પદ્મ પુરાણ · અધ્યાય 2.34
સૂત ઉવાચ-
યથા શપ્તા વને પૂર્વં સુશંખેન મહાત્મના ।
તાસુ સર્વં સમાખ્યાતં સખીષ્વેવ વિચેષ્ટિતમ્
આત્મનશ્ચ મહાભાગા દુઃખેનાતિપ્રપીડિતા ।
સુનીથોવાચ-
અન્યચ્ચૈવ પ્રવક્ષ્યામિ સખ્યઃ શૃણ્વંતુ સાંપ્રતમ્
મદીયરૂપસંપત્તિ વયઃ સગુણસંપદઃ ।
વિલોક્ય તાતશ્ચિંતાત્મા સંજાતો મમ કારણાત્
દેવેભ્યો દાતુકામોઽસૌ મુનિભ્યસ્તુ મહાયશાઃ ।
માં ચ હસ્તે વિગૃહ્યૈવ સર્વાન્વાક્યમુદાહરત્
ગુણયુક્તા સુતા બાલા મમેયં ચારુલોચના ।
દાતુકામોસ્મિ ભદ્રં વો ગુણિને સુમહાત્મને
મૃત્યોર્વાક્યં તતો દેવા ઋષયઃ શુશ્રુવુસ્તદા ।
તમૂચુર્ભાષમાણં તે દેવા ઇંદ્ર પુરોગમાઃ
તવ કન્યા ગુણાઢ્યેયં શીલાનાં પરમો નિધિઃ ।
દોષેણૈકેન સંદુષ્ટા ઋષિશાપેન તેન વૈ
અસ્યામુત્પત્સ્યતે પુત્રો યસ્ય વીર્યાત્પુમાન્કિલ ।
ભવિતા સ મહાપાપી પુણ્યવંશવિનાશકઃ
ગંગાતોયેન સંપૂર્ણઃ કુંભ એવ પ્રદૃશ્યતે ।
સુરાયાબિન્દુનાલિપ્તો મદ્યકુમ્ભઃ પ્રજાયતે
પાપસ્ય પાપસંસર્ગાત્કુલં પાપિ પ્રજાયતે ।
આરનાલસ્ય વૈ બિંદુઃ ક્ષીરમધ્યે પ્રયાતિ ચેત્
પશ્ચાન્નાશયતે ક્ષીરમાત્મરૂપં પ્રકાશયેત્ ।
તદ્વદ્વિનાશયેદ્વંશં પાપઃ પુત્રો ન સંશયઃ
અનેનાપિ હિ દોષેણ તવેયં પાપભાગિની ।
અન્યસ્મૈ દીયતાં ગચ્છ દેવૈરુક્તઃ પિતા મમ
દેવૈશ્ચાપિ સગંધર્વૈરૃષિભિશ્ચ મહાત્મભિઃ ।
તૈશ્ચાપિ સંપરિત્યક્તઃ પિતા મે દુઃખપીડિતઃ
મમાન્યે ચાપિ સ્વીકારં ન કુર્વંતિ હિ સજ્જનાઃ ।
એવં પાપમયં કર્મ મયા ચૈવ પુરા કૃતમ્
સંતપ્તા દુઃખશોકેન વનમેવ સમાશ્રિતા ।
તપ એવ ચરિષ્યામિ કરિષ્યે કાયશોષણમ્
ભવતીભિઃ સુપૃષ્ટાહં કાર્યકારણમેવ હિ ।
મમ ચિંતાનુગં કર્મ મયા તદ્વઃ પ્રકાશિતમ્
એવમુક્ત્વા સુનીથા સા મૃત્યોઃ કન્યા યશસ્વિની ।
વિરરામ ચ દુઃખાર્તા કિંચિન્નોવાચ વૈ પુનઃ
સખ્ય ઊચુઃ-
દુઃખમેવ મહાભાગે ત્યજ કાયવિનાશનમ્ ।
નાસ્તિ કસ્ય કુલે દોષો દેવૈઃ પાપં સમાશ્રિતમ્
જિહ્મમુક્તં પુરા તેન બ્રહ્મણા હરસંનિધૌ ।
દેવૈશ્ચાપિ સ હિ ત્યક્તો બ્રહ્માઽપૂજ્યતમોઽભવત્
બ્રહ્મહત્યા પ્રયુક્તોઽસૌ દેવરાજોપિ પશ્ય ભોઃ ।
દેવૈઃ સાર્ધં મહાભાગસ્ત્રૈલોક્યં પરિભુંજતિ
ગૌતમસ્ય પ્રિયાં ભાર્યામહલ્યાં ગતવાન્પુરા ।
પરદારાભિગામી સ દેવત્વે પરિવર્ત્તતે
બ્રહ્મહત્યોપમં કર્મ દારુણં કૃતવાન્હરઃ ।
બ્રહ્મણસ્તુ કપાલેન ચાદ્યાપિ પરિવર્તતે
દેવાનમંતિતં દેવમૃષયો વેદપારગાઃ ।
આદિત્યઃ કુષ્ઠસંયુક્તસ્ત્રૈલોક્યં ચ પ્રકાશયેત્
લોકાનમંતિતં દેવં દેવાદ્યાઃ સચરાચરાઃ ।
કૃષ્ણો ભુંક્તે મહાશાપં ભાર્ગવેણ કૃતં પુરા
