પદ્મ પુરાણ · અધ્યાય 6.204

શિવશર્મોવાચ-
વિષ્ણુશર્મંસ્તતો વૈશ્યઃ શરભઃ સહ ભાર્યયા ।
નીત્વા પૂજોપકરણં યયૌ શ્રીચંડિકાલયમ્

તત્ર તૌવિધિવત્સ્નાત્વા સુમનો ધૂપદીપકૈઃ ।
આનર્ચતુર્ભક્તિયુક્તૌ ચંડિકાં પુત્રકામ્યયા

શ્રદ્ધયા પૂજિતા તાભ્યાં દિનૈઃ સપ્તભિરંબિકા ।
ઉવાચ વાચા પ્રત્યક્ષં ભૂત્વા વિશદમાનસા

પાર્વત્યુવાચ-
ભો ભો વૈશ્ય પ્રસન્નાસ્મિ ભક્ત્યા સુદૃઢયા તવ ।
દદામિ પુત્રં તે સાધો યદર્થે યત્નવાનસિ

ગચ્છ ત્વં મા વિલંબસ્વ વનમૈદ્રં ચ ખાંડવમ્ ।
તત્ર તીર્થં મહાપુણ્યમિંદ્રપ્રસ્થાખ્યમુત્તમમ્

નિગમોદ્બોધકં તત્ર તીર્થં નિખિલકામદમ્ ।
બૃહસ્પતિકૃતં તત્ર સ્નાહિ ત્વં સુતવાંછયા

ભવિષ્યતિ સુતસ્તાત તવ સ્નાનેન તત્ર હિ ।
તત્ર સ્નાત્વા મયાપ્યંગ લબ્ધઃ સ્કંદઃ સુરારિહા

શિવશર્મોવાચ-
ઇત્યાકર્ણ્ય વચો દેવ્યાઃ પિતા મમ સહસ્ત્રિયા ।
અત્રાજગામ સત્તીર્થે સસ્નૌ ચ સુતવાંછયા

ઉપસ્કરવતીર્ધેનૂર્દ્વિજેભ્યઃ પ્રદદૌ શતમ્ ।
દેવાન્પિતૄંશ્ચ સંતર્પ્ય યથાવિધ્યત્ર બુદ્ધિમાન્

સપ્તરાત્રમુષિત્વા તુ દંપતી યતમાનસૌ ।
જગ્મતુઃ સ્વગૃહાનિષ્ટલાભોત્ફુલ્લમુખાંબુજૌ

તસ્મિન્નેવાભવદ્ગર્ભો માસિ માતુર્મમાન્વહમ્ ।
વ્યતીતે નવમે માસિ જાતોઽહં દશમે શુભે

વિષ્ણુશર્મન્યદુક્તં તે પુરાવૃત્તમિદં મયા ।
દશાબ્દદ્વયમેવૈતચ્છ્રુતં સર્વં પિતુર્મુખાત્

એકદા ક્ષમમાલોક્ય ગૃહકર્મણિ માં પિતા ।
ગૃહં મામર્પયામાસ વિશ્વાદ્વૈરાગ્યમાપ્નુવન્

માં ચોવાચ સ ધર્માત્મા ગોવિંદાસક્તમાનસઃ ।
વિનિંદન્વિષયાસક્તિં વિષ્ણુભક્તિં સ્તુવન્મુહુઃ

પિતોવાચ-
સુમતે વાર્દ્ધકં પ્રાપ્તં પલિતાશ્ચિકુરા મમ ।
ગોવિંદચરણાંભોજં સેવિષ્યે સાધુસેવિતમ્

તત્સૈવયા ભવેત્સ્વચ્છં મનો યસ્ય ચ સુસ્થિરમ્ ।
સ પુમાનાત્મસંતુષ્ટો ન કિંચિદભિવાંછતિ

નિષ્કામઃ સુખદુઃખાભ્યાં ભુંજન્સુકૃતદુષ્કૃતે ।
પ્રાકૃતે તત્સમાપ્તૌ ચ ત્યજન્દેહં ભવત્યજઃ

