પદ્મ પુરાણ · અધ્યાય 6.44

યુધિષ્ઠિર ઉવાચ-
ફાલ્ગુનસ્યાસિતે પક્ષે કિંનામૈકાદશીભવેત્ ।
કથયસ્વ પ્રસાદેન વાસુદેવ મમાગ્રતઃ

શ્રીકૃષ્ણ ઉવાચ-
નારદઃ પરિપપ્રચ્છ બ્રહ્માણં કમલાસનમ્ ।
ફાલ્ગુનસ્યાસિતે પક્ષે વિજયાનામ નામતઃ ।
તસ્યાઃ પુણ્યં દ્વિજશ્રેષ્ઠ કથયસ્વ પ્રસાદતઃ

બ્રહ્મોવાચ-
શૃણુ નારદ વક્ષ્યામિ કથાં પાપહરામ્પરામ્ ।
યન્ન કસ્યચિદાખ્યાતં મયૈતદ્વિજયાવ્રતમ્

પુરાતનં વ્રતં હ્યેતત્પવિત્રં પાપનાશનમ્ ।
જયં દદાતિ વિજયા નૃપાણાં વૈ ન સંશયઃ

પુરા રામો વનં યાતો વર્ષાણ્યેવ ચતુર્દશ ।
ન્યવસત્પંચવટ્યાં તુ સહસીતઃ સલક્ષ્મણઃ

તત્રૈવ વસતસ્તસ્ય રામસ્ય વિજયાત્મનઃ ।
રાવણેન હૃતા લૌલ્યાદ્ભાર્યા સીતા યશસ્વિની

તેન દુઃખેન રામોઽપિ મોહમભ્યાગતસ્તદા ।
ભ્રમન્જટાયુષમથો દદર્શ વિગતાયુષમ્

કબંધો નિહતઃ પશ્ચાદ્ભ્રમતારણ્યમધ્યતઃ ।
સુગ્રીવેણ સમં તસ્ય સખિત્વં સમપદ્યત

વાનરાણામનીકાનિ રામાર્થંસંગતાનિ ચ ।
તતો હનુમતા દૃષ્ટા લંકોદ્યાને તુ જાનકી

રામસંજ્ઞાપનં તસ્યૈ દત્તં કર્મ મહત્કૃતમ્ ।
પુનઃ સમેત્ય રામેણ સર્વં તત્ર નિવેદિતમ્

અથ શ્રુત્વા રામચંદ્રો વાક્યં ચૈવ હનૂમતઃ ।
સુગ્રીવાનુમતેનૈવ પ્રસ્થાનં સમરોચયત્

સૌમિત્રેકેન પુણ્યેન તીર્યતે વરુણાલયઃ ।
અગાધો નિતરામેષ યાદોભિશ્ચ સમાકુલઃ ।
ઉપાયં નૈવ પશ્યામિ યેનાસૌ સુતરો ભવેત્

લક્ષ્મણ ઉવાચ-
આદિદેવસ્ત્વમેવાસિ પુરાણપુરુષોત્તમઃ ।
બકદાલ્ભ્યો મુનિશ્ચાત્ર વર્તતે દ્વીપમધ્યતઃ

અસ્માત્સ્થાનાદ્યોજનાર્દ્ધમાશ્રમસ્તસ્ય રાઘવ ।
અન્યે ચ બ્રાહ્મણાસ્તત્ર બહવો રઘુનંદન

તં પૃચ્છ ગત્વા રાજેંદ્ર પુરાણમૃષિપુંગવમ્ ।
ઇતિ વાક્યં તતઃ શ્રુત્વા લક્ષ્મણસ્યાતિશોભનમ્

જગામ રાઘવો દ્રષ્ટું બકદાલ્ભ્યં મહામુનિમ્ ।
પ્રણનામ મુનિં મૂર્ધ્ના રામો વિષ્ણુમિવામરઃ

જ્ઞાત્વા મુનિસ્તતો રામં પુરાણં પુરુષોત્તમમ્ ।
કેનાપિ કારણેનૈવ પ્રવિષ્ટો માનુષીં તનુમ્

ઉવાચ સ ઋષિસ્તુષ્ટઃ કુતો રામ તવાગમઃ

રામ ઉવાચ-
ત્વત્પ્રસાદાદહં વિપ્ર તીરં નદનદીપતેઃ ।
આગતોઽસ્મિ સસૈન્યોઽત્ર લંકાં જેતું સરાક્ષસામ્

ભવતશ્ચાનુકૂલત્વાત્તીર્યતેઽબ્ધિર્યથા મયા ।
તમુપાયં વદ મુને પ્રસાદં કુરુ સાંપ્રતમ્

એતસ્માત્કારણાદેવ દ્રષ્ટું ત્વાહમિહાગતઃ ।
રામસ્ય વચનં શ્રુત્વા બકદાલ્ભ્યો મહામુનિઃ

ઉવાચ સુપ્રસન્નાત્મા રામં રાજીવલોચનમ્ ।
કર્તવ્યમદ્ય તે રામ વ્રતાનાં વ્રતમુત્તમમ્

કૃતેન યેન સહસા વિજયસ્તે ભવિષ્યતિ ।
લંકાં જિત્વા રાક્ષસાંશ્ચ સ્વચ્છાં કીર્તિમવાપ્સ્યસિ

એકાગ્રમાનસો ભૂત્વા વ્રતમેતત્સમાચર ।
ફાલ્ગુનસ્યાસિતે પક્ષે વિજયૈકાદશી ભવેત્

તસ્યા વ્રતેન હે રામ વિજયસ્તે ભવિષ્યતિ ।
નિઃસંશયં સમુદ્રં ત્વં તરિષ્યસિ સવાનરઃ

વિધિસ્તુ શ્રૂયતાં રાજન્વ્રતસ્યાસ્ય ફલપ્રદઃ ।
દશમ્યાં દિવસે પ્રાપ્તે કુંભમેકં તુ કારયેત્

હૈમં વા રાજતં વાપિ તામ્રં વાપ્યથ મૃન્મયમ્ ।
સ્થાપયેચ્છોભિતં ચૈવ જલપૂર્ણં સપલ્લવમ્

સપ્તધાન્યાન્યધસ્તસ્ય યવાનુપરિ વિન્યસેત્ ।
તસ્યોપરિ ન્યસેદ્દેવં હૈમં નારાયણં પ્રભુમ્

એકાદશીદિને પ્રાપ્તે પ્રાતઃ સ્નાનં સમાચરેત્ ।
નિશ્ચલં સ્થાપયેત્કુંભં કંઠમાલ્યાનુલેપનૈઃ

પૂગીફલૈર્નાલિકેરૈઃ પૂજયેચ્ચ વિશેષતઃ ।
ગંધૈર્ધૂપૈશ્ચદીપૈશ્ચ નૈવેદ્યૈર્વિવિધૈરપિ

કુંભાગ્રે તદ્દિનં રામ નીયતે સત્કથાદિભિઃ ।
રાત્રૌ જાગરણં ચૈવ તસ્યાગ્રે કારયેદ્બુધઃ

પ્રકાશયેદ્ઘૃતદીપમખંડવ્રતહેતવે ।
દ્વાદશીદિવસે પ્રાપ્તે માર્તંડસ્યોદયે સતિ

નીત્વા કુંભં જલોદ્દેશે નદ્યાઃ પ્રસ્રવણે તથા ।
તડાગે સ્થાપયિત્વા તં પૂજયિત્વા યથાવિધિ

દદ્યાત્સદેવં તં કુંભં બ્રાહ્મણે વેદપારગે ।
કુંભેન સહ રાજેંદ્ર મહાદાનાનિ દાપયેત્

અનેનવિધિના રામ યૂથપૈઃ સહ સંગતઃ ।
કુરુ વ્રતં પ્રયત્નેન વિજયસ્તે ભવિષ્યતિ

ઇતિ શ્રુત્વા તતો રામો યથોક્તમકરોત્તદા ।
કૃતે વ્રતે સ વિજયી બભૂવ રઘુનંદનઃ

પ્રાપ્તા સીતા જિતા લંકા પૌલસ્ત્યો નિહતો રણે ।
અનેનવિધિના પુત્ર યે કુર્વંતિ નરા વ્રતમ્

ઇહલોકજયપ્રાપ્તિઃ પરલોકસ્તથાક્ષયઃ ।
એતસ્માત્કારણાત્પુત્ર કર્તવ્યં વિજયાવ્રતમ્

વિજયાયાશ્ચ માહાત્મ્યં સર્વકિલ્બિષનાશનમ્ ।
પઠનાચ્છ્રવણાચ્ચૈવ વાજપેયફલં લભેત્

ઇતિ શ્રીપાદ્મે મહાપુરાણે પંચપંચાશત્સાહસ્ર્યાં સંહિતાયામુત્તરખંડે ફાલ્ગુનકૃષ્ણાવિજયામાહાત્મ્યંનામ ચતુશ્ચત્વારિંશોઽધ્યાયઃ