પદ્મ પુરાણ · અધ્યાય 7.12

વ્યાસ ઉવાચ-
ફાલ્ગુને બ્રાહ્મણશ્રેષ્ઠ શ્રીકૃષ્ણં સુરવંદિતમ્ ।
પૂજયેદ્ભક્તિભાવેન પ્રત્યહં વૈષ્ણવો જનઃ

ફાલ્ગુને સ્નાપયેદ્યસ્તુ સર્પિષા દેવકીસુતમ્ ।
ફલં તસ્ય પ્રવક્ષ્યામિ યતઃ સમ્યઙિનશામય

સર્વયજ્ઞફલં પ્રાપ્ય સર્વદાનફલં તથા ।
અંતે યાતિ હરેઃ સ્થાનં સર્વપાપવિવર્જિતઃ

યુગકોટિસહસ્રાણિ ભુક્ત્ત્વા ભોગં હરેર્ગૃહે ।
તત્રૈવ મોક્ષમાપ્નોતિ સંપ્રાપ્ય જ્ઞાનમુત્તમમ્

યસ્તુ યચ્છતિ કૃષ્ણાય શિશિરે ગોપમૂર્તયે ।
તિલાનાં મોદકં દિવ્યં સ ગચ્છેદ્ધરિમંદિરમ્

યો દુગ્ધલડ્ડુકાન્દદ્યાત્કેશવાય મહાત્મને ।
સ પિબેદમૃતં સ્વર્ગે મન્વંતરશતાવધિ

હરયે લલિતં ખંડં યસ્તુ યચ્છતિ જૈમિને ।
તસ્ય વિષ્ણુઃ પ્રસન્નાત્મા છિનત્તિ ભવબંધનમ્

વિચિત્રં ફલિતં દિવ્યં દદ્યાદ્ભગવતે દ્વિજ ।
અંતે શક્રપુરં ગત્વા સ ભવેત્સુરવંદિતઃ

નિર્મલાં શર્કરાં યચ્છેદ્યસ્તુ કૃષ્ણાય ભક્તિમાન્ ।
સ કિં ન લભતે વિપ્ર વાસુદેવપ્રસાદતઃ

સુપક્વં ફાલ્ગુને માસિ મધુરં બદરીફલમ્ ।
યસ્તુ યચ્છતિ કૃષ્ણાય ફલં તસ્ય નિશામય

ઇહ ભુઙ્ક્તે સુખં સર્વં પુત્રપૌત્રસમન્વિતઃ ।
અંતે હરેર્ગૃહં યાતિ રથમારુહ્ય શોભનમ્

ન દદ્યાદ્ગુડસંયુક્તં હરયે બદરીફલમ્ ।
અજ્ઞાનાદ્બ્રાહ્મણશ્રેષ્ઠ દદ્યાચ્ચેન્નારકીભવેત્

ફાલ્ગુને માસિ યો દદ્યાદ્ધરયે દાડિમીફલમ્ ।
સુપક્વં તત્ફલં વિપ્ર વદતો મે નિશામય

તત્ર યાવંતિ બીજાનિ તિષ્ઠંતિ દાડિમીફલે ।
તાવન્મન્વંતરં વિષ્ણોર્ગૃહે તિષ્ઠતિ ભાગ્યવાન્

ફાલ્ગુને માસિ યો દદ્યાદ્ધરયે ગુડપિષ્ટકમ્ ।
સ વિજ્ઞેયો દ્વિજશ્રેષ્ઠ વાજિમેધસહસ્રકૃત્

ચૈત્રે માસિ દ્વિજશ્રેષ્ઠ મધુના મધુસૂદનમ્ ।
સ્નાપયેલ્લભતે મર્ત્યસ્તદ્વિષ્ણોઃ પરમં પદમ્

મધુના સ્નાપયેદ્યસ્તુ નારાયણમનામયમ્ ।
ન ચર્ચા ક્રિયતે તસ્ય કદાચિદ્રવિસૂનુના

ચૈત્રે કિંશુકપુષ્પેણ યોઽર્ચયેત્કમલાપતિમ્ ।
તન્નામ ચિત્રગુપ્તેન પંજિકાયાં ન લિખ્યતે

