પદ્મસંહિતા · અધ્યાય 3.28
તતઃ પ્રભાતે વિમલે દૃષ્ટે ચ રવિમણ્ઢલે।
પુણ્યે મુમૂર્તે પુણ્યર્ક્ષે પુણ્યવારે તથા તિધૌ
કલ્યાણદર્શને રાત્રાવારભેતાવિચારયન્।
પ્રતિષ્ઠાં દેવ દેવસ્ય દુસ્સ્વપ્ને શાન્તિમાચરેત્
એક બેરે વાસ્તુહોમં કુર્યાદ્દ્વારસ્ય દક્ષિણે।
પાર્શ્વે ચ સ્થણ્ડિલં કૃત્વા પ્રવિશેદ્ગર્ભમન્દિરમ્
તન્મધ્યે ચતુરશ્રાં વા વૃત્તાં વા તચ્છિલાં ક્ષિપેત્।
હસ્તમાત્રાયતાં શુદ્ધાં તાવદ્વસ્તારસંયુતામ્
ચતુરાવરણાં નિમ્નાં ગાયત્ર્યા વિષ્ણુપૂર્વયા।
તયૈવ વાસ્તુહોમાગ્નૌ ચરુસર્પિસ્સમિચ્છતૈઃ
જુહુયાદ્રત્ન વિન્યાસસિધ્યર્થં દેશિકોત્તમઃ।
પ્રધમાવર્ણે બીજનષ્ટૌ ગર્તેષુ નિક્ષિપેત્
યવાશ્ચ વ્રીહયશ્ચૈવ નિષ્પાવાશ્ચ પ્રિયઙ્ગવઃ।
તિલાશ્ચ માષાશ્ચ તથા નીવારાશ્શાલયત્તથા
વજ્રાદીનિ ચ રત્નાનિ દ્વિતીયવર્ણે તથા।
વજ્રં ચ મૌક્તિકં ચૈવ વૈડૂર્યં જલજં તથા
સ્ફટિકં પુષ્યકં ચૈવ ચન્દ્રકાન્તં તથા પરમ્।
ઇન્દ્રનીલં ચ પૂર્વાદિ ષ્વાશાસુ વિનિવેષયેત્
ધાતૂન્ તુતીયાવણે તથૈવ વિનિવેશયેત્।
મનશ્શિલાં હરીતાલમઞ્જનં તદનન્તરમ્
શ્યામં ચ સીસકં ચૈવ સૌ રાષ્ટ્રં રો ચનં તથા।
ગૈરિકં ચાષ્ટકં લોહાન્ ચતુર્થાવર્ણે પુનઃ
ગર્તેષુ નિક્ષિપેત્સ્વર્ણં રૂપ્યં તામ્રં તથૈવ ચ।
અયશ્ચ ત્રપુકં ચૈવ મૂર્મં કનકનિર્મિતં
શઙ્ખં ચક્રં ચ સૌવર્ણં લોહન્યાસોઽયમીરિતઃ।
શાલિભીજં પારદં ચ બ્રહ્મરાગં ચ કાઞ્ચનમ્
મધ્યે ન્યસ્યે દ્ગર્તભાગે તતસ્ત્રિશિલયા દૃઢમ્।
શ્રીસૂકૈન પિથાતવ્યં સુધયા દાર્ઢ્યમાચરેત્
પુણ્યાહં વાચયેત્પશ્ચાદ્વૈષ્ણવૈર્મન્ત્રવિત્તમૈઃ।
સ્ત્રીશિલા પદ્મમધ્યેતુ પ્રણવસ્યસનં ભવેત્
કર્ણિકાયાં સ્વરન્ન્યાસં વ્યંજનન્યસનં દલે।
દલેષુ શક્તયશ્ચાષ્ટૌ નવમી કર્ણિકા ભુવિ
વિમલોત્કર્ષિણી જ્ઞાના ક્રિયા યોગેતિ શક્તયઃ।