તાં વદ્દ્રવ્યં ગુણસુખં યાવત્પ્રાપ્તં ન ચિત્સુખમ્ ।
તત્પ્રાપ્તૌ તદ્ભવેત્તુચ્છં સુધાયા ઇવ તક્રકમ્

હરેર્માયાબલવતીયં મોહયતિ દેહિનમ્ ।
હિતાનિ તં ન જાનાતિ સ યથા મદિરામદઃ

પ્રવૃત્તિં ચ નિવૃત્તિં ચ વિદ્યયાવિદ્યયા ચ સઃ ।
કરોતિ સ્વેચ્છયા કાલે બાલલીલો હિ સ પ્રભુઃ

વેદોદિતં યદા કર્મ ક્રિયતે ફલમિચ્છતા ।
પ્રવૃત્તિં સા પરા તાત તેષામર્પણમીશ્વરે

યથા નિર્દગ્ધાબીજાનિ ન પ્રરોહંતિ યત્નતઃ ।
યથા કર્માણિ વિશ્વેશે નિઃકામેનાર્પિતાનિ તુ

કર્મણાં ચ લયો મોક્ષઃ સુખદુઃખપ્રદાયિનામ્ ।
તદુત્પત્તિસ્તુ બંધઃ સ્યાદિત્યસૌ શાસ્ત્રનિર્ણયઃ

અતોઽહં કર્મવેદોક્તં કુર્વન્નાભિલષન્ફલમ્ ।
પર્યટિષ્યામિ તીર્થેષુ હૃદિ ભક્તિ દધદ્ધરેઃ

એવં પ્રારબ્ધકર્માણિ ભુંજન્નાન્યાન્યતર્જયન્।
હનિષ્યામિ જગદ્રોગં પીત્વા સત્સંગમૌષધમ્

શિવશર્મોવાચ-
એવમાકર્ણ્ય વચનં તસ્યાહં પિતુરાત્મનઃ ।
અવદં વિષ્ણુશર્મસ્ત્વં તન્નિશામય તત્વતઃ

વૈશ્યપુત્ર ઉવાચ-
અયં જનો દુરારાધ્યઃ કથયિષ્યતિ નો યશઃ ।
દુષ્ટકુટુંબાદુદ્વિજ્ય નિઃસૃત્ય ગત ઇત્યયમ્

ઇયં વિષ્ણુપદી તાત ભુવનત્રયપાવની ।
સ્મૃતા હરત્યઘં દૂરાત્કસ્માદેનાં વિમુંચસિ

પાપકારી જનસ્તાત મ્રિયતે મગધે તુ યઃ ।
સોપ્યસ્તપાપો ગંગાયાં સ્વર્યાતિ ત્યજમાશુભમ્

પુત્રાઃ ષષ્ટિસહસ્રાણિ સગરસ્ય મહાત્મનઃ ।
કપિલક્રોધનિર્દગ્ધા ગતાયત્સ્પર્શનાદ્દિવમ્

તામિમાં ત્રિદિવશ્રેણીં મુક્તેરપિ વિધાયિનીમ્ ।
મુમુક્ષુસેવિતાં તાત મુક્ત્વા માન્યત્ર ગમ્યતામ્

માવજાનીહિ સામીપ્યે ગંગા ત્રિદશમાનિતામ્ ।
યદિચ્છસિ મહાભાગ સેવિતૈષા પ્રદાસ્યતિ

તિર્યંચોઽપિ વિના જ્ઞાનાજ્જલે ચેત્સ્યુર્ગતાસવઃ ।
ભવેયુસ્તર્હિ તે બ્રહ્મ સા કથં ત્યજ્યતે ત્વયા

શિવશર્મોવાચ-
નિશમ્યૈતદ્વચસ્તાતસ્તતો મમ ઋતપ્રિયઃ ।
ઉવાસ સદને સર્વવિષયેભ્યઃ પરાઙ્મુખઃ

ત્રિષુ કાલેષું ગગાયાં પ્રત્યહં સ્નાનમાચરન્ ।
પુરાણં સ્યાદ્ગૃહે યત્ર તત્ર યાતિ સ નિત્યશઃ