ચૈત્રકે જગતામીશં કૃષ્ણં તિલકપુષ્પકૈઃ ।
પૂજતો નાસ્તિ વૈ જન્મ પુનરસ્મિન્મહીતલે

કૃષ્ણવંજુલપુષ્પેણ સર્વદેવશિરોમણિમ્ ।
પૂજયન્મનુજો વિપ્ર લભતે નાપદં ક્વચિત્

વાસંતીભિઃ સુગંધીભિર્વસંતે યસ્તુ પૂજયેત્ ।
ભગવંતં પ્રસન્નાત્મા સ દેવૈરપિ પૂજ્યતે

તથા કિસલયૈર્દિવ્યૈરખણ્ડૈર્યોઽર્ચયેદ્ધરિમ્ ।
તં વંદતે સમુત્થાય સ્વયં પીઠાસનોપિ ચ

ધાત્રીપત્રૈર્નવૈર્યસ્તુ કોમલૈર્હરિમર્ચયેત્ ।
અચિરેણૈવ લભતે સકલં વાંછિતં જનઃ

શાંડિલ્યા ખંડપત્રૈશ્ચ ધત્તૂરૈશ્ચાર્કપુષ્પકૈઃ ।
યોઽર્ચયેદ્વિષ્ણુમીશં ચ સ સંસારાબ્ધિપારગઃ

યો દદ્યાદ્વિષ્ણવે વિપ્ર કદલીફલમુત્તમમ્ ।
શક્રાદ્યાસ્ત્રિદશાઃ સર્વે વંદંતે તમહર્નિશમ્

યો દદ્યાચ્ચૈત્રકે માસિ ભક્ત્યા ગોપાલરૂપિણે ।
ગોધૂમપિષ્ટકં વિપ્ર સર્વપાપૈઃ પ્રમુચ્યતે

આયાતે માધવે માસિ પવિત્રે માધવ પ્રિયે ।
આમિષં મૈથુનં તૈલં વિષ્ણુભક્તઃ પરિત્યજેત્

પ્રાપ્તઃ સમાચરેત્સ્નાનં માધવે માસિ વૈષ્ણવઃ ।
પરિત્યજેત્પરાન્નં ચ ન કુર્યાચ્ચ દ્વિભોજનમ્

પ્રભાતે પૂજયેદ્વિષ્ણુંપૂ ર્વોક્તવિધિના દ્વિજ ।
વૈશાખે સ્નાપયેદ્વિષ્ણું પુષ્પવાસિતવારિણા

સ્નાપયેચ્છીતતોયેષુ સંધ્યાપર્યંતમચ્યુતમ્ ।
ત્રિસંધ્યં પૂજયેદ્ભક્ત્યા નૈવેદ્યૈર્વિવિધૈઃ પ્રભુમ્

વૈશાખે દમનસ્રગ્ભિર્લક્ષ્મીપતિરલંકૃતઃ ।
ન કિં દદાતિ વિપ્રર્ષે પ્રસન્નઃ પરમેશ્વરઃ

વૈશાખે માસિ યો દદ્યાદ્યવાન્નં ચક્રપાણયે ।
તસ્ય પુણ્યાનિ સંખ્યાતું કઃ સમર્થોઽસ્તિ પંડિતઃ

યત્કિંચિન્માધવે માસિ માધવપ્રીતિહેતવે ।
દીયતે માધવાયૈવ તત્સર્વમક્ષયં ભવેત્

યદન્યત્સુકૃતં કર્મ ક્રિયતે માસિ માધવે ।
માધવપ્રીતયે વિપ્ર ક્ષયસ્તસ્ય ન વિદ્યતે

વૈશાખે માસિ યઃ કુર્યાત્પ્રપાં માધવતુષ્ટયે ।
દિનેદિનેઽશ્વમેધસ્ય ફલમાપ્નોતિ માનવઃ

વૈશાખો દુર્લ્લભો માસઃ સર્વકર્મફલપ્રદઃ ।
પૂજિતવ્યો હરિસ્તત્ર હિત્વા કર્મશતાન્યપિ

એકાહમપિ યઃ પૂજાં વૈશાખે કુરુતે હરેઃ ।
ષડ્વર્ષં હરિં પૂજિત્વા યત્ફલં લભતે સ તત્

વૈશાખે માસિ યો નિત્યં વિષ્ણુમશ્વત્થરૂપિણમ્ ।
ચતુર્વર્ગફલપ્રાપ્તિહેતવે વૈષ્ણવો જનઃ

