નરસિંહપુરાણ · અધ્યાય 54

અતઃપરં પ્રવક્ષ્યામિ શૃણુ રાજન્ સમાહિતઃ
પ્રાદુર્ભાવં હરેઃ પુણ્યં કલ્ક્યાખ્યં પાપનાશનમ્ ॥

કલિકાલેન રાજેન્દ્ર નષ્ટે ધર્મે મહીતલે
વૃદ્ધિં ગતે તથા પાપે વ્યાધિસંપીડિતે જને ॥

દેવૈઃ સંપ્રાર્થિતો વિષ્ણુઃ ક્ષીરાબ્ધૌ સ્તુતિપૂર્વકમ્
સામ્ભલાખ્યે મહાગ્રામે નાનાજનસમાકુલે ॥

નામ્ના વિષ્ણુયશઃપુત્રઃ કલ્કી રાજા ભવિષ્યતિ
અશ્વમ્ આરુહ્ય ખડ્ગેન મ્લેચ્ચ્છાન્ ઉત્સાદયિષ્યતિ ॥

મ્લેચ્છાન્ સમસ્તાન્ ક્ષિતિનાશભૂતાન્ હત્વા સ કલ્કી પુરુષોત્તમાંશઃ
કૃત્વા ચ યાગં બહુકાઞ્ચનાખ્યં સંસ્થાપ્ય ધર્મં દિવમ્ આરુરોહ ॥

દશાવતારાઃ કથિતાસ્ તવૈવ હરેર્ મયા પાર્થિવ પાપહન્તુઃ
ઇમં સદા યસ્ તુ નૃસિંહભક્તઃ શૃણોતિ નિત્યં સ તુ યાતિ વિષ્ણુમ્ ॥

તવ પ્રસાદાદ્ વિપ્રેન્દ્ર પ્રાદુર્ભાવાઃ શ્રુતા મયા
નારાયણસ્ય દેવસ્ય શૃણ્વતાં કલ્મષાપહાઃ ॥

કલિં વિસ્તરતો બ્રૂહિ ત્વં હિ સર્વવિદાં વર
બ્રાહ્મણાઃ ક્ષત્રિયા વૈશ્યાઃ શૂદ્રાશ્ ચ મુનિસત્તમ ॥

કિમાહારાઃ કિમાચારા ભવિષ્યન્તિ કલૌ યુગે ॥

શૃણુધ્વમ્ ઋષયઃ સર્વે ભરદ્વાજેન સંયુતાઃ ॥

સર્વે ધર્મા વિનશ્યન્તિ કૃષ્ણે કૃષ્ણત્વમ્ આગતે
તસ્માત્ કલિર્ મહાઘોરઃ સર્વપાપસ્ય સાધકઃ ॥

બ્રાહ્મણાઃ ક્ષત્રિયા વૈશ્યાઃ શૂદ્રા ધર્મપરાઙ્મુખાઃ
ઘોરે કલિયુગે પ્રાપ્તે દ્વિજદેવપરાઙ્મુખાઃ ॥

વ્યાજધર્મરતાઃ સર્વે દમ્ભાચારપરાયણાઃ
અસૂયાનિરતાશ્ ચૈવ વૃથાહંકારદૂષિતાઃ ॥

સર્વૈઃ સંક્ષિપ્યતે સત્યં નરૈઃ પણ્ડિતગર્વિતૈઃ
અહમ્ એવાધિક ઇતિ સર્વ એવ વદન્તિ વૈ ॥

અધર્મલોલુપાઃ સર્વે તથાન્યેષાં ચ નિન્દકાઃ
અતઃ સ્વલ્પાયુષઃ સર્વે ભવિષ્યન્તિ કલૌ યુગે ॥

અલ્પાયુષ્ટ્વાન્ મનુષ્યાણાં ન વિદ્યાગ્રહણં દ્વિજાઃ
વિદ્યાગ્રહણશૂન્યત્વાદ્ અધર્મો વર્તતે પુનઃ ॥

બ્રાહ્મણાદ્યાસ્ તથા વર્ણાઃ સંકીર્યન્તે પરસ્પરમ્
કામક્રોધપરા મૂઢા વૃથા સંતાપપીડિતાઃ ॥

બદ્ધવૈરા ભવિષ્યન્તિ પરસ્પરવધેપ્સવઃ
બ્રાહ્મણાઃ ક્ષત્રિયા વૈશ્યાઃ સર્વે ધર્મપરાઙ્મુખાઃ ॥

શૂદ્રતુલ્યા ભવિષ્યન્તિ તપઃસત્યવિવર્જિતાઃ
ઉત્તમા નીચતાં યાન્તિ નીચાશ્ ચોત્તમતાં તથા ॥

રાજાનો દ્રવ્યનિરતાસ્ તથા લોભપરાયણાઃ
ધર્મકઞ્ચુકસંવીતા ધર્મવિધ્વંસકારિણઃ ॥

ઘોરે કલિયુગે પ્રાપ્તે સર્વાધર્મસમન્વિતે
યો યો ઽશ્વરથનાગાઢ્યઃ સ સ રાજા ભવિષ્યતિ ॥

પિતૄન્ પુત્રા નિયોક્ષ્યન્તિ વધ્વઃ શ્વશ્રૂશ્ ચ કર્મસુ
પતીન્ પુત્રાન્ વઞ્ચયિત્વા ગમિષ્યન્તિ સ્ત્રિયો ઽન્યતઃ ॥