એકદાકર્ણયન્ધીરો યમુનાતીર્થગૌરવમ્ ।
તત્ર શુશ્રાવ માહાત્મ્યમસ્યતીર્થસ્ય પુત્ર સઃ

અવિમુક્ત હરિદ્વાર પ્રયાગેભ્યશ્ચ પુષ્કરાત્ ।
અયોધ્યાદ્વારિકા કાંચી મથુરાભ્યસ્તથાન્યતઃ

સર્વતીર્થમયસ્યાસ્ય પુણ્યં શતગુણાધિકમ્ ।
કથિતં તેન વિદુષા સુતેનાકર્ણ્યમત્પિતા

ત્યક્ત્વા ગૃહમગાદત્ર તીર્થે સર્વૈરલક્ષિતઃ ।
આવામિવ મહાભાગો ગોવિંદપદસેવકઃ

અત્રાગત્ય મહાભાગો મત્પિતા મોક્ષવાંછયા ।
નિગમોદ્બોધકે તીર્થે ત્રિકાલં સ્નાનમાચરન્

ઉવાસ કતિચિન્માસાનત્ર તીર્થોત્તમે હિ સઃ

કુર્વન્નિજક્રિયાં ધીમાન્નિસ્પૃહોપ્યજવેશ્મનિ ।
એકદા સહસા તસ્ય જ્વરોઽભૂદતિદારુણઃ

મહત્યા પીડયા તસ્ય મુમોહ ગતચેતનઃ ।
મુહૂર્તં સ પિતા મુહ્યં તદવસ્થો વ્યતિષ્ઠિત

પશ્ચાત્સમાગતપ્રાણો વિચિંત્ય યદિદં તદા ।
અહો મે કષ્ટમાપન્નં દૂરે પુત્રઃ સ ધાર્મિકઃ

યો માં જ્વરવિતપ્તાંગમાશ્વાસયતિ બુદ્ધિમાન્ ।
અગમ્યાગમનં પાપં કૃતં યન્મે સુદારુણમ્

પ્રાયશ્ચિત્તં ન તસ્યાપિ કૃતં કામે ગતિર્ભવેત્ ।
આગમિષ્યતિ પુત્રો મે તસ્મૈ દાસ્યામિ વસ્વિતિ

યન્મયા ગોપિતં ગેહે ન દૃષ્ટં ચ તદપ્યહમ્ ।
શિવશર્મોવાચ-
ઇતિ ચિંતયતસ્તસ્ય પાન્થો વર્ષેણ પીડિતઃ

શીતાર્તઃ કંપિતવપુરુટજં પ્રાવિશત્તદા ।
સ તં સંવિષ્ટમાલોક્ય ભૂયો ગત્વા તદંતિકે

મુનિરેષ ઇતિ જ્ઞાત્વા વવંદે શિરસાધ્વગઃ ।
ઊચે ચ કસ્માત્સુપ્તોસિ મુને સંધ્યા સમાગતા

રવિરસ્તં પ્રયાત્યેષ ન સુપ્તેઃ કાલ એષ તે ।
ઇત્યુક્તમાત્રે વચસિ પથિકેન પિતા મમ

શરભો જ્વરતપ્તાંગસ્તમાહ કથમપ્યહો ।
શરભ ઉવાચ-
શ્રૂયતાં વચનં પાંથ યદ્વદામિ પુરસ્તવ

શ્રુત્વા મદ્ભાગ્યયાતેન ત્વયા સાધો વિધીયતામ્ ।
વૈશ્યોઽહં શરભો નામ્ના કાન્યકુબ્જે ગૃહં મમ

અત્રાગતો નિષિદ્ધોપિ જાયામિત્રસુતૈરહમ્ ।
અસ્ય તીર્થસ્ય માહાત્મ્યં શ્રુત્વા સૂનુમુખેરિતમ્