ગણ્ડૂષમાત્રતો યેન કુર્યાદ્યોઽશ્વત્થસેવનમ્ ।
સોઽપિ યાતિ પરં સ્થાનં વિમુક્તઃ કોટિપાતકૈઃ

અશ્વત્થમૂલં વિપ્રર્ષે યો બધ્નાતિ શિલાદિભિઃ ।
અશ્વત્થરૂપી ભગવાન્કિં કિં તસ્મૈ ન યચ્છતિ

અશ્વત્થદ્રુમમાલોક્ય પ્રણામં કુરુતે યદિ ।
સોઽપિ યાતિ પરં સ્થાનમાયુર્વૃદ્ધિર્ન સંશયઃ

યદશ્વત્થતલે વિપ્ર ધર્મકર્મ કરોતિ યઃ ।
ન્યૂનાતિરિક્તતા ન સ્યાત્તસ્મિન્કર્મણિ જૈમિને

તત્ર તીર્થાનિ સર્વાણિ ત્રિસ્ત્રોતાદીનિ જૈમિને ।
યત્રાશ્વત્થતરુસ્તિષ્ઠેદેકોપિ શાખિનાં વરઃ

અશ્વત્થં પૂજયેદ્યસ્તુ સ એવ વિષ્ણુપૂજકઃ ।
અશ્વત્થમૂર્તિર્ભગવાન્સ્વયમેવ યતો દ્વિજ

અવજ્ઞાનાદ્દ્વિજશ્રેષ્ઠ યોઽશ્વત્થં હંતિ મૂઢધીઃ ।
સંસારે નાસ્તિ તત્કર્મ યત્કૃત્વા સ ચ શુદ્ધ્યતિ

અશ્વત્થો વૃક્ષરાજોઽયં હરિમૂર્તિઃ પ્રકીર્તિતઃ ।
તસ્માદશ્વત્થહંતૄણાં ત્રાતા કોઽપિ ન વિદ્યતે

અશ્વત્થં પશ્યતો વિપ્ર સ્પૃશતઃ પરતસ્તથા ।
દેહસ્થં પાતકં સર્વં હરેત્પ્રણમતો હરિઃ

વિલોક્યાશ્વત્થહંતારં યઃ શક્તો ન નિવારયેત્।
તન્નેત્રયુગ્મં બડિશૈર્યમેનોત્પાટ્યતે સ્વયમ્

અશ્વત્થચ્છેદનં મૂઢો મા કુર્વિતિ વદેન્ન યઃ ।
તસ્ય જિહ્વાં છુરિકયા સ્વયં કૃંતતિ પ્રેતરાટ્

અશ્વત્થશાખામેકાં યઃ સ્વલ્પામપિ નિહંતિ વૈ ।
સ કોટિબ્રહ્મહત્યાનાં ફલમાપ્નોતિ માનવઃ ૫૦

યત્પાપં બ્રહ્મહત્યાયાં ગુરુસ્ત્રીગમનેન ચ ।
સુરાપાને તથાસ્તેયે ન્યાસાપહરણેઽપિ ચ

યત્પાપં ભ્રૂણહત્યાયાં ગોહત્યાયાં દ્વિજોત્તમ ।
સ્ત્રીહત્યાયાં ચ યત્પાપં પરસ્ત્રીગમને તથા