પ્રહ્વી સત્યા તથેશાનાઽનુગ્રહા નવમીસ્મૃતા
પિણ્ડિકાં પૂજયેત્પશ્છાદ્ગન્ધપુષ્પાદિભિઃ ક્રમાત્।
અહતૈશ્ચૈવ વાસોભિર્લક્ષ્મીરૂપાં ચ પિણ્ડિકામ્
પ્રચ્છાદ્ય દ્વારિ ચાસ્ત્રસ્ય ન્યાસં કૃત્વા બહિર્ગુરુઃ।
નિર્ગત્યશય્યા વેદ્યર્થં પૂજયેદ્રત્નવારિણા
ધ્વજતોરણકુમ્ભસ્થા દેવતા વિસૃજેત્તતઃ।
આરોપ્ય ચાગ્નિં હૃદયે મહાકુમ્ભં સમુદ્ધરેત્
મૂર્તિકુમ્ભાંસ્તથા ચાષ્ટૌ મઙ્ગલાન્યસ્ત્રકર્કરીમ્।
ગૃહીત્વા મૂર્તિપાસ્સર્વે ગચ્છેયુર્મન્દિરં પ્રતિ
ગનન્તીનિર્ગલ દ્વારિ ધારયા સંતતોત્થયા।
અગ્રતસ્સેચયેન્માર્ગં બ્રાહ્મણાનામનુજ્ઞયા
દેવમુત્થાપ્ય હસ્ત્યાદૌ પ્રાદક્ષિણ્યેન મન્દિરમ્।
આચાર્યપ્રમુખાસ્સર્વે વિશેયુર્મૂર્તિપા સ્તથા
છત્રધ્વજપતા કાદ્યૈર્મઙ્ગલૈ રખિલૈસ્સહ।
તૂર્યવાદિત્રનિર્ઘોષૈર્બ્રહ્મઘોષૈશ્ચચ ઘોષિતૈઃ
બ્રાહ્મણૈશ્ચાપ્યનૂચાનૈરધીયાનૈશ્ચ મૂર્તપૈઃ।
સાર્ધં ગુરુસ્સ્પૃશન્યાસં પ્રવિશેન્મૂલમન્દ્રિરમ્
અર્ઘ્યપાદ્યાદિભિર્દેવમર્ચ યેદ્દ્વારિ દેશિકઃ।
અન્તઃ પ્રવેશયેદ્દેવં પીઠિકાં ચ પ્રદક્ષિણમ્
ગત્વા મૂહુર્તે સંપ્રાપ્તે સ્થાપયે દ્વિષ્ણુ મવ્યયમ્।
પ્રતિષ્ઠાસીતિ વૈસામ્ના દેશિકો બ્રહ્મણ્તેસ્સહ
આત્વાહાર્ષમિષ્યેતત્તૂક્તં ચ સહમૂર્તિપાઃ।
ધ્રુવા દ્યૌરિતિ મન્ત્રેણ પઠેયુર્ગુર્વનુજ્ઞયા
આચાર્યઃ પુરતઃ સ્થિત્વા સર્વેણ સ્થાપયેદ્ધરિમ્।
પીઠમધ્યગતે ગર્તે બિમ્બશઙ્ગું નિવેશયતે
ઊર્ધ્વલમ્બિતસૂત્રેણ પશ્વેચ્ચ સમતાં સ્થિતેઃ।
પીઠિકા નાલરન્દ્રં ચ અષ્ટબન્દેન પૂરયેત્
લાક્ષા સજ્જરસં ચૈવ ગુગ્ગુલં ચ ગુળં તથા।
સર્વેષામર્ધતસ્તૈલં પાચયેન્મૃદુવહ્નિના
(17.શ્લક્ષ્ણપાષાણ ચૂર્ણં ચ કુરુવિન્દં ચ માક્ષિકમ્। તૈલેન પાચિતમ્ ઇત્યાદિ
લાક્ષાસજ્જરસં સિક્થિં કુરુવિન્દં ચ ગુગ્ગુલુમ્।
ગૈરિકં ગુડતૈલં ચ અષ્ટબંધન મિષ્યતે॥ ઇતિ ચ પાઠઃ।.)
