રઘુવંશ · અધ્યાય 15

કૃતસીતાપરિત્યાગઃ સ રત્નાકરમેખલામ્
બુભૂજે પૃથિવીપાલઃ પૃથિવીમ્ એવ કેવલ્ આમ્ ॥

લવણેન વિલુપ્તેજ્યાસ્ તામિસ્રેણ તમ્ અભ્યયુઃ
મુનયો યમુનાભાજઃ શરણ્યં શરણાર્થિનઃ ॥

અવેક્ષ્ય રામં તે તસ્મિન્ ન પ્રજહ્રુઃ સ્વતેજસા
ત્રાણાભાવે હિ શાપાસ્ત્રાઃ કુર્વન્તિ તપસો વ્યયમ્ ॥

પ્રતિશુશ્રાવ કાકુત્સ્થસ્ તેભ્યો વિઘ્નપ્રતિક્રિયામ્
ધર્મસંરક્ષણ્ આય્ ઐવ પ્રવૃત્તિર્ ભુવિ શાર્ઙ્ગિણઃ ॥

તે રામાય વધોપાયમ્ આચખ્યુર્ વિબુધવિષઃ
દુર્જયો લવણઃ શૂલી વિશૂલઃ પ્રાર્થ્યતામ્ ઇતિ ॥

આદિદેશાથ શત્રુઘ્નં તેષાં ક્ષેમાય રાઘવઃ
કરિષ્યન્ન્ ઇવ નામાસ્ય યથાર્થમ્ અરિનિગ્રહાત્ ॥

યઃ કશ્ચન રઘૂણાં હિ પરમ્ એકઃ પરંતપઃ
અપવાદ ઇવોત્સર્ગં વ્યાવર્તયિતુમ્ ઈશ્વરઃ ॥

અગ્રજેન પ્રયુક્તાશીસ્ તદા દાશરથી રથી
યયૌ વન્સ્તહ્લિઃ પશ્યન્ પુષ્પિતાઃ સુરભીર્ અભીઃ ॥

રામાદેશાદ્ અનુપદં સેનાઙ્ગં તસ્ય સિદ્ધયે
પશ્ચાદ્ અધ્યયનાર્થસ્ય ધાતોર્ અધિર્ ઇવાભવત્ ॥

આદિષ્ટવર્ત્મા મુનિભિઃ સ ગચ્છંસ્ તપતાં વરઃ
વિરરાજ રથ પૃષ્ઠૈર્ વાલખિલ્યૈર્ ઇવાંશુમાન્ ॥

તસ્ય માર્ગવશાદ્ એકા બભૂવ વસતિર્ યતઃ
રથસ્વન્ ઓત્કણ્ઠ મૃગે વાલ્મીકીયે તપોવને ॥

તમ્ ઋષિઃ પૂજયામ્ આસ કુમારં ક્લાન્તવાહનમ્
તપઃપ્રભાવસિદ્ધાભિર્ વિશેષ પ્રતિપત્તિભિઃ ॥

તસ્યામ્ એવાસ્ય યામિન્યામ્ અન્તર્વત્ની પ્રજાવતી
સુતાવ્ અસૂત સંપન્ન્ ઔ કોશદણ્ડાવ્ ઇવ ક્ષિતિઃ ॥

સંતાનશ્રવણાદ્ ભ્રાતુઃ સૌમિત્રિઃ સૌમનસ્યવાન્
પ્રાઞ્જલિર્ મુનિમ્ આમન્ત્ર્ય પ્રાતર્ યુક્તરથો યયૌ ॥

સ ચ પ્રાપ મધૂપઘ્નં કુમ્ભીનસ્યાશ્ ચ કુક્ષિજઃ
વનાત્ કરમ્ ઇવાદાય સત્ત્વરાશિમ્ ઉપસ્થિતઃ ॥

ધૂમધૂમ્રો વસાઘન્ધી જ્વાલાબભ્રુશિરોરુહઃ
ક્રવ્યાદ્ગણપરીવારશ્ ચિતાગ્નિર્ ઇવ જઙ્ગમઃ ॥

અપશુલં તમ્ આસાદ્ય લવણં લક્ષ્મણાનુજઃ
રુરોધ સંમુખીનો હિ જયો રન્ધ્રપ્રહારિણામ્ ॥

નાતિપર્યાપ્તમ્ આલક્ષ્ય મત્કુક્ષેર્ અદ્ય ભોજનમ્
દિષ્ટ્યા ત્વમ્ અસિ મે ધાત્રા ભીગ્તેનેવોપપાદિતઃ ॥