શરણાગત હત્યાયાં હત્યાયાં સુહૃદસ્તથા ।
વિશ્વાસવાક્યાકથને પતિહિંસાવિધૌ ચ યત્

યત્પાપં પરનિંદાયાં હરિવાસરભોજને ।
અશ્વત્થચ્છેદનાદ્ધોરં તત્પાપં પ્રાપ્યતે જનૈઃ

વિષ્ણુમૂર્ત્તેર્જનો મોહાદશ્વત્થસ્ય નિહંતિ યઃ ।
તત્તુલ્યઃ પાતકી કોઽપિ ન શ્રુતઃ ક્ષિતિમંડલે

વદામ્યશ્વત્થમાહાત્મ્યં સર્વપાપવિનાશનમ્ ।
સેતિહાસં દ્વિજશ્રેષ્ઠ શૃણુ વત્સ સમાહિતઃ

પૂર્વં ધનંજયો નામ બ્રાહ્મણો હરિભક્તિકૃત્ ।
આસીત્ત્રેતાયુગે વિપ્ર સર્વપ્રાણિહિતે રતઃ

જ્ઞાતિપૂજારતો નિત્યં દીપદાને રતઃ સદા ।
સત્યવાદી જિતક્રોધો હિંસાદંભવિવર્જિતઃ

મુમુક્ષુઃ સ દ્વિજશ્રેષ્ઠ સર્વદા પરમેશ્વરમ્ ।
પૂજયામાસ પરયા ભક્ત્યા નારાયણં પ્રભુમ્

તસ્ય ભક્તિં તતો જ્ઞાત્વા મહતીં સુદૃઢાં પ્રભુઃ ।
જહાર સકલં વિત્તં હેતુમાત્રેણ કેનચિત્

તથાપિ સ દ્વિજશ્રેષ્ઠઃ કેશવસ્ય મહાત્મનઃ ।
પૂજામનુદિને ચક્રે ભક્ત્યા પરમયા સુધીઃ

દુઃખેનોપાર્જિતં વિત્તં વિનષ્ટં સકલં દ્વિજ ।
દૃષ્ટ્વાપિ તેન વિપ્રેણ દુઃખેનાચિંત્યચેતસા

ભક્ષણે વર્જનં ચક્રે સ વિપ્રઃ પરમાર્થવિત્ ।
મહાવિષ્ણુસપર્યાયાં દૃઢં બદ્ધ્વા મનો નિજમ્

ભૂયોઽપિ તસ્ય વિપ્રસ્ય ભક્તિં જ્ઞાત્વા જનાર્દનઃ ।
ચકાર બંધુવિચ્છેદં સુદૃઢઃ શમદસ્તતઃ

બાંધવાસ્તસ્ય વિપ્રસ્ય વિષ્ણુમાયાવિમોહિતાઃ ।
હિંસામારેભિરે કર્તું સર્વદૈવ દ્વિજોત્તમ

તતો વિપ્રો હિ નિર્વૃત્તો નિર્બંધૈઃ પુરુષોત્તમમ્ ।
પૂજયામાસ સતતં પ્રીતઃ પ્રચુરભક્તિતઃ

પરિકલ્પ્ય ચ ભૂદેવો ધનં કેશવપૂજને ।
માધવં ચ જગન્નાથં સબંધુશુચમત્યજત્

ભૂય એવ મહાવિષ્ણુઃ કૌતુકી તસ્ય જૈમિને ।
જહાર સાનુકંપોઽપિ પુત્રાનપિ દિને દિને

તથાપિ સ દ્વિજશ્રેષ્ઠઃ કેશવં ક્લેશનાશનમ્ ।
પૂર્વદ્વિગુણયા ભક્ત્યા નિત્યં વિષ્ણુમપૂજયત્