ઘનચૂર્ણં મધૂચ્છિષ્ટં કુરુવિન્દં ચ ગૈરિકમ્।
એકૈકં ચ સમાં શેન ગ્રહ્યં સજ્જરસં તથા
તૈલેન પાચિતં સાર્ધમષ્ટબન્ધન મિષ્યતે।
સ્થાપયિત્વાદૃઢં તેન પુણ્યાહમપિ વાચયેત્
આવહયેત્તતો દેવં તમસઃ પરમવ્યયમ્।
આનન્દં સર્વગં નિત્યં વ્યોમાતીતં પરાત્પરમ્
પરીચિ ચક્રમધ્યસ્થં વાસુ દેવમજં વિભુમ્।
મૂલમન્દ્રેણ વિશ્વેશમાવાહ્ય ગુરુરાત્મવાન્
બ્રહ્મરન્દ્ધેણ બિમ્બાન્તઃ પ્રવિષ્ટં પરિચિન્તયેત્।
કુમ્ભસ્થં પરમાત્માનં પ્રતિમાયાં નિવેશયેત્
મન્ત્રન્ન્યાસં તતઃ કુર્યાન્મૂલમન્ત્રેણ દેશિકઃ।
યા ચેત દેવં સાન્નિધ્યં પરિવારાન્ પ્રકલ્પયેત્
સમારાધ્ય તતો દેવં પાયસાન્નં નિવેદયેત્।
પ્રચ્છાદ્ય નૂતનૈર્વસ્ત્રૈઃ પ્રતિમાં કમ્બળેન વા
ત્રિયહં બન્ધયેદ્દ્વારં કવાટેન સુસંવૃતમ્।
દેવર્ષિપિતરસ્સિદ્ધા સ્તધાન્યે દેવયોનયઃ
અર્ચન્તિ દેવં ત્રિયહં ત્રિરાત્રાન્તે તુ માનવાઃ।
બ્રાહ્મણાં સ્તોયેદ્વિત્તૈર્ભોજનૈશ્ચ ગવાદિભિઃ
ચતુર્થેઽહનિ સંપ્રાપ્તે સ્નપનં પ્રાતરિષ્યતે।
તદ્દિને ધ્વજમુત્થાપ્ય પ્રરભેત મહોત્સવમ્
એકબેરે વિધિરિયં કથિતઃ કમાલસન।
બહુબેરવિધાનં ચેત્કર્માદ્યર્ચાં સમુદ્ધરેત્
મહાકુમ્ભં ચ તત્તાલે મઙ્ગલાન્યષ્ટ દેશિકઃ।
ઋત્વિગ્ભિસ્સહ વિદ્વદ્ભિર્ભક્તૈર્ભાગવતૈરપિ
ઉદ્ધૃત્ય ચાસ્ત્રકરકમગ્રે ગચ્છેદ્ગુરુસ્સ્વયમ્।
અનુધારાપદેનૈવ દેવાગારં પ્રવેશયેત્
પ્રતિમાઽચાર્યયોઃ કશ્ચિન્નગચ્છેદન્તરા પથિ।
દ્વારદેશે તુ સંપ્રાપૈ દદ્યાત્પાદ્યં ચ કૌતુકે
કર્માર્ચામર્ચનાપીઠે નૃસૂક્તેન નિવેશયેત્।
ઉત્સવાદ્યર્થબિમ્ભાનિ પાર્શ્વયોર્વિનિવેશયેત્
કર્માર્ચાં સ્થાપયેદ્બ્રાહ્મે વામે તુ મુખકૌતુકમ્।
તીર્ધં સ્નપનબિમ્બં વા ઉત્તરે સ્થાપયેદ્ગુરુઃ
શયનોત્થાનબિમ્બં ચ બલિબિમ્બં ચ દક્ષિણે।
લૌહિકીં લોહજં બિમ્બં સ્થાપયેદિષ્ટભુમિષુ
ધારાવશિષ્ટં યત્તોયં તચ્છરાવે વિનિક્ષિપેત્।
શલાકામાત્રયા ચૈવ ધારયાઽ છ્છિદ્રયા પુનઃ
પરિતઃ પરિપેકં ચ વિદધ્યાન્મૂલવિદ્યયા।
ધાન્યરાશિષુ કુમ્ભં શ્ચ વિન્યસ્યાવાહયેદ્ધરિમ્
આવહનં મૂલબેરાત્કર્માદ્યર્ચાસુ કલ્પયેત્।
મુહૂર્તે શોભને પ્રાપૈ દેશિકઃ કમલાસન
પુરતો મૂલભેરસ્ય બદ્ધપદ્માસન સ્થિતઃ।
પ્રાણાનાયમ્ય શુદ્ધાત્મા ધ્યાયેદ્બ્રહ્મ સનાતનમ્
વાસુદેવમજં શાન્તમુજ્વલં સન્તતોદિતમ્।
અનાદિમધ્યનિધન મેકં ચલં સ્થિરમ્
ચિદ્ઘનં પરમાનન્દં તમસઃ પરમવ્યયમ્।
જ્ઞાનશક્તિબલૈશ્વર્ય વીર્યતેજસ્સમન્વિતમ્
અપાદપાણિમસ્પૃશ્યમ ચક્ષુ શ્શ્રવણાદિકમ્।
નર્વત્ર કરવાક્પાદં સર્વતોક્ષિશિરોમુખમ્
ગતાગતવિનિર્મુક્તં રવિકોટિસમપ્રભમ્।
ચૈતન્યં સર્વગં નિત્યં વ્યોમાતીતં તદદ્ભુતમ્
તત્સામાન્યં જગત્યસ્મિમ્માલ મન્ત્રાત્મકં પરમ્।
એવં વિધં સદાવિષ્ણુમાહ્લાદં પ્રણવાત્મકમ્
તં નિયુજ્ય મહાવિષ્ણું મતં વિષ્ણૌ નિવેશયેત્।
વિષ્ણું ચ હૃદયે પદ્મે સમાવાહ્યાર્ચયેત્ક્રમાત્
સમાવાહ્ય શ્રિયા પશ્ચાન્મન્ત્રેણ પુરુષાત્મના।
અઞ્જલિસ્થે તતઃ પીઠે ધ્યાયેદ્વાશ્વાત્મના ગુરુઃ
તેજોનિદાનમધ્યેયં નારાયણમજં વિભુમ્।
નિવૃત્તમન્ત્ર મુચ્છાર્ય પ્રતિમાયાં નિવેશયેત્
બ્રહ્મરન્ધ્રેણ માર્ગેણ પ્રવિષ્ટં પ્રતિમાકૃતૌ।
વ્યાપ્ય સ્થાતં સ્મ રેત્સર્વં મન્ત્રેણ કમલાસન
મહાકુમ્ભગતાં શક્તિ દેવેન સહયોજયેત્।
મૂર્તિકુંભગતાંશ્ચાપિ તથા બાલે ચ કૌતુકે
યા શક્તિસ્તાં ચ દેવેન યોજયે ત્ફ્રતિમાત્મના।
બ્રહ્મરન્ધ્રં ચ તા રેણ પિદધ્યા ત્ફતિમાત્મનઃ
આત્મનોઽભિમુખં કુર્યાત્પુણ્ડરી કાક્ષવિદ્યયા।
પ્રણમ્ય કિઞ્ચિદુત્થાય દર્શયેત્સ્વાગતં ગુરુઃ
મન્ત્રન્ન્યાસં તતઃ કુર્યાન્મૂલમન્ત્રેણ દેશિકઃ
સ્થતિન્યાસઃ સ્થિતૌ કાર્ય સ્સૃષ્ટિન્યાસસ્તથાસને
શય્યાયાં સંહૃતિન્યાસસ્સંહારશયનં યદિ।
સૃષ્ટિન્ન્યાસો ભવેત્સૃષ્ટિશયને કમલાસન
ભોગે યોગે ચ શયને સ્થિતિન્યાસઃ પ્રશસ્યતે।
વિશ્વરૂપે સ્થિતિન્યાસઃ યાનારૂઢે ત્રયં ભવેત્
સ્થિતિન્યાસોઽધવા કાર્યસ્સર્વત્રૈવાસનાદિષુ।
શ્રિયાદીનાં ચ દેવીનાં બ્રહ્માદીનાં તથૈવ ચ
મહાકુમ્ભજલેનૈવ પ્રોક્ષયેત્સ્વસ્વવિદ્યયા।
સૃષ્ટિશ્ચ સર્ગન્યસનં ન્યાસો રુદ્રસ્ય સંહૃતિઃ
શ્રિયાદીનાં તથા ન્યેષાં ષડઙ્ગન્યાસમાચ રેત્।
મહાકુમ્ભં સમુદ્ધૃત્ય દેશિકો મૂર્તિપૈસ્સહ
પ્રોક્ષણં તજ્જલૈઃ કુર્યાચ્ચણ્ડાદેરપિ તત્ ક્ષણે।
બલીઠે ક્ષિપૈત્તોયમવશિષ્ટં ગુરુસ્સ્વયમ્
મહાનસાગ્નિગુણ્ડે ચ તથાધિશ્રપણેષુ ચ।
તથા ચ ગાર્જપત્યાગ્નિં સ્થાપયેચ્છાસ્ત્રવર્ત્મના
દેવપાર્શ્વં સમાસાદ્ય દણ્ડવત્પ્રણમેત્ ક્ષિતૌ।
ગાધાયુદીરયે દેનાં રચિ તાઞ્જલિ સંપુટઃ
યજમાનેન સહિતઃ પ્રહ્વસ્તિષ્ઠન્ ગુરુસ્સ્વયમ્।
ભક્તવત્સલ ભક્તાનામભિપ્રેતાર્થસાધક
પ્રાર્થયે ત્વામહં દેવ મદનુગ્રહ કામ્યયા।
સન્નિધસ્સ્વ ચિરં સ્થાને કલ્પિતે શ્રદ્ધયા મયા
પ્રસીદ દેવ દેવેશ પૂજામપિ ગૃહાણ મે।
ગ્રામસ્ય રાજ્ઞો રાષ્ટ્રસ્ય પ્રજાનામિન્દિરા વર
દેહિ પુષ્ટિં ચ તુષ્ટિં ચ ગતિં ચ પરમાં તથા।
ઇતિ નિજ્ઞાપ્ય દેવાય દેશિકસ્તન્ત્રપારગઃ
મધુપર્કોપચારાન્ચે ગુર્વનુજ્ઞાપુરસ્સરમ્।
દદ્યાદ્ગોભૂસુરર્ણાદિ યથાવિત્તાનુ સારતઃ
દેવસ્ય દક્ષિણે હસ્તે તો યપૂર્વં યથાવિધિ।
ભક્તિનમ્રેણ શિરસા પૂજોપકરણાનિ ચ
આત્માનં પુત્રપૌત્રાદિ દારાન્ હસ્ત્યાદિ વાહનમ્।
દાસીદાસં ચ સર્વસ્વં દદ્યાદ્દેવસ્ય પાદયોઃ
જીવાજીવધનૈર્દેવો દત્તૈરારાધ્યતે યથા।
યજમાનેન સર્વસ્વૈર્બગવાન્ પુરુષોત્તમઃ
તથા ભાગવતં સર્વૈર્ધનૈરારાધયેત્સદા।
સ્થાપકો દેવદેવસ્ય યઃ પૂર્વો દેશિકોત્તમઃ
તેનૈવારાધનં કાર્યં તદ્વંશૈરપિ નિર્ગુણૈઃ।
પૂજાપ્રીતિકરી સૈવ દેવસ્ય કમલાસન
વિત્તાનુસારતો વિદ્યાન્કલ્પયોદ્ધામ સંપદમ્।
અથવા વિભવેનૈવ યજમાનઃ પ્રકલ્પયેત્
આદૌ વિભૂતિવિસ્તારો યાદૃશઃ પરિક્લપિતઃ।
સઙ્કોચમન્તરેણૈવ કુર્યાત્તાદૃશસમ્પદમ્
દેવ ભૂત્યનુસા રેણ રક્ષેદ્દેવોપજીવિનઃ।
ન ક્લેશયેદ્ભાગવર્તાન્ તથૈવ પરિચારકાન્
પ્રતિષ્ઠાન્તે ચ દેવસ્ય તૂર્યૈર્નાનાવિધૈરપિ।
ઘોષયેત્સર્વતો દિક્ષુ બ્રહ્મઘોષૈશ્ચ ઘોષયેત્
નૃત્તૈર્ગેયૈશ્ચ વિવિર્ધૈસ્તૌત્રૈર્નાનાવિધૈરપિ।
તોષયેદ્દેવ દેવેશમુપચારૈઃ વૃથગ્વિધૈઃ
ચતુર્વિધં તથા વાન્નં નિવેદ્ય વિધિપૂર્વકમ્।
નિત્યાગ્નિં ચ પ્રતિષ્ઠાપ્ય કુણ્ડે ચ ચતુરશ્રકે
હુત્યાગ્નૌ સમિધાજ્યાન્નૈર્મૂલેન પ્રણવાદિના।