માસાસ્તુ કતિચિત્સાધો વ્યતીતા મયિ ચાગતે ।
દિનત્રયમતિક્રાંતં જ્વરિતસ્ય મમાધુના

પ્રાણા મે વિગતા આસન્નદ્યભૂયઃ સમાગતાઃ ।
કિયાનપ્યાયુષઃ શેષઃ સાધો મે ખલુ તિષ્ઠતિ

શમનસ્ય ગૃહં દૃષ્ટ્વા યદહં પુનરાગતઃ ।
ભાગ્યોદયેન કેનાપિ મમાત્ર ત્વં સમાગતઃ

નય માં મદ્ગૃહં મિત્ર દ્રવ્યં બહુ દદામિ તે ।
દાસ્યામ્યપિ ગૃહં ગત્વા કૃપાં કુરુ કૃપાનિધે

ઇહ ભૂભાગ ઉત્ખાય ગૃહ્યતાં મામકં ધનમ્ ।
શિવશર્મોવાચ-
ઇત્યાકર્ણ્ય સ દુર્બુદ્ધિર્ગ્રામ્યો વિષયલંપટઃ

ઉવાચ ધનલુબ્ધસ્તં ત્વદુક્તં સાધયામ્યહમ્ ।
ઇત્યુક્ત્વા ધનમુત્ખાય તસ્માદ્ભૂભાગતસ્તદા

અગ્રતઃ સ્થાપયામાસ શરભસ્યાહ ચાધ્વગઃ ।
અધ્વગ ઉવાચ-
ધનમેતદ્વિશાંનાથ તવ ભૂભાગતો મયા

નિષ્કાસિતં પ્રયચ્છાશુ શિબિકાનયનાય મે ।
યામારોપ્ય જ્વરાર્તં ત્વાં નયામિ તવ કેતનમ્

શિવશર્મોવાચ-
ઇત્યુક્તસ્તેન સ તદા દદૌ સ્વર્ણપલત્રયમ્ ।
સોપિ નીત્વા પિતુર્દ્રવ્યં યયૌ લવણપત્તનમ્

ઉષિત્વા રાત્રિમેકાં તુ શિબિકાં સપરિચ્છદામ્ ।
સવાહામાનયત્પુત્ર દત્ત્વા સ્વર્ણપલદ્વયમ્

પલં દ્વયં ગૃહીતં તત્તેનૈવાધર્મબુદ્ધિના ।
આરોપ્ય શિબિકાં તં તુ શરભં વૈશ્યસત્તમમ્

પાંથઃ સ ચલિતો વાહાંસ્ત્વરયન્કાન્યકુબ્જકમ્ ।
અસ્ય તીર્થવરસ્યાથ કમંડલુજલં ધૃતમ્

પાયયન્નલ્પમલ્પં તં તૃષાર્તં સોધ્વગો યયૌ ।
અથ તે સરસસ્તીરે ઉત્તીર્ણા ભોક્તુમધ્વનિ

સ્નાત્વા ભુક્ત્વા પુનસ્તસ્માત્સ્થાનાચ્ચેલુસ્ત્વરાન્વિતાઃ ।
કિયંતિ ભૂમિમુલ્લંઘ્ય તૃષાર્તાંસ્તે કમંડલોઃ

જલં પીત્વા તૃષાર્તં તં શરભં ચાપ્યપાયયત્ ।
અથ કશ્ચિન્મહાભીમો વિકટો નામ રાક્ષસઃ

વિચરન્નિર્જનેઽરણ્યે ગચ્છતસ્તાનવૈક્ષત ।
તાન્દૃષ્ટ્વા સ ક્ષુધાક્રાંતો વેગવાન્વિવૃતાનનઃ

અભિદુદ્રાવ ચરણાઘાતેનાકંપયન્મહીમ્ ।
આગત્ય તરસા પાર્શ્વે તાન્વાહાન્પથિકં ચ તમ્

સકોશેષુ સમાદાય ભ્રામયામાસ ખેચરઃ ।
ગતાસૂન્ભ્રામણેનૈવ ભૂતલે તાનપોથયત્

ચખાદ પિશિતં તેષાં પપૌ કોશાચ્ચ શોણિતમ્ ।
કુત્ર યાસ્યતિ રોગાર્તો નરોઽયં પુરતો મમ

એનં તુ ભક્ષયિષ્યામિ પશ્ચાદંબુ પિબામ્યહમ્ ।
ઇતિ કૃત્વા મતિર્વારિતીર્થસ્યાસ્ય કમંડલોઃ

મુખે ચિક્ષેપ સ તદા રજનીચરપુંગવઃ ।
ક્ષિપ્તમાત્રે જલે તસ્ય પૂર્વજન્મભવા સ્મૃતિઃ

જાતા સ તુ વધાત્તસ્ય શરભસ્ય ન્યવર્તત ।
પૂર્વજન્મકૃતં પાપં તદપિ સ્મૃતિમાગમત્

યેન રાક્ષસભાવસ્તુ ભૂતો વિપ્રોદ્ભવાદપિ ।
સ્મૃત્વા પાપમુપેત્યાશુ સમીપે શરભસ્ય તુ ।
ઉવાચ જ્ઞાનમાપન્નો રાક્ષસઃ પિતરં મમ

રાક્ષસ ઉવાચ-
ભો ભો મનુષ્યશાર્દૂલ કસ્ત્વં કે ચ જના અમી ।
ભક્ષિતા યે મયા ઘોર રૂપેણાધમરક્ષસા

કસ્ય તીર્થવરસ્યેદં જલં યસ્ય પ્રભાવતઃ ।
પાપિનોઽપિ સ્મૃતિર્જાતા પૂર્વજન્મભવા મમ

વૈશ્ય ઉવાચ-
વૈશ્યોઽહં રાક્ષસશ્રેષ્ઠ કાન્યકુબ્જે ગૃહં મમ ।
તીર્થાનિ પર્યટન્નિંદ્રપ્રસ્થેઽહં સમુપાગતઃ

તત્રાહમભવં દુઃખી જ્વરેણ વિધિયોગતઃ ।
તતો મે બુદ્ધિરુત્પન્ના ગંતું ગૃહમસત્પથ ।
તત્ર કશ્ચિત્સમાયાતઃ પાંથો વર્ષેણ પીડિતઃ

પ્રાર્થિતઃ સ મયાનીય શિબિકાં માં ગૃહં નય ।
સ ચાયં શિબિકાં પાંથઃ સમુપાનીય સત્વરઃ

મામારોપ્ય ચ તાં ધીરશ્ચલિતો મદ્ગૃહં પ્રતિ ।
સ પાંથસ્તે ચ શિબિકાવાહાઃ સંપ્રતિ ભક્ષિતાઃ

ત્વયા જલમિદં યસ્ય તીર્થસ્યાપિ ચ તચ્છૃણુ ।
ઇંદ્રસ્ય ખાંડવવને યમુનાસ્તિ સરિદ્વરા

તત્તીરેઽસ્તિ હરિપ્રસ્થં તીર્થં તીર્થોત્તમોત્તમમ્ ।
સુરાચાર્યસ્ય તત્રાસ્તિ તીર્થં સર્વાર્થસાધકમ્

નિગમોદ્બોધકં જાતા સ્મૃતિસ્તે યજ્જલાશનાત્ ।
એતત્તે સર્વમાખ્યાતં યત્પૃષ્ટોઽહંમિહ ત્વયા

પૃચ્છામિ ત્વામહં કિંચિત્તદ્વદાશુ નિશાચર ।
પૂર્વજન્મકૃતં કર્મ સ્મરસિ ત્વમિહાધુના ।
વદ કિં તે કૃતં પાપં યેન જાતોઽસિ રાક્ષસઃ

રાક્ષસ ઉવાચ-
પુરાહમભવં વિપ્રઃ પુણ્યે વેદવિદાં કુલે ।
દુરાચારો હ્યધર્માત્મા શૃણુ સર્વં વદામિ તે

ક્રીડતા હિ મયા નિત્યં દ્યૂતેન સહ તદ્વિદૈઃ ।
હારિતં દ્રવિણં ભૂરિ સ્વકીયં પિતુરેવ ચ

પિત્રા નિવેદ્ય ભૂપાય મામકં કર્મ તજ્જનૈઃ ।
પુરાન્નિઃસારિતો નિઃસ્વો ગતોઽહં ગ્રામમંતિકે

તત્રાસીન્મે સખા નામ દેવકો બ્રાહ્મણોત્તમઃ ।
તેનાઽહં રક્ષિતો ગેહે કુર્વતા ચિરમાદરમ્

વસ્તું તત્ર સુખેનાહં તદ્ભાર્યાં રૂપશાલિનીમ્ ।
કામાતુરોઽહમભજં બલાન્મિત્રે ગતે ક્વચિત્

સા મૃતા તત્ક્ષણાત્સાધ્વી ભક્ષયિત્વા મહાવિષમ્ ।
તાં દૃષ્ટ્વા તમસાયુક્તે નિશીથેઽહં પલાયિતઃ

પલાયમાનસ્તરસા ધૃતોઽહં રાજકિંકરૈઃ ।
ચૌરોઽયમિતિ ખઙ્ગેન ચિચ્છિદુસ્તે શિરો મમ

મૃતં માં યાતનાદેહમાવેશ્ય યમકિંકરાઃ ।
રૌરવે નિરયઘોરે ચિક્ષિપુર્યમશાસનાત્

ષષ્ટિવર્ષસહસ્રાણિ તત્રાઽહં તીવ્રયાતનામ્ ।
ભુક્ત્વા તેનૈવ પાપેન રાક્ષસત્વમુપાગતઃ

શતવર્ષાણ્યતીતાનિ રાક્ષસત્વે વિશાંપતે ।
વદામિ તમુપાયં મે યેનાસ્માન્મુક્તિમાપ્નુયામ્

પુણ્યં તદર્પિતે સાધો વદામિ શૃણુ સાદરમ્ ।
યેન તીર્થવરસ્યેદં જલં મમ મુખે ગતમ્

તત્રૈવ જન્મનિ મયા કૃત્વા હરિદિને વ્રતમ્ ।
સંસર્ગાન્નેચ્છયા વૈશ્ય રાત્રૌ જાગરણં કૃતમ્

દ્વાદશ્યામથ સંસ્નાત્વા ભોક્તુંમપિ સમુદ્યતે ।
મદ્ગૃહે કશ્ચિદાયાતો વૈષ્ણવો વિષ્ણુરૂપધૃક્

કુપિતોઽહં તમાલોક્ય દુર્વચો વદમગ્રતઃ ।
ક્વ ગચ્છસિ દુરાચાર દાંભિકસ્ત્રીજનાંતરે

ઇત્યુક્તં સ મયા ધીરસ્તુલ્યો માનાપમાનયોઃ ।
તૂષ્ણીમેવ નિકેતાન્મે નિર્ગત્ય ચલિતો યદા

તદાભિમુખમાયાંતી પત્ની મમ પતિવ્રતા ।
પતિત્વા પાદયોસ્તસ્ય તં સાધું ગૃહમાનયત્

મયાપમાનિતસ્યાપિ ન ક્રોધોઽભૂન્મહાત્મનઃ ।
તયાદૃતસ્યાપ્યાનંદો યતઃ સોરિ સુહૃત્સમઃ

તમર્ચયિત્વા વિધિવદ્વિષ્ટરે ચોપવેશ્ય સા ।
ભોજ્યં ભોજય જીવેશ જયતાદ્ભુવનત્રયમ્

ઇત્યુક્તોઽહં તયા સાધ્વ્યા ન્યગદં તં મહાશયમ્ ।
મ્લાનવક્ત્રઃ પ્રસન્નાસ્યમુત્તિષ્ઠ શમય ક્ષુધામ્

ઇત્યુક્ત્વા તસ્ય ચરણૌ નોદિતસ્તનુમધ્યમા ।
પ્રાક્ષાલયં પુનસ્તં તુ નિવેશ્યાસનમુત્તમમ્

અદદાં પાત્રમન્નેન પૂર્ણં તસ્મૈ વિવેકિને ।
જલં ચ તત્કરે સાધ્વ્યા પ્રેરિતોઽહં તયા મુહુઃ

ઉપભુજ્ય સ ધર્માત્મા સ્વૈરં વિગતવિક્રિયઃ ।
હરેરામ હરેકૃષ્ણ જપન્નિતિ જગામ હ

કૃતં પુણ્યમિદં વૈશ્ય નોદિતેન મયા સ્ત્રિયા ।
પૂર્વજન્મનિ યેનેદં પ્રાપિતં તીર્થવારિ મે