તસ્ય પત્ની તતો વિપ્ર દુઃખશોકાતિદુઃખિતા ।
પિતૃગેહં ગતા વિષ્ણોર્માયયા પરિમોહિતા

અથૈકાકી સ ભૂદેવો વિષ્ણુભક્તિપરાયણઃ ।
વિપદં ચિંતયામાસ ન કદાપિ સુચેતસા

એકદા સ દ્વિજશ્રેષ્ઠ વિષ્ણુભક્તિમતાં વરઃ ।
સ્કંધે પરશુમાદાય કાષ્ઠાર્થં વિપિને યયૌ

વનાત્કાષ્ઠં સમાદાય નિત્યમેવ ચ સ દ્વિજઃ ।
હિમાગમે વસ્ત્રહીનઃ કુરુતે શીતવારણમ્

કદાચિદ્વિપિનં ગંતું નાશક્નોદ્દ્વિજસત્તમઃ ।
જઘાન પ્રાંગણસ્થસ્ય શાખામશ્વત્થશાખિનઃ

અત્રાંતરે મહાવિષ્ણુસ્તસ્માદશ્વત્થ પાદપાત્ ।
નિશ્ચક્રામ સુરશ્રેષ્ઠો વ્યથાવ્યથિતમાનસઃ

દદર્શ વિષ્ણું પુરતઃ સ વિપ્રશ્ચતુર્ભુજં પદ્મદલાયતાક્ષમ્ ।
પીતાંબરં કુડલિનં સુકેશં દધાનમબ્જાદિ નિજાયુધાનિ

પરિસ્રવદ્વિસ્તરરક્તધારા સંધ્યાસુ શોણીકૃતનવ્યમેઘમ્ ।
વિભાવસું ચૈવ સુખં પરેશં સંદૃશ્યતે દેવગણૈરદૃશ્યમ્ ।
હર્ષાશ્રુધારા રુચિરાક્ષિયુગ્મસ્તુષ્ટાવ વિપ્રો મૃદુલૈર્વચોભિઃ

બ્રાહ્મણ ઉવાચ-
હરે મુરારે જગદેકનાથ ગોવિંદ દામોદર માધવેતિ ।
લક્ષ્મીપતે કેશવકેશિશત્રો નારાયણાનંત વિભો પ્રસીદ

તવાવતારં કિમહં બ્રવીમિ ત્વયા વિના નાસ્તિ ભુવીહ કોઽપિ ।
કિં વા ગુણવ્યાપ્તસમસ્તલોકં કિં વા દયાં મિત્રપરૈકતુલ્યામ્

દત્વા સ્વીયાં કસ્યચિદીશ વિષ્ણો ભક્તિં હરસ્ય ચ્યુતદેહસંસ્થામ્ ।
શ્રિયં સમાદાય મુદં પ્રદાસ્યે ભક્તિઃ પ્રદત્તામહતઃ સુધન્યા

મન્યે મહાત્માનમનંતમૂર્ત્તે પાપાત્મનાં શ્રેષ્ઠમિવાનિશં યત્ ।
તદર્થમેવાંઘ્રિયુગં ત્વદીયં ન પાતકી પશ્યતિ દૈવચિંત્યમ્

યદ્યપ્યહં દુઃખવતાં વરિષ્ઠો મન્યે તથાપીન્દ્રમિવાદ્ય વિષ્ણો ।
આત્માનમાત્મા જગતાં ભવંતં સાક્ષાત્સમીક્ષેયત ઈક્ષણાભ્યામ્

પૂજાં તવાલ્પામપિ વેદ્મિ નાહં દ્રવ્યં કદાપિ ન દદામિ તુભ્યમ્ ।
તથાપિ ચાગ્રે મમ મૂર્તિમાંસ્ત્વં દૃષ્ટોસિ મે કેશવ એક પૂજ્યઃ

દત્તસ્ત્વયાયં મમભક્તિ વૃક્ષો ધમાર્થકામત્રય એવ સોઽયમ્ ।
ત્વદ્દર્શનાંભો મયવૃષ્ટિસિક્તઃ પ્રભોઽદ્યકૈવલ્યફલં દધાર

મૂર્ધા મદીયોઽખિલલોકમૂર્ધ્નાં શ્રેષ્ઠો ભવેત્કેશવવિશ્વમૂર્તેઃ ।
ત્વત્પાદપાથોજયુગેમનો મે સંયાતિ વૈ સંપ્રતિદેવદેવ

વ્યાસૌવાચ-
ઇત્થં સ્તુત્વા જગન્નાથં નારાયણમનામયમ્ ।
કૃતાંજલિપુનઃપ્રાહ ભક્ત્યા તમિતિ સ દ્વિજઃ