પૂર્ણાહુતિં તતો હુત્વા તત્તદવરણેષુ ચ
બલિપીઠાનિ સંસ્કૃત્ય પ્રતિષ્ઠાપ્ય યથાક્રમમ્।
તેષુ નિત્યં બલિં દદ્યાદ્ભૂતાનાં ચ યથાક્રમમ્
બહુબેરવિધાને તુ કવાટં ન ચ બન્ધયેત્।
દેવર્ષિપિતરસ્સિદ્ધાન્તુવાના દેવયોનયઃ
અર્ચન્તિ દેવં ત્રિયહં ત્રિરાત્રાન્તે તુ માનવાઃ।
બ્રાહ્માણાં સ્તોષયેદ્વિત્તૈર્ભોજનૈશ્ચ ગવાદિભિઃ
ચતુર્થે દિવસે પ્રાપ્તે સ્નપનં પરિકલ્પયેત્।
ઉત્તમત્રિતયેવાપિ મધ્યમત્રિતયેન વા
કલશૈસ્સ્નાપયેદ્દેવં ચતુસ્થાનાર્ચનં ભવેત્।
ઉત્સવં કારયેદન્તે ધ્વજારોહણપૂર્વકમ્
આચાર્યં પૂજયેત્તસ્નિન્ પ્રતિષ્ઠાદિવસે પ્રભુઃ।
સુવર્ણકુસુમૈર્વસ્ત્રેર્નૂતનૈરઙ્ગલીયકૈઃ
કેયૂરહારવલયૈરુપવીતો ત્તરીયકૈઃ।
ક્ષેત્રારામગૃહૈર્વિત્તૈર્જીવાજીવ ધનૈસ્તથા
દાસીદાસેન ચતથા હસ્ત્યશ્વશિભિકાદિભિઃ।
એવં પ્રકારૈરન્યૈશ્ચ તોષયેદ્ગુરુમાત્મવાન્
આત્માનં પ્રત્ર પૌત્રાંશ્ચ દેવે તદ્વન્નિ વેદયેત્।
માતૃત્વેન પિતૃત્વેન બન્ધુત્વેન ગુરૂત્તમમ્
કખાત્મત્વેન સમ્ભાવ્ય પ્રણમ્ય ચ પુનઃ પુનઃ।
સહસ્રં ધેનવો દેયાઃ દક્ષિણા ગુરુવે તદા
સહસ્રનિષ્કમથવા દક્ષિણા ચોત્તમોત્તમા।
તદર્ધા મધ્યમા જ્ઞેયા તદર્ધા ચાધમા મતા
અથવા દક્ષિણા દેયા શતં હેમ્નામનુત્તમમ્।
દશનિષ્કમશક્તર્સ્તુ તદર્ધં પાદમેવ વા
યથાવિત્તાનુસારેણ દક્ષિણા પરિકીર્તિતા।
કર્મણાં કર્ષણાદીના મઙ્ગત્વેન યદહૃતમ્
તદિષ્ટશિષ્ટં સકલં ગુરો રેવ ધનં ભવેત્।
ઋત્વિજામપિ સર્વેષાં તથામ્નાયેષ્વધીતિનામ્
બ્રાહ્મણાનાં ચ વિદુષાં ભક્તાનાં પુરુષોત્તમે।
તથૈકાયનનિષ્ઠાનાં દ્વિષટ્કનિયતાત્મનામ્
વાસુદેવૈકનિષ્ઠાનાં નિષન્માર્ગવિદામપિ।
યતીનાં બ્રહ્મચારીણાં વનસ્થાશ્રમવાસિનામ્
અન્યેષાં વિષ્ણુભક્તાનામસ્મિન્નર્થેનુયાયિનામ્।
વિષ્ણ્વર્ક્ષનિરતાનાં ચ સદસ્યાનાં ચ દક્ષિણા
દેયા ગોભૂહિરણ્યાદિ રૂપા વિત્તાનુસારતઃ।
કાલાજ્ઞાનાં તથા નૃત્તગીતવાદ્યાદિ કુર્વતામ્
યથાર્હં વિત્તવાસોભિઃ કુર્યાત્તૃત્પિં યથેપ્સિતમ્।
ગુરુઃ પાત્રં સમાનીય હેમાદિદ્રવ્યનિર્મિતમ્
