પદ્મ પુરાણ · અધ્યાય 6.85

મહાદેવ ઉવાચ-
વૈશાખ્યાં પૂર્ણમાસ્યાં વૈ જલસ્થં જગદીશ્વરમ્ ।
પૂજયેદ્વૈષ્ણવો ભક્ત્યા કૃતોત્સાહો મુદાન્વિતઃ

ગીતં વાદ્યં તથા નૃત્યં કૃત્વા પુણ્યં મહોત્સવમ્ ।
એકાદશ્યાં સુરશ્રેષ્ઠં પશ્યેદ્વાથ પ્રહર્ષિતઃ

ગીતં ગાયન્હરેર્ભક્ત્યા કર્ત્તવ્યઃ સોત્સવઃ શુભઃ ।
શયનં કુરુ દેવેશ જલેઽસ્મિન્વૈ સુરેશ્વર

ત્વયિ સુપ્તે જગત્સુપ્તં ભવત્યેવ ન સંશયઃ ।
ઘનાગમે પ્રકુર્વંતિ જલસ્થ વૈ જનાર્દનમ્

યે નરાસ્તુ સુરશ્રેષ્ઠે ન દાહો નરકે ભવેત્ ।
સ્વર્ણપાત્રે તથા રૌપ્યે તામ્રે વા ચ સુરેશ્વરિ

મૃન્મયે વાથ કર્ત્તવ્યં શયનં વિષ્ણુસંજ્ઞકમ્ ।
તત્ર તોયં ચ સંસ્થાપ્ય શીતલં ગંધવાસિતમ્

તસ્મિંસ્તોયે તતો વિષ્ણોઃ સ્થાપનં કારયેદ્બુધઃ ।
ગોપાલનામ્ની મૂર્ત્તિશ્ચ રામનામ્ની તથાપિ વા

શાલગ્રામ શિલા વાપિ સ્થાપનીયા વિશેષતઃ ।
પ્રતિમાં વા મહાભાગ તસ્ય પુણ્યમનંતકમ્

યાવદ્ધરાધરાલોકા યાવચ્ચંદ્ર દિવાકરૌ ।
તાવત્તસ્ય કુલે કશ્ચિન્ન ભવેદ્દેવિ નારકી

તસ્માજ્જ્યેષ્ઠે મહાદેવિ તોયસ્થં પૂજયેદ્ધરિમ્ ।
વીતતાપો નરસ્તિષ્ઠેદ્યાવદાભૂતસંપ્લવમ્

સુશીતલે તથા તોયે તુલસીદલવાસિતમ્ ।
શુચિશુક્રગતે કાલે પૂજયેદ્ધરણીધરમ્

શુચિશુક્રગતે કાલે યેઽર્ચયિષ્યંતિ કેશવમ્ ।
જલસ્થં વિવિધૈઃ પુષ્પૈર્મુચ્યંતે યમપીડનાત્

જલપ્રેષ્ઠો યતો વિષ્ણુર્જલશાયી જલપ્રિયઃ ।
તસ્માદ્ગ્રીષ્મે વિશેષેણ જલસ્થં પૂજયેદ્ધરિમ્

નીરમધ્યે સ્થિતં કૃત્વા શાલગ્રામસમુદ્ભવમ્ ।
યેનાર્ચિતો મહાભક્ત્યા સ ભવેત્કુલપાવનઃ

કર્કરાશિ ગતે સૂર્યે મિથુનસ્થે વિશેષતઃ ।
યેનાર્ચિતો હરિર્ભક્ત્યા જલમધ્યે તુ સુંદરિ

દ્વાદશ્યાં તુ વિશેષેણ જલસ્થ જલશાયિનઃ ।
યેનાર્ચનં કૃતં તેન કોટિયજ્ઞશતં કૃતમ્

નિક્ષિપ્ય જલપાત્રે તુ માસે માધવસંજ્ઞકે ।
માધવં યેઽર્ચયિષ્યંતિ દેવાસ્તે તુ નરા ભુવિ

પાત્રે ગંધોદકં કૃત્વા યઃ ક્ષિપેદ્ગરુડધ્વજમ્ ।
દ્વાદશ્યાં પૂજયેદ્રાત્રૌ મુક્તિભાગી ભવેત્તુ સઃ

અશ્રદ્દધાનઃ પાપાત્મા નાસ્તિકોઽચ્છિન્નસંશયઃ ।
હેતુનિષ્ઠશ્ચ પંચૈતે ન પૂજાફલ ભાગિનઃ

તથા મહાદેવિ પ્રભું જલસ્થં જગદીશ્વરમ્ ।
પૂજયેદ્યો નરો નિત્યં મહાપાપૈઃ પ્રમુચ્યતે

ૐહ્રી હ્રીં રામાય નમઃ ।
ઇતિ મંત્રેણ દેવેશિ પૂજનં તત્ર વૈ સ્મૃતમ્ ।
ૐ ક્લીં કૃષ્ણાય ગોવિંદાય ગોપીજનવલ્લભાય નમઃ ।
ઇતિ મંત્રેણ ગિરિજે ઉદકં ચાભિમંત્રયેત્ ।
દેવદેવ મહાભાગ શ્રીવત્સકૃત લાંછન

મહાદેવ નમસ્તેઽસ્તુ નમસ્તે વિશ્વભાવન ।
અર્ઘં ગૃહાણ ભો દેવ મુક્તિં મે દેહિ સર્વદા

નાનાવિધૈઃ સુપુષ્પૈશ્ચ પૂજયેદ્ગરુડાસનમ્ ।
સર્વબાધાવિનિર્મુક્તો વિષ્ણોઃ સાયુજ્યતામિયાત્

રાત્રૌ જાગરણં તત્ર દ્વાદશ્યાં સુસમાહિતઃ ।
ભક્તિપૂર્વં ભજેદ્દેવં વિષ્ણુમવ્યયમક્ષયમ્

એવં વૈશાખ સંબંધી ભક્તિભાવેન તત્પરૈઃ ।
ઉત્સવો વિષ્ણુસંજ્ઞસ્તુ કર્ત્તવ્યો ભક્તિમિચ્છુભિઃ

આગમોક્તેન મંત્રેણ વિધિં તત્ર પ્રકારયેત્ ।
કૃતે સતિ મહાદેવિ કોટિયજ્ઞસમં ફલમ્

રાગદ્વેષવિનિર્મુક્તો મહામોહનિવર્ત્તકઃ ।
ઇહલોકે સુખં ભુક્ત્વા યાતિ વિષ્ણોઃ સનાતનમ્

બ્રાહ્મણો ભક્તિભાવેન યઃ કરોત્યુત્સવં ભુવિ ।
સર્વપાપવિનિર્મુક્તો વૈકુંઠં ગચ્છતે ધ્રુવમ્

વેદાધ્યયનહીનોઽપિ શાસ્ત્રાધ્યયનવર્જિતઃ ।
હરિભક્તિં તુ સંપ્રાપ્ય લભતે વૈષ્ણવં પદમ્

આત્મારામઃ સદા મુક્તો વિજિતાત્મા ભવેત્તુ સઃ ।
સ વૈ વિષ્ણુપદં યાતિ યાવચ્ચંદ્ર દિવાકરૌ

ઇતિ શ્રીપાદ્મે મહાપુરાણે પંચપંચાશત્સાહસ્ર્યાં સંહિતાયામુત્તરખંડે ઉમામહેશ્વરસંવાદે શયનમહોત્સવોનામ પઞ્ચાશીતિતમોઽધ્યાયઃ