ઇતિ સંતર્જ્ય શત્રુઘ્નં રાક્ષસસ્ તજ્જિઘાંસયા
પ્રાંશુમ્ ઉત્પાટયામ્ આસ મુસ્તાસ્તમ્બમ્ ઇવ દ્રુમમ્ ॥

સૌમિત્રેર્ નિશિતૈર્ બાણૈર્ અન્તરા શકલીકૃતઃ
ગાત્રં પુષ્પરજઃ પ્રાપ ન શાખી નૈરૃતેરિતઃ ॥

વિનાશાત્ તસ્ય વૃક્ષસ્ય રક્ષસ્ તસ્મૈ મહોપલમ્
પ્રજિઘાય કૃતાન્તસ્ય મુષ્ટિં પૃથગ્ ઇવ સ્થિતમ્ ॥

ઐન્દ્રમ્ અસ્ત્રમ્ ઉપાદાય શત્રુઘ્નેન સ તાડિતઃ
સિકતા ભ્યો ઽપિ હિ પરાં પ્રપેદે પરમાણુતામ્ ॥

દક્ષિણં દોષમ્ ઉદ્યમ્ય રાક્ષસસ્ તમ્ ઉપાદ્રવત્
એકતાલ ઇવોપાત -પવનપ્રેરિતો ગિરિઃ ॥

કાર્ષ્નેન પત્ત્રિના શત્ર્ ઉઃ સ ભિન્નર્હૃદયઃ પતન્
આનિનાય ભુવઃ કમ્પં જહારાશ્રમવાસિનામ્ ॥

વયસાં પઙ્ક્તયઃ પેતુર્ હતસ્યોપરિ રક્ષસઃ
તત્પ્રતિદ્વન્દિનો મૂર્ધ્નિ દિવ્યાઃ કુસુમવૃષ્ટયઃ ॥

સ હત્વા લવણં વીરસ્ તદા મેને મહૌજસઃ
ભ્રાતુઃ સોદર્યમ્ આત્માનમ્ ઇન્દ્રજિદ્વધશોભિનઃ ॥

તસ્ય સંસ્તૂયમાનસ્ય ચરિતાર્થૈસ્ તપસ્વિભિઃ
શુશુભે વિક્રમોદગ્રં વ્રીડયાવનતં શિરઃ ॥

ઉપકૂલં સ કાલિન્દ્યાઃ પુર્ ઈં પૌરુષભૂષણઃ
નિર્મમે નિર્મમો ઽર્થેષુ મથુરાં મધુરાકૃતિઃ ॥

યા સૌરાજ્યપ્રકાશાભિર્ બભૌ પૌરવિભૂતિભિઃ
સ્વર્ગ્ આભિષ્યન્દ વમનં કૃત્વેવ્ ઓપનિવેશિતા ॥

તત્ર સૌધગતઃ પશ્યન્ યમુનાં ચક્રવાકિનીમ્
હેમ ભક્તિ મતીં ભૂમેઃ પ્રવેણીમ્ ઇવ પ્રિપિયે ॥

સખા દશરથસ્ય્ આથ જનકસ્ય ચ મન્ત્રકૃત્
સંચસ્કારોભયપ્રીત્યા મૈથિલેયૌ યથાવિધિ ॥

સ તૌ કુશલવ્ ઓન્મૃષ્ટ -ગર્ભક્લેદૌ તદાખ્યયા
કવિઃ કુશલવાવ્ એવ ચકાર કિલ નામતઃ ॥

સાઙ્ગં ચ વેદમ્ અધ્યાપ્ય કિંચિદુત્ક્રાન્તશૈશવૌ
સ્વકૃતિં ગાપયામ્ આસ ક વિ પ્રથમપદ્ધતિમ્ ॥

રામસ્ય મધુરં વૃત્તં ગાયન્તૌ માતુર્ અગ્રતઃ
તદ્વિયોગવ્યથાં કિંચિચ્ છિથિલીચક્રતુઃ સુતૌ ॥

ઇતરે ઽપિ રઘોર્ વંશ્યાસ્ ત્રયસ્ ત્રેતાગ્નિતેજસઃ
તદ્યોગાત્ પતિવત્નીષુ પત્નીષ્વ્ આસન્ દ્વિસૂનવઃ ॥