પુરુષાલ્પં બહુસ્ત્રીકં શ્વબાહુલ્યં ગવાં ક્ષયઃ ધનાનિ શ્લઘનીયાનિ સતાં વૃત્તમ્ અપૂજિતમ્
ખણ્ડવર્ષી ચ પર્જન્યઃ પન્થાનસ્ તસ્કરાવૃતાઃ સર્વઃ સર્વં ચ જાનાતિ વૃદ્ધાન્ અનુપસેવ્ય ચ ॥

ન કશ્ચિદ્ અકવિર્ નામ સુરાપા બ્રહ્મવાદિનઃ
કિંકરાશ્ ચ ભવિષ્યન્તિ શૂદ્રાણાં ચ દ્વિજાતયઃ ॥

દ્વિષન્તિ પિતરં પુત્રાઃ ગુરું શિષ્યા દ્વિષન્તિ ચ
પતિં ચ વનિતા દ્વેષ્ટિ કલૌ ઘોરે સમાગતે ॥

લોભાભિભૂતમનસઃ સર્વે દુષ્કર્મશીલિનઃ
પરાન્નલોલુપા નિત્યં ભવિષ્યન્તિ દ્વિજાતયઃ ॥

પરસ્ત્રીનિરતાઃ સર્વે પરદ્રવ્યપરાયણાઃ
ઘોરે કલિયુગે પ્રાપ્તે નરં ધર્મપરાયણમ્ ॥

અસૂયાનિરતાઃ સર્વે ઉપહાસં પ્રકુર્વતે
ન વ્રતાનિ ચરિષ્યન્તિ બ્રાહ્મણા વેદનિન્દકાઃ ॥

ન યક્ષ્યન્તિ ન હોષ્યન્તિ હેતુવાદૈર્ વિકુત્સિતાઃ
દ્વિજાઃ કુર્વન્તિ દમ્ભાર્થં પિતૃયજ્ઞાદિકાઃ ક્રિયાઃ ॥

ન પાત્રેષ્વ્ એવ દાનાનિ કુર્વન્તિ ન નરાસ્ તથા
ક્ષીરોપાધિનિમિત્તેન ગોષુ પ્રીતિં પ્રકુર્વતે ॥

બધ્નન્તિ ચ દ્વિજાન્ એવ ધનાર્થં રાજકિંકરાઃ
દાનયજ્ઞજપાદીનાં વિક્રીણન્તે ફલં દ્વિજાઃ ॥

પ્રતિગ્રહં પ્રકુર્વન્તિ ચણ્ડાલાદેર્ અપિ દ્વિજાઃ
કલેઃ પ્રથમપાદે ઽપિ વિનિન્દન્તિ હરિં નરાઃ ॥

યુગાન્તે ચ હરેર્ નામ નૈવ કશ્ચિત્ સ્મરિષ્યતિ
શૂદ્રસ્ત્રીસઙ્ગનિરતા વિધવાસઙ્ગલોલુપાઃ ॥

શૂદ્રાન્નભોગનિરતા ભવિષ્યન્તિ કલૌ દ્વિજાઃ
ન ચ દ્વિજાતિશૂસ્રૂષાં ન સ્વધર્મપ્રવર્તનમ્ ॥

કરિષ્યન્તિ તદા શૂદ્રાઃ પ્રવ્રજ્યાલિઙ્ગિનો ઽધમાઃ
સુખાય પરિવીતાશ્ ચ જટિલા ભસ્મધૂર્ધરાઃ ॥

શૂદ્રા ધર્માન્ પ્રવક્ષ્યન્તિ કૂટબુદ્ધિવિશારદાઃ
એતે ચાન્યે ચ બહવઃ પાષણ્ડા વિપ્રસત્તમાઃ ॥

બ્રાહ્મણાઃ ક્ષત્રિયા વૈશ્યા ભવિષ્યન્તિ કલૌ યુગે
ગીતવાદ્યરતા વિપ્રા વેદવાદપરાઙ્મુખાઃ ॥

ભવિષ્યન્તિ કલૌ પ્રાપ્તે શૂદ્રમાર્ગપ્રવર્તિનઃ
અલ્પદ્રવ્યા વૃથાલિઙ્ગા વૃથાહંકારદૂષિતાઃ ॥

હર્તારો ન ચ દાતારો ભવિષ્યન્તિ કલૌ યુગે
પ્રતિગ્રહપરા નિત્યં દ્વિજાઃ સન્માર્ગશીલિનઃ ॥

આત્મસ્તુતિપરાઃ સર્વે પરનિન્દાપરાસ્ તથા
વિશ્વાસહીનાઃ પુરુષા દેવવેદદ્વિજાતિષુ ॥

અસંશ્રુતોક્તિવક્તારો દ્વિજદ્વેષરતાસ્ તથા
સ્વધર્મત્યાગિનઃ સર્વે કૃતઘ્ના ભિન્નવૃત્તયઃ ॥