શિવશર્મોવાચ-
વિષ્ણુશર્મન્નિદં વાક્યમુક્ત્વા તિષ્ઠતિ રાક્ષસે ।
પથિકઃ સ ચ તે વાહાઃ પ્રાહુઃ ખે દિવ્યદેહિનઃ

પથિકવાહા ઊચુઃ
ભો ભો વિશાંપતે સાધો પ્રાપ્તા અપ્યપમૃત્યુતામ્ ।
ત્વત્પ્રસાદાદિદં વારિ પીત્વા દેવત્વમાગતાઃ

ત્વત્સંગે ધનલોભેન વિટ્પતે ચલિતા યતઃ ।
વિગતા ન ધનાકાંક્ષા મરણાવસરેપ્યતઃ

તીર્થરાજજલસ્યાસ્ય તિષ્ઠતો જઠરે હિ નઃ ।
મરણે હ્યનુભાવાત્તુ મૈત્રી પ્રાપ્તા ધનેશિતુઃ

નમામસ્ત્વાં વયં યામો ધનેશ નગરીં પ્રભો ।
વિમાનૈસ્તદ્ગણાનીતૈર્નાનામણિવિભૂષિતૈઃ

પ્રયાહિ મા વિલંબસ્વ તીર્થે નિગમબોધકે ।
ત્વમનેનસમં સાધો તારયૈનમપિ દ્રુતમ્

શિવશર્મોવાચ-
ઇત્યુક્ત્વા તે ગતાસ્તાત દિશ્યુદીચ્યાં સમંતતઃ ।
વિમાનકિંકિણીનાદૈર્નાદયંતોઽથ રોદસી

અથ વૈશ્યો મમ પિતા તમાહ રજનીચરમ્ ।
શરભ ઉવાચ-
ઉત્તિષ્ઠ નય મામાશુ તીર્થે નિગમબોધકે

જ્વરાર્ત્તેન મયા પદ્ભ્યાં તત્ર ગંતું ન શક્યતે ।
યો માં નયતિ તત્તીર્થં ત્વદન્યો નાસ્તિ કશ્ચન

શિવશર્મોવાચ-
તથેતિ તમથાશ્વાસ્ય વૈશ્યં સ રજનીચરઃ ।
સ્કંધમારોપ્ય વેગેન તત્તીર્થં પાવનં યયૌ

ઊષતુસ્તાવુભૌ તત્ર વિશ્પતિઃ સ ચ રાક્ષસઃ ।
કુર્વંતૌ સ્નાનમાત્રં તુ સર્વતીર્થોત્તમોત્તમે

અથાઽહં પિતુરાકર્ણ્ય મહતીં ગુરુવેદનામ્ ।
તં પ્રતિ પ્રેરિતો માત્રા ચલિતો નિજસદ્મતઃ

અત્રાગત્ય મયા દૃષ્ટઃ સ મહાજ્વરપીડિતઃ ।
મૂર્ધ્ના ચ વંદિતસ્તેન દત્તાશીર્મેઽભ્યભાષિ ચ

શરભ ઉવાચ-
કિમર્થમિહ ભો તાત દૂરમાર્ગે સમાગતઃ ।
દિનાનિ કતિચિત્તિષ્ઠન્કુર્વન્નત્ર નિજક્રિયામ્

વિકટો નામ મે મિત્રઃ રાક્ષસઃ સમુપૈતિ વૈ ।
ઉત્તિષ્ઠ વપુષામુષ્ય દંડવત્પત પાદયોઃ

ન ભેતવ્યં ત્વયામુષ્માત્ત્યક્તહિંસાદિ કર્મણઃ ।
અધુના તીર્થમાસાદ્ય સન્નિધૌ મમ તિષ્ઠતિ

શિવશર્મોવાચ-
ઇત્યુક્તોઽહં તદા પિત્રા શરભેણ મહાત્મના ।
ઉત્થાય પતિતસ્તસ્ય પાદયોર્દંડવદ્ભુવિ