બ્રાહ્મણ ઉવાચ-
દેવદેવ જગન્નાથ લોકાનુગ્રહકારક ।
કશાપ્રહરણૈરેતદ્ગાત્રં તે રુધિરોક્ષિતમ્

સર્વેષામેવ દૈત્યાનાં યુધિ વંશાસ્ત્વયા હતાઃ ।
ત્વાં હંતું કઃ ક્ષમઃ પૃથ્વ્યાં પ્રભોઽદ્ભુતમિદં મહત્

ભગવાનુવાચ-
વત્સ સત્યમિદં પ્રોક્તં ત્વયા નાસ્ત્યત્ર સંશયઃ ।
દાનવો રાક્ષસો વાપિ માં હંતું કોઽપિ ન ક્ષમઃ

અશ્વત્થમૂતિરેવાહં કુઠારેણ હતસ્ત્વયા ।
અતોઽજનિ શરીરે મે રક્તપાતોઽધુના દ્વિજ

વ્યાસ ઉવાચ-
તસ્યવાક્યમિદં શ્રુત્વા સ વિપ્રો ભયવિહ્વલઃ ।
નિનિંદ સ્વયમાત્માનમાત્મના બહુધા દ્વિજઃ

ધિગસ્તુ તત્વતો ભાગ્યં સર્વપાતકિનાં વરમ્ ।
ત્રૈલોક્યાધિપતેર્દાતા હૃદયે મહતીં વ્યથામ્

સર્વપાપહરો વિષ્ણુઃ સમયા વ્યાધિતઃ કૃતઃ ।
એતત્પાપં મયા પારં કર્તું નૈકેન શક્યતે

યસ્મિંસ્તુષ્ટે પાપિનોઽપિ ભવંતિ સુરવંદિતાઃ ।
મદ્દત્તયા સ વ્યથયા વ્યથિતો હા હતોઽસ્મ્યહમ્

પ્રસાદયંતિ યં દેવા બ્રહ્માદ્યા અતિભક્તિતઃ ।
અહો મયા પાપવતા તસ્ય દત્તા હૃદિ વ્યથા

કિં તપોભિર્જપૈઃ કિં વા કિં ગૃહૈર્જીવનૈશ્ચ મે ।
ધર્માર્થકામમોક્ષાણાં દાતૈકોઽયં વ્યથાતુરઃ

ઇત્યુક્ત્વા સ દ્વિજશ્રેષ્ઠ તમેવ પરશું નિજે ।
દાતું કંઠે મનશ્ચક્રે વિષ્ણુપ્રીણનહેતવે

તસ્યભક્તિં દૃઢાં જ્ઞાત્વા દયાલુઃ કમલાપતિઃ ।
તદ્ધસ્તાત્તત્પરં નિન્યે જવેન ભક્તવત્સલઃ

શ્રીભગવાનુવાચ-
કથં ત્વમેવ કુરુષે વત્સ કર્માતિદારુણમ્ ।
આત્મહત્યાકૃતાં પુંસાં તુષ્ટોસ્મિ ન કદાપ્યહમ્

તવ ભક્ત્યાતિતુષ્ટોઽસ્મિ ભીતિં મા કુરુસત્તમ ।
વરં વરય વિપ્રેન્દ્ર યત્તે મનસિ વર્તતે ૧૦૦

બ્રાહ્મણ ઉવાચ-
મયા વ્યથાપ્રદત્તેયં મહતી પરમેશ્વર ।
મા તિષ્ઠતુ શરીરે તે યાચે વરમિમં પ્રભો

શ્રીભગવાનુવાચ-
અજ્ઞાનાદ્ભવતા વત્સ કર્મેદં વિહિતં દ્વિજ ।
અતોઽપરાધો નેતવ્યો મહાનપિ ન તે યથા

નિત્યં તવાનુપાલ્યોઽસ્મિ ભક્તશ્રેષ્ઠો યતો ભવાન્ ।
ભવદીયાનહં મન્યે દોષાન્વત્સ દિનેદિને

