૈઃ
પ્રાણાંસ્ ત્યક્ષ્યસિ વીર્યં ચ ધનુશ્ ચ કરપીડિતમ્ ॥

ઇત્ય્ એવમ્ ઉક્ત્વા સંરબ્ધા રાક્ષસાસ્ તે ચતુર્દશ
ઉદ્યતાયુધનિસ્ત્રિંશા રામમ્ એવાભિદુદ્રુવુઃ
ચિક્ષિપુસ્ તાનિ શૂલાનિ રાઘવં પ્રતિ દુર્જયમ્ ॥

તાનિ શૂલાનિ કાકુત્સ્થઃ સમસ્તાનિ ચતુર્દશ
તાવદ્ભિર્ એવ ચિછેદ શરૈઃ કાઞ્ચનભૂષણૈઃ ॥

તતઃ પશ્ચાન્ મહાતેજા નારાચાન્ સૂર્યસંનિભાન્
જગ્રાહ પરમક્રુદ્ધશ્ ચતુર્દશ શિલાશિતાન્ ॥

ગૃહીત્વા ધનુર્ આયમ્ય લક્ષ્યાન્ ઉદ્દિશ્ય રાક્ષસાન્
મુમોચ રાઘવો બાણાન્ વજ્રાન્ ઇવ શતક્રતુઃ ॥

રુક્મપુઙ્ખાશ્ ચ વિશિખાઃ પ્રદીપ્તા હેમભૂષણાઃ
અન્તરિક્ષે મહોલ્કાનાં બભૂવુસ્ તુલ્યવર્ચસઃ ॥

તે ભિત્ત્વા રક્ષસાં વેગાદ્ વક્ષાંસિ રુધિરાપ્લુતાઃ
વિનિષ્પેતુસ્ તદા ભૂમૌ ન્યમજ્જન્તાશનિસ્વનાઃ ॥

તે ભિન્નહૃદયા ભૂમૌ છિન્નમૂલા ઇવ દ્રુમાઃ
નિપેતુઃ શોણિતાર્દ્રાઙ્ગા વિકૃતા વિગતાસવઃ ॥

તાન્ ભૂમૌ પતિતાન્ દૃષ્ટ્વા રાક્ષસી ક્રોધમૂર્છિતા
પરિત્રસ્તા પુનસ્ તત્ર વ્યસૃજદ્ ભૈરવં રવમ્ ॥

સા નદન્તી મહાનાદં જવાચ્ છૂર્પણખા પુનઃ
ઉપગમ્ય ખરં સા તુ કિંચિત્ સંશુષ્કશોણિતા
પપાત પુનર્ એવાર્તા સનિર્યાસેવ વલ્લરી ॥

નિપાતિતાન્ પ્રેક્ષ્ય રણે તુ રાક્ષસાન્ પ્રધાવિતા શૂર્પણખા પુનસ્ તતઃ
વધં ચ તેષાં નિખિલેન રક્ષસાં શશંસ સર્વં ભગિની ખરસ્ય સા ॥