શત્રુઘાતિનિ શત્રુઘ્નઃ સુબાહૌ ચ બહુશ્રુતે
મથુરાવિદિશે સૂન્વોર્ નિદધે પૂર્વજોત્સુકઃ ॥

ભૂયસ્ તપોવ્યયો મા ભૂદ્ વાલ્મીકેર્ ઇતિ સો ઽત્યગાત્
મૈથિલીતનયોદ્ગીત -નિષ્પન્દમૃગમ્ આશ્રમમ્ ॥

વશી વિવેશ ચાયોધ્યાં રથ્યાસંસ્કારશોભિનીમ્
લવણસ્ય વધાત્ પૌરૈર્ અતિ ગૌરવમ્ ઈક્ષિતઃ ॥

સ દદર્શ સભામધ્યે સભાસદ્ભિર્ ઉપસ્થિતમ્
રામં સીતાપરિત્યાગાદ્ અસામણ્યપતિં ભુવઃ ॥

તમ્ અભ્યનન્દત્ પ્રણતં લવણાન્તકમ્ અગ્રજઃ
કાલનેમિવધાત્ પ્રીતસ્ તુરાષાડ્ ઇવ શાર્ઙ્ગિણમ્ ॥

સ પૃષ્ટઃ સર્વતો વાર્ત્ત્ આમ્ આખ્યાદ્ રાજ્ઞે ન સંતતિમ્
પ્રત્યર્પયિષ્યતઃ કાલે કવેર્ આદ્યસ્ય શાસનાત્ ॥

અથ જાનપદો વિપ્રઃ શિશુમ્ અપ્રાપ્તયૌવનમ્
અવતાર્ય્ઽ; આઙ્ક શય્યાસ્થં દ્વારિ ચક્રન્દ ભૂપતેઃ ॥

શોચનીયાસિ વસુધે યા ત્વં દશરથાચ્ ચ્યુતા
રામહસ્તમ્ અનુપ્રાપ્ય કષ્ટાત્ કષ્ટતરં ગતા ॥

શ્રુત્વા તસ્ય શુચો હેતું ગોપ્તા જિહ્રાય રાઘવઃ
ન હ્ય્ અકાલભવો મૃત્યુર્ ઇક્ષ્વાકુપદમ્ અસ્પૃશત્ ॥

સ મુહૂર્તં સહસ્વ્ એતિ દ્વિજમ્ આશ્વાસ્ય દુઃખિતમ્
યાનં સસ્માર કૌબેરં વૈવસ્વતજિગીષયા ॥

આત્તશસ્ત્રસ્ તદ્ અધ્યાસ્ય પ્રતિસ્થઃ સ રઘૂદ્વહઃ
ઉચ્ચચાર પુરસ્ તસ્ય ગૂઢરૂપા સરસ્વતી ॥

રાજન્ પ્રજાસુ તે કશ્ચિદ્ અપચારઃ પ્રવર્તતે
તમ્ અન્વિષ્ય પ્રશમયેર્ ભવિતાસિ તતઃ કૃતી ॥

ઇત્ય્ આપ્તવચનાદ્ રામો વિનેષ્યન્ વર્ણવિક્રિયામ્
દિશઃ પપાત પત્ત્રેણ વેગનિષ્કમ્પકેતુના ॥

અથ ધૂમાભિતામ્રાક્ષં વૃક્ષાખાવલમ્બિનમ્
દદર્શ કંચિદ્ ઐક્શ્વાકસ્ તપસ્યન્તમ્ અધોમુખમ્ ॥

પૃષ્ટનામાન્વયો રાજ્ઞા સ કિલાચષ્ટ ધૂમપઃ
આત્માનં શમ્બુકં નામ શૂદ્રં સુરપદાર્થિનમ્ ॥

તપસ્ય્ અનધિકારિત્વાત્ પ્રજાનાં તમ્ અઘાવહમ્
શીર્ષચ્છેદ્યં પરિચ્છિદ્ય નિયન્તા શસ્ત્રમ્ આદદે ॥

સ તદ્વક્ત્રં હિમક્લિષ્ટ -કિઞ્જલ્કમ્ ઇવ પઙ્કજમ્
જ્યોતિષ્કણાહતશ્મશ્રુ કણ્ઠનાલાદ્ અપાહરત્ ॥

કૃતણ્ડઃ સ્વયમ્ રાજ્ઞા લેભે શૂદ્રઃ સતાં ગતિમ્
તપસા દુશ્ચરેણાપિ ન સ્વમાર્ગવિલઙ્ઘિના ॥