યાચકાઃ પિશુનાશ્ ચૈવ ભવિષ્યન્તિ કલૌ યુગે
પરાપવાદનિરતા આત્મસ્તુતિપરાયણાઃ ॥

પરસ્વહરણોપાય ચિન્તકાઃ સર્વદા જનાઃ
અત્યાહ્લાદપરાસ્ તત્ર ભુઞ્જાનાઃ પરવેશ્મનિ ॥

તસ્મિન્ન્ એવ દિને પ્રાયો દેવતાર્ચનતત્પરાઃ
તત્રૈવ નિન્દાનિરતા ભુક્ત્વા ચૈકત્ર સંસ્થિતાઃ ॥

દ્વિજાશ્ ચ ક્ષત્રિયા વૈશ્યાઃ શૂદ્રાશ્ ચાન્યે ચ જાતયઃ
અત્યન્તકામિનશ્ ચૈવ સંકીર્યન્તે પરસ્પરમ્ ॥

ન શિષ્યો ન ગુરુઃ કશ્ચિન્ ન પુત્રો ન પિતા તથા
ન ભાર્યા ન પતિશ્ ચૈવ ભવિતા તત્ર સંકરે ॥

શૂદ્રવૃત્ત્યૈવ જીવન્તિ દ્વિજા નરકભોગિનઃ
અનાવૃષ્ટિભયપ્રાયા ગગનાસક્તદૃષ્ટયઃ ॥

ભવિષ્યન્તિ જનાઃ સર્વે તદા ક્ષુદ્ભયકાતરાઃ
અન્નોપાધિનિમિત્તેન શિષ્યાન્ ગૃહ્ણન્તિ ભિક્ષવઃ ॥

ઉભાભ્યામ્ અપિ પાણિભ્યાં શિરઃકણ્ડૂયનં સ્ત્રિયઃ
કુર્વન્ત્યો ગુરુભર્તૃણામ્ આજ્ઞા ભેત્સ્યન્તિ તા હિતાઃ ॥

યદા યદા ન યક્ષ્યન્તિ ન હોષ્યન્તિ દ્વિજાતયઃ
તદા તદા કલેર્ વૃદ્ધિર્ અનુમેયા વિચક્ષણૈઃ ॥

સર્વધર્મેષુ નષ્ટેષુ યાતિ નિઃશ્રીકતાં જગત્ ॥

એવં કલેઃ સ્વરૂપં તત્ કથિતં વિપ્રસત્તમાઃ ॥

હરિભક્તિપરાન્ એવં ન કલિર્ બાધતે દ્વિજાઃ
તપઃ પરં કૃતયુગે ત્રેતાયાં ધ્યાનમ્ એવ હિ ॥

દ્વાપરે યજ્ઞમ્ એવાહુર્ દાનમ્ એકં કલૌ યુગે
યતતે દશભિર્ વર્ષૈસ્ ત્રેતાયાં હાયનેન તત્ ॥

દ્વાપરે તચ્ ચ માસેન અહોરાત્રેણ તત્ કલૌ
ધ્યાયન્ કૃતે યજન્ યજ્ઞૈસ્ ત્રેતાયાં દ્વાપરે ઽર્ચયન્ ॥

યદ્ આપ્નોતિ તદ્ આપ્નોતિ કલૌ સંકીર્ત્ય કેશવમ્
સમસ્તજગદાધારં પરમાર્થસ્વરૂપિણમ્ ॥

ઘોરે કલિયુગે પ્રાપ્તે વિષ્ણું ધ્યાયન્ ન સીદતિ
અહો ઽતીવ મહાભાગ્યાઃ સકૃદ્ યે કેશવાર્ચકાઃ ॥

ઘોરે કલિયુગે પ્રાપ્તે સર્વકર્મબહિષ્કૃતે
ન્યૂનાતિરિક્તતા ન સ્યાત્ કલૌ વેદોક્તકર્મણામ્ ॥

હરિસ્મરણમ્ એવાત્ર સંપૂર્ણફલદાયકમ્
હરે કેશવ ગોવિન્દ વાસુદેવ જગન્મય ॥

જનાર્દન જગદ્ધામ પીતામ્બરધરાચ્યુત
ઇતીરયન્તિ યે નિત્યં ન હિ તાન્ બાધતે કલિઃ ॥

અહો હરિપરા યે તુ કલૌ સર્વભયંકરે
તે સભાગ્યા મહાત્માનસ્ તત્સંગતિરતા અપિ ॥

હરિનામપરા યે ચ હરિકીર્તનતત્પરાઃ
હરિપૂજારતા યે ચ તે કૃતાર્થા ન સંશયઃ ॥

ઇત્ય્ એતદ્ વઃ સમાખ્યાતં સર્વદુઃખનિવારણમ્
સમસ્તપુણ્યફલદં કલૌ વિષ્ણોઃ પ્રકીર્તનમ્ ॥