ગુરુભાર્યાંગતશ્ચંદ્રઃ ક્ષયી તેન પ્રજાયતે ।
ભવિષ્યતિ મહાતેજા રાજરાજઃ પ્રતાપવાન્
પાંડુપુત્રો મહાપ્રાજ્ઞો ધર્માત્મા સ યુધિષ્ઠિરઃ ।
ગુરોશ્ચૈવ વધાર્થાય અનૃતં સ વદિષ્યતિ
એતેષ્વેવ મહત્પાપં વર્તતે ચ મહત્સુ ચ ।
વૈગુણ્યં કસ્ય વૈ નાસ્તિ કસ્ય નાસ્તિ ચ લાંછનમ્
ભવતી સ્વલ્પદોષેણ વિલિપ્તાસિ વરાનને ।
ઉપકારં કરિષ્યામસ્તવૈવ વરવર્ણિનિ
તવાંગે યે ગુણાઃ સંતિ સત્યસ્ત્રીણાં યથા શુભે ।
અન્યત્રાપિ ન પશ્યામસ્તાન્ગુણાંશ્ચારુલોચને
રૂપમેવ ગુણઃ સ્ત્રીણાં પ્રથમં ભૂષણં શુભે ।
શીલમેવ દ્વિતીયં ચ તૃતીયં સત્યમેવ ચ
આર્જવત્વં ચતુર્થં ચ પંચમં ધર્મમેવ હિ ।
મધુરત્વં તતઃ પ્રોક્તં ષષ્ઠમેવ વરાનને
શુદ્ધત્વં સપ્તમં બાલે અંતર્બાહ્યેષુ યોષિતમ્ ।
અષ્ટમં હિ પિતુર્ભાવઃ શુશ્રૂષા નવમં કિલ
સહિષ્ણુર્દશમં પ્રોક્તં રતિશ્ચૈકાદશં તથા ।
પાતિવ્રત્યં તતઃ પ્રોક્તં દ્વાદશં વરવર્ણિનિ
તૈસ્ત્વં સંભૂષિતા બાલે મા બિભેષિ વરાનને ।
યેનોપાયેન તે ભર્તા ભવિષ્યતિ સુધર્મધૃક્
તમુપાયં પ્રપશ્યામસ્તવાર્થં વયમેવ હિ ।
તામૂચુસ્તા વરાઃ સખ્યો મા ત્વં વૈ સાહસં કુરુ
સૂત ઉવાચ-
એવમુક્તા સુનીથા સા પુનરૂચે સખીસ્તુ તાઃ ।
કથયધ્વં મમોપાયં યેન ભર્તા ભવિષ્યતિ
તામૂચુસ્તા વરા નાર્યો રંભાદ્યાશ્ચારુલોચનાઃ ।
રૂપમાધુર્યસંયુક્તા ભવતી ભૂતિવર્દ્ધની
બ્રહ્મશાપેન સંભીતા વયમત્ર સમાગતાઃ ।
તાં પ્રોચુશ્ચ વિશાલાક્ષીં મૃત્યોઃ કન્યાં સુલોચનામ્
વિદ્યામેકાં પ્રદાસ્યામઃ પુરુષાણાં પ્રમોહિનીમ્ ।
સર્વમાયાવિદાં ભદ્રે સર્વભદ્રપ્રદાયિનીમ્
વિદ્યાબલં તતો દદ્યુસ્તસ્યૈતાઃ સુખદાયકમ્ ।
યં યં મોહયિતું ભદ્રે ઇચ્છસ્યેવં સુરાદિકમ્
તં તં સદ્યો મોહય વા ઇત્યુક્તા સા તથાઽકરોત્ ।
વિદ્યાયાં હિ સુસિદ્ધાયાં સા સુનીથા સુનંદિતા
ભ્રમત્યેવં સખીભિસ્તુ પુરુષાન્સા વિપશ્યતિ ।
અટમાનાગતા પુણ્યં નંદનં વનમુત્તમમ્
ગંગાતીરે તતો દૃષ્ટ્વા બ્રાહ્મણં રૂપસંયુતમ્ ।
સર્વલક્ષણસંપન્નં સૂર્યતેજઃ સમપ્રભમ્
રૂપેણાપ્રતિમં લોકે દ્વિતીયમિવ મન્મથમ્ ।
દેવરૂપં મહાભાગં ભાગ્યવંતં સુભાગ્યદમ્
અનૌપમ્યં મહાત્માનં વિષ્ણુતેજઃ સમપ્રભમ્ ।
વૈષ્ણવં સર્વપાપઘ્નં વિષ્ણુતુલ્યપરાક્રમમ્
કામક્રોધવિહીનં તમત્રિવંશવિભૂષણમ્
દૃષ્ટ્વા સુરૂપં તપસાં સ્વરૂપં દિવ્યપ્રભાવં પરિતપ્યમાનમ્ ।
પપ્રચ્છ રંભાં સુસખીં સરાગા કોયં દિવિષ્ઠઃ પ્રવરો મહાત્મા
ઇતિ શ્રીપદ્મપુરાણે ભૂમિખંડે વેનોપાખ્યાને ચતુસ્ત્રિંશોઽધ્યાયઃ
મૂળ પાઠ: padmapurāṇam · Sanskrit Wikisource contributors · Sanskrit Wikisource · CC BY-SA 4.0