રઘુનાથો ઽપ્ય્ અગસ્ત્યેન માર્ગસંદર્શિતાત્મના
મહૌજસા સંયુયુજે શરત્કાલ ઇવેન્દુના ॥

કુમ્ભયોનિર્ અલંકારં તસ્મૈ દિવ્યપરિગ્રહમ્
દદૌ દત્તં સમુદ્રેણ પીતેનેવાત્મનિષ્ક્રયમ્ ॥

તં દધન્ મૈથિલીકણ્ઠ -નિર્વ્યાપારેણ બાહુના
પશ્ચાન્ નિવવૃતે રામઃ પ્રાક્ પરાસુર્ દ્વિજાત્મજઃ ॥

તસ્ય પૂર્વોદિતાં નિન્દાં દ્વિજઃ પુત્રસમાગતઃ
સ્તુત્યા નિવર્તયામ્ આસ ત્રાતુર્ વૈવસ્વતાદ્ અપિ ॥

તમ્ અધ્વરાય મુક્તાશ્વં રક્ષઃકપિનરેશ્વરાઃ
મેઘાઃ સસ્યમ્ ઇવામ્ભોભિર્ અભ્યવર્ષન્ન્ ઉપાયનૈઃ ॥

દિગ્ભ્યો નિમન્ત્રિતાશ્ ચૈનમ્ અભિજગ્મુર્ મહર્ષયઃ
ન ભૌમાન્ય્ એવ ધિષ્ણ્યાનિ હિત્વા જ્યોતિર્મયાન્ય્ અપિ ॥

ઉપશલ્યનિવિષ્ટૈસ્ તૈશ્ ચતુર્દ્વારમુખી બભૌ
અયોધ્યા સૃષ્ટલોકેવ સદ્યઃ પૈતામહી તનુઃ ॥

શ્લાઘ્યસ્ ત્યાગો ઽપિ વૈદેહ્યાઃ પત્યુઃ પ્રાગ્વંશવાસિનઃ
અનન્યહાનેઃ તસ્ય્ આસીત્ સૈવ જાયા હિરણ્મયી ॥

વિધેર્ અધિકસંભારસ્ તતઃ પ્રવવૃતે મખઃ
આસન્ યત્ર ક્રિયાવિઘ્ના રાક્ષસા એવ રક્ષિણઃ ॥

અથ પ્રાચેતસોપજ્ઞં રામાયણમ્ ઇતસ્ તતઃ
મૈથિલેયૌ કુશલવૌ જગતુર્ ગુરુ ચોદિતૌ ॥

વૃત્તં રામસ્ય વાલ્મીકેઃ કૃતિસ્ તૌ કિંનર સ્વનૌ
કિં તદ્ યેન મનો હર્તુમ્ અલં સ્યાતાં ન શૃણ્વતામ્ ॥

રૂપે ગીતે ચ માધુર્યમ્ તયોસ્ તજ્જ્ઞૈર્ નિવેદિતમ્
દદર્શ સાનુજો રામઃ શુશ્રાવ ચ કુતૂહલી ॥

તદ્ગીતશ્રવણૈકાગ્રા સંસદ્ અશ્રુમુખી બભૌ
હિમનિસ્યન્દિની પ્રાતર્ નિ વાગ્તેવ વનસ્થલી ॥

વયોવેષવિસંવાદિ રામસ્ય ચ તયો શ્ ચ સા
જનતા પ્રેક્ષ્ય સાદૃશ્યં નાક્શિકમ્પં વ્યતિષ્ઠત ॥

ઉભયોર્ ન તથા લોકઃ પ્રાવીણ્યેન વિસિષ્મિયે
નૃપતેઃ પ્રીતિદાન્ એષુ વીતસ્પૃહતયા યથા ॥

ગેયે કેન વિનીતૌ વાં કસ્ય ચેયં કવેઃ કૃતિઃ
ઇતિ રાજ્ઞા સ્વયં પૃષ્ટૌ તૌ વાલ્મીકિમ્ અશંસતામ્ ॥

અથ સાવરજો રામઃ પ્રાચેતસમ્ ઉપેયિવાન્
ઉરિ ક્ર્ત્યાત્મનો દેહં રાજ્યમ્ અસ્મૈ ન્યવેદયત્ ॥