પ્રક્ષાળ્ય વિષ્ણુગાયત્ર્યા ધાન્યરાશૌ સ્વમન્ત્રતઃ।
દેવસ્ય પુરતઃ સ્થાપ્ય પૂરયેદ્ગન્ધવારિણા
અષ્ઠાક્ષ રેણાભિમન્ત્ર્ય ષડર્ણેન દ્વિરષ્ટકમ્।
પપ઼ઞ્ચોપનિષદૈર્મન્ત્રૈરાવાહ્યાત્મગતં વિભુમ્
પ્રણવેન સમભ્યર્ચ્ય ગન્ધપુષ્પાક્ષતાદિભિઃ।
તતઃ કર્તારમાહૂય વિશુદ્ધં દેવસન્નિ ધૌ
તં દેવાભિમુખં સ્થાપ્ય પ્રણતં વિનયાન્વિતમ્।
સાધિતાર્ઘ્યજલાત્તસ્માત્સાર્ઘ્યતો યંપ્રસૂનકમ્
તસ્ય હસ્તે પ્રપૂર્યાથ ઇમાં ગાધામૂદીરયેત્।
ત્વયા વિના ન મેકિઞ્ચિન્માં વિનાતવકસ્તથા
તસ્માન્મા માત્મસાત્કર્તું પ્રસીદ પરમેશ્વર।
ભૂમૌ સ્ખલિતપાદાનાં ભૂમિ રેવાવલમ્બનમ્
ત્વય્યેવ પ્રતિપન્નાનાં ત્વમેવ શરણં વિભો।
ઇતિ વિજ્ઞાપ્ય દેવેશમાચાર્ય સ્સ્વસ્થમાનસઃ
દ્વાદશાક્ષરમુચ્ચાર્ય ભગવત્પાદપઙ્કજે।
નિવેદ્ય કર્તુરાત્માનં સાર્ઘ્ય પુષ્પ પુરસ્સરમ્
ત્રિકૃત્વઃ પ્રણ મેદ્દેવં નિવેદ્યાત્માનમવ્યયે।
સ તેનાનુગૃહીતસ્સન્ સંયાયાદ્ગુરુણા બહિઃ
નમસ્કૃત્વા ગુરું દેવં કૃતકૃત્યેન ચેતસા।
તં ગુરું યાનમારોપ્ય તુર્ય ઘોષપુરસ્સરમ્
નીત્વા પ્રદક્ષિણં ગ્રમં સ્વગૃહે સન્નિવેશયેત્।
ય ઇત્થં સ્થાપનં કુર્યાદ્ધેવ દેવસ્ય શાર્ઙ્ગિણઃ
સ યાતિ પરમં સ્થાનમક્ષયં કમલાસન।
પુનાતિ વંશજાંશ્ચૈવ પુરુષાનેકવિંશતિમ્
નિષ્કામા યે તુ સદને પુરુષાઃ પુરુષોત્તમમ્।
સ્થાપયન્નિ ફલં તેષામપુનર્ભ વલક્ષણમ્
સકામાનાં તુ મર્ત્યાનાં પુનરાવૃત્તિલક્ષણમ્।
સ્વર્ગાદિ તત્તદ્ભોક્તવ્યમારમ્ભે તત્તદિષ્યતે
બ્રહ્મહત્યાદિ પાપાનામન્યેષાં નિષ્કૃતિર્મતા।
ઉપકુર્વન્તિ યે મર્ત્યાઃ વાઙ્મનઃ કાયકર્મભિઃ
આવૃત્તિલક્ષણં તેષાં ફલં સ્વર્ગાદિરિષ્યતે।
શ્રિયાદીનાં ચ દેવીનાં દેવેન સહ કલ્પને
નોદ્વાહકર્મ કર્તવ્યં પૃથક્ ચેત્ સ્થાપનં તયોઃ।
ઉદ્વાહકર્મ શાસ્ત્રોક્તં કુર્યાદઙ્ગુરપૂર્વકમ્
ભક્તિશક્તિવશાદ્દેવં યથાવિત્તાનુસારતઃ।
યથા ચ સ્થાપના ભક્તૈસ્સાસ્મૃતા નુગ્રહા ઇતિ
મૂળ પાઠ: padmasaṃhitā · Sanskrit Wikisource contributors · Sanskrit Wikisource · CC BY-SA 4.0