દોર્ભ્યામુત્થાપ્ય માં સોઽથ ગાઢમાલિંગ્ય રાક્ષસઃ ।
સ્વાગતં મિત્રપુત્રેતિ જગાદાશિષમીરયન્

રાક્ષસ ઉવાચ-
ભાગ્યવાનસિ ભો તાત યત્ત્વમત્ર સમાગતઃ ।
પિતુર્ધર્માત્મનઃ શ્રુત્વા જ્વરપીડાં સુદારુણામ્

પિતુરાણ્યમાપ્નોષિ તીર્થે કૃત્વા તિલોદકમ્ ।
સ્નાત્વા કુરુ ક્રિયાં સ્વીયાઃ પૂર્વજન્મસ્મરિષ્યસિ

શિવશર્મોવાચ-
એવમુક્તસ્તદા તેન સ્નાતું તીર્થે વરાંભસિ ।
પ્રવિષ્ટોઽહં સ્મરંસ્તાત પૂર્વજન્મશુભાશુભમ્

સ્નાત્વા વિધિવદત્રૈવ પિતુરંતિકમાગતઃ ।
અપૃચ્છં રક્ષસો વૃત્તં કુતોઽયં ધર્મધીરિતિ

પિત્રોક્તં રક્ષસો વૃત્તં વાહાનાં પથિકસ્ય ચ ।
શ્રુત્વાઽહં તીર્થરાજસ્ય સ્તુતિમસ્ય ચકાર વૈ

પિતા મે રોગનિર્મુક્તો ભવિષ્યતિ યદા તદા ।
યાસ્યામિ ગૃહમિત્યત્ર દશોષિતમહાનિ મે

દશાહાભ્યંતરે તાત તાતસ્ય મરણં મમ ।
અભૂદર્ધજલે હ્યસ્ય તીર્થરાજસ્ય પશ્યતઃ

અથો ગરુડમારુહ્ય વક્ષસો ધારયન્શ્રિયમ્ ।
આજગામ સ્વયં વિષ્ણુર્નવીન ઘનવિગ્રહઃ

પીતવાસા ચતુર્બાહુઃ પંકજારુણલોચનઃ ।
બ્રહ્મેંદ્રાદિભિરાદિવ્યૈઃ સનાથૈરંધકારિણા

સેવ્યમાનો ગુણગ્રામાન્ગાયદ્ભિઃ કિન્નરૈઃ સહ ।
હાહાહૂહૂપ્રભૃતિભિઃ સ્તૂયમાનશ્ચ સર્વતઃ

દત્ત્વા સ્વકીય સારૂપ્યમારોપ્ય ગરુડં તદા ।
પિતરં મમ બ્રહ્માદ્યૈર્વૃતો વૈકુંઠમારુહત્

પિતુઃ સારૂપ્યમાલોક્ય વિષ્ણોરહમચિંતયમ્ ।
ઇતિ ચિત્તે તદાલોક્ય જાતતત્વોદયે તદા

ન હિ વર્ણયિતું શક્યો હ્યસ્ય તીર્થશિરોમણેઃ ।
મહિમા યજ્જલાર્દ્ધે સ્યાન્મૃતો જંતુશ્ચતુર્ભુજઃ

ન મયા સર્વથા ત્યાજ્યં તીર્થરાજમિદં નનુ ।
અંજસા દૃઢમાહાત્મ્યં ધનરોગાદિતૃષ્ણ્યા

પિતુરત્રોટજે તાવત્સ્થાતવ્યં હિ મયા મમ ।
યાવત્તુ કર્મણાં ભુક્તઃ પ્રારબ્ધાનાં મહીતલે

એવં વિચિંતયિત્વા ચ પિતુઃ કૃત્વા તુ સત્ક્રિયામ્ ।
રક્ષસા તેન સહિતઃ સ્થિતોઽહં મોક્ષવાંછયા

ઇતિ શ્રીપાદ્મેમહાપુરાણે પંચપંચાશત્સાહસ્ર્યાં સંહિતાયામુત્તરખંડે કાલિંદીમાહાત્મ્યે ચતુરધિકદ્વિશતતમોઽધ્યાયઃ