તથાપિ મમભક્તિસ્તે વવૃધે મહતી સદા ।
તસ્માદ્વત્સ તવાનૃણ્યં ગંતુમિચ્છામિ સંપ્રતિ

વિહાય સકલાં ભીતિં વંર વૃણુ મમાગ્રતઃ ।
બ્રાહ્મણ ઉવાચ-
ત્વયિ સર્વસુરશ્રેષ્ઠ મમ જન્મનિજન્મનિ

તિષ્ઠતાં સુદૃઢા ભક્તિર્હરે કિમપરૈર્વરૈઃ ।
વ્યાસ ઉવાચ-
શ્રુત્વા વાક્યમિદં તસ્ય કેશવપ્રણયોદિતમ્

નિજકણ્ઠસ્થિતાં માલાં પ્રીતસ્તસ્મૈ દદૌ તતઃ ।
સમાલિઙ્ગ્ય તતો વિપ્રં પિતા પુત્રમિવ પ્રભુઃ

ચતુર્ભિર્બાહુભિર્દીર્ઘૈરુવાચ મૃદુલં વચઃ ।
શ્રીભગવાનુવાચ-
મદ્ભક્તોઽસિ યદા વિપ્ર તથા તે મત્પ્રસાદતઃ

અચિરેણૈવ સકલં ભદ્રં વિપ્ર ભવિષ્યતિ ।
અશ્વત્થરૂપં માં નિત્યં ક્રિયાયોગેન સત્તમ

સમારાધય સર્વં તે સાધયિષ્યામિ વાંછિતમ્ ।
ઇત્યુક્ત્વા તં દ્વિજશ્રેષ્ઠં ભૂયોઽપ્યાલિઙ્ગ્ય કેશવઃ

અભવત્સહસાદૃશ્યસ્તત્રૈવ કરુણાલયઃ ।
વિષ્ણોઃ કંઠસ્રજં પ્રાપ્ય સ વિપ્રો વૈષ્ણવોત્તમઃ

કૃતકૃત્યમિવાત્માનં મત્વા તસ્થૌ નિજેગૃહે ।
તતઃ કુબેરો વિપ્રર્ષે તસ્ય વિપ્રસ્ય સદ્મનિ

સ્વયં વવર્ષ વિત્તાનિ બહૂનિ કેશવાજ્ઞયા ।
પ્રાસાદો રચિતસ્તસ્ય શિલ્પિના વિશ્વકર્મણા

નારાયણાજ્ઞયા તત્ર વૈજયંત ઇવોત્તમઃ ।
દાસદાસીસમાયુક્તો નાનાવસ્તુવિભૂષિતઃ

ગજાશ્વકોટિસંકીર્ણં વિબભૌ તસ્ય મન્દિરમ્ ।
બભુવુઃ સંગતાસ્તસ્ય નષ્ટા અપિ ચ બાંધવાઃ

કૃતાવજ્ઞા ચ તત્પત્ની સ્વયં તદ્ગૃહમાયયૌ ।
મૃતપુત્રાપિ તત્પત્ની કેશવસ્યાનુકંપયા

સ્થિરપ્રજાભવદ્વિપ્ર સ્વામિભક્તિપરાયણા ।
ચિરં ભુક્ત્વાખિલાન્ભોગાન્પુત્રપૌત્રસમન્વિતઃ

આયુષોંઽતે યયૌ મોક્ષં સદારો વિપ્રસત્તમઃ ।
વ્યાસ ઉવાચ-
સાક્ષાદેવ સ્વયં વિષ્ણુરશ્વત્થો વૃક્ષસત્તમઃ

તદ્ભક્તિં કુર્વતાં પુંસાં વિદ્યતે નાશુભં ક્વચિત્ ।
અશ્વત્થં સેવતે યસ્તુ વિષ્ણું ધ્યાત્વા નરોત્તમ

તસ્ય પ્રસન્નો ભગવાન્દદાતિ પરમં પદમ્

ઇતિ શ્રીપદ્મપુરાણે ક્રિયાયોગસારે અશ્વત્થમાહાત્મ્યે દ્વાદશોઽધ્યાયઃ