સ તાવ્ આખ્યાય રામ્ આય મૈથિલેયૌ તદ્ આત્મજૌ
કવિઃ કારુણિકો વવ્રે સીતાયાઃ સંપરિગ્રહમ્ ॥

તાત શુદ્ધા સમક્ષં નઃ સ્નુષા તે જાતવેદસિ
દૌરાત્મ્યાદ્ રક્ષસસ્ તાં તુ નાત્રત્યાઃ શ્રદ્દધુઃ પ્રજાઃ ॥

તાઃ સ્વચારિત્રમ્ ઉદ્દિશ્ય પ્રત્યાયયતુ મૈથિલી
તતઃ પુત્રવતીમ્ એનાં પ્રતિપત્સ્યે તદાજ્ઞયા ॥

ઇતિ પ્રતિશ્રુતે રાજ્ઞા જાનકીમ્ આસ્રમાન્ મુનિઃ
શિષ્યૈર્ આનાયયામ્ આસ સ્વસિદ્ધિં નિયમૈર્ ઇવ ॥

અન્યેદ્યુર્ અથ કાકુત્સ્થઃ સંનિપાત્ય પુરૌકસઃ
કવિમ્ આહ્વાયયામ્ આસ પ્રસ્તુતપ્રતિપત્તયે ॥

સ્વરસંસ્કારવત્ય્ એવ પુત્રાભ્યાં સહ સીતયા
ઋચેવોદર્ચિષં સૂર્યં રામં મુનિર્ ઉપસ્થિતઃ ॥

કાષાયપરિવીતેન સ્વપદાર્પિતચક્ષુષા
કવિમ્ આહ્વાયયામ્ આસ શાન્તેન વપુષૈવ સા ॥

જનાસ્ તદાલોકપથાત્ પ્રતિસંહૃતચક્ષુષઃ
તસ્થુસ્ તે ઽવાઙ્ મુખાઃ સર્વે ફલિતા ઇવ સાલયઃ ॥

તાં દૃષ્ટિવિષયે ભર્તુર્ મુનિર્ આસ્થિતવિષ્ટરઃ
કુરુ નિઃસંશયં વત્સે સ્વવૃત્તે લોકમ્ ઇત્ય્ અશાત્ ॥

અથ વાલ્મીક્શિષ્યેણ પુણ્યમ્ આવર્જિતં પયઃ
આચમ્યોદીરયામ્ આસ સીતા સત્યાં સરસ્વતીમ્ ॥

વાઙ્મનઃકર્મભિઃ પત્યૌ વ્યભિચારો યથા ન મે
તથા વિશ્વંભરે દેવિ મામ્ અન્તર્ધાતુમ્ અર્હસિ ॥

એવમ્ ઉક્તે તયા સાધ્વ્યા રન્ધ્રાત્ સદ્યોભવાદ્ ભુવઃ
શાતહ્રદમ્ ઇવ જ્યોતિઃ પ્રભામણ્ડલમ્ ઉદ્યયૌ ॥

તત્ર નાગફણોત્ક્ષિપ્ત -સિંહાસન નિષેદુષી
સમુદ્ર રશના સાક્ષાત્ પ્રાદુરાસીદ્ વસુંધરા ॥

સા સીતામ્ અઙ્કમ્ આરોપ્ય ભર્તરિ પ્રહિત્ એક્ષણામ્
મા મેતિ વ્યાહરત્ય્ એવ તસ્મિન્ પાતાલમ્ અભ્યગાત્ ॥

ધરાયાં તસ્ય સંરમ્ભં સીતાપ્રત્યર્પણૈષિણૈઃ
ગુરુર્ વિધિબલાપેક્ષી શમયાં આસ ધન્વિનઃ ॥

ઋષીન્ વિસૃજ્ય યજ્ઞાન્તે સુહૃદશ્ ચ પુરસ્કૃતાન્
રામઃ સીતાગતં સ્નેહં નિ દધે તદપત્યયોઃ ॥

યુધાજિ તસ્ તુ સંદેશાત્ સ દેશ સિન્ધુનામકમ્
દદૌ દત્તપ્રભાવાય ભરતાય ધૃત પ્રજઃ ॥

ભરતસ્ તત્ર ગન્ધર્વાન્ યુધિ નિજિત્ય કેવલમ્
આતોદ્યં ગ્રાહયામ્ આસ સમત્યાજયદ્ આયુધમ્ ॥

સ તક્ષપુષ્ક લૌ પુત્રૌ રાજધાન્યોસ્ તદાખ્યયોઃ
અભિષિચ્યાભિષેકાર્હૌ રામાન્તિકમ્ અગાત્ પુનઃ ॥

અઙ્ગદં ચન્દ્રકેતું ચ લક્ષ્મણો ઽપ્ય્ આત્મસંભવૌ
શાસનાદ્ રઘુનાથસ્ય ચક્રે કારા પથેશાવરૌ ॥

ઇત્ય્ આરોપિતપુત્રાસ્ તે જનનીનાં જનેશ્વરાઃ
ભર્તૃલોકપ્રપન્નાનાં નિવાપાન્ વિદધુઃ ક્રમાત્ ॥

ઉપેત્ય મુનિવેષ્ ઓ ઽથ કાલઃ પ્રોવાચ રાઘવમ્
રહઃસંવાદિનૌ પાસ્યેદ્ આવાં યસ્ તં ત્યજેર્ ઇતિ ॥

તથેતિ પ્રતિપન્નાય વિવૃતાત્મા નૃપાય સઃ
આચખ્યૌ દિવમ્ અધ્યાસ્વ શાસનાત્ પરમેષ્ઠિનઃ ॥

વિદ્વાન્ અપિ તયોર્ દ્વાઃસ્તહઃ સમયં લક્ષ્મણો ઽભિનત્
ભીતો દુર્વાસસઃ શાપાદ્ રામસંદર્શનાર્થિનઃ ॥

સ ગત્વા સરયૂતીરં દેહત્યાગેન યોગવિત્
ચકાર્ અ વિતથાં ભ્રાતુઃ પ્રતિજ્ઞાં પૂર્વજન્મનઃ ॥

તસ્મિન્ન્ આત્મચતુર્ભાગે પ્રાઙ્ નાકમ્ અધિતસ્થુષિ
રાઘવઃ શિથિલં તસ્થૌ ભુવિ ધર્મસ્ ત્રિપાદ્ ઇવ ॥

સ નિવેશ્ય કુશાવત્યાં રિપુનાગાઙ્કુષં કુશમ્
શરાવત્યાં સતાં સૂક્તૈર્ જનિતાશ્રુલવં લવમ્ ॥

ઉદક્ પ્રતસ્થે સ્થિરધીઃ સાનુજો ઽગ્નિપુરઃસરઃ
અન્વિતઃ પતિવાત્સલ્યાદ્ ગૃહવર્જમ્ અયોધ્યયા ॥

જગૃહુસ્ તસ્ય ચિત્ત જ્ઞાઃ પદવીં હરિરાક્ષસાઃ
કદમ્બમુકુલસ્થૂલૈર્ અભિવૃષ્ટં પ્રજાશ્રુભિઃ ॥

ઉપસ્થિતવિમાનેન તેન ભક્તાનુકમ્પિના
ચક્રે ત્રિદિવનિઃષ્રેણિઃ સરયૂર્ અનુયાયિનામ્ ॥

યદ્ ગો પ્રતર કલ્પો ઽભુત્ સંમર્દસ્ તત્ર મજ્જતામ્
અતસ્ તદાખ્યયા તીર્થં પાવનં ભુવિ પપ્રથે ॥

સ વિભુર્ વિબુધાંશેષુ પ્રતિપન્નાત્મમૂર્તિષુ
ત્રિદશીભૂતપૌર્ આણાં સ્વર્ગાન્તરમ્ અકલ્પયત્ ॥

નિર્વર્ત્યૈવં દશમુખ શિરશ્છેદ કાર્યં સુરાણાં વિષ્વક્સેનઃ સ્વતનુમ્ અવિશત્ સર્વ લોકપ્રતિષ્ઠામ્
લઙ્કાનાથં પવનતનયં ચોભયં સ્થાપયિત્વા કીર્તિસ્તમ્ભદ્વયમ્ ઇવ ગિરૌ દક્ષિણે ચોત્તરે ચ ॥

તદ્ આકર્ણ્ય મુનેર્ વાક્યં રામો રાજીવલોચનઃ
સમં હર્ષવિષાદાભ્યાં યુયુજે નીતિકોવિદઃ ॥

ગચ્છ લક્ષ્મણ શીઘ્રં ત્વં મા ભૂદ્ ધર્મવિપર્યયઃ
ત્યાગો વાપિ વધો વાપિ સાધૂનામ્ ઉભયં સમમ્ ॥