મોક્ષોપાયટીકા · અધ્યાય 4.30

ઇતિ તુષ્ટેષુ દેવેષુ દાનવેષુ હતેષુ ચ ।
દામવ્યાલકટા દીના બભૂવુર્ ભયવિહ્વલાઃ ॥

જજ્વાલ કુપિતઃ કોપી કલ્પાન્તાગ્નિર્ ઇવ જ્વલન્ ।
શમ્બરઃ શમિતાનીકો ન્17: °આન્⟨એકે⟩[ઈકો] દામવ્યાલકટાન્ પ્રતિ ॥

શમ્બરસ્ય ભયાદ્ ગત્વા પાતાલમ્ અથ સપ્તમમ્ ।
દામવ્યાલકટાસ્ તસ્થુસ્ ત્યક્ત્વા દાનવમણ્ડલમ્ ॥

યમસ્ય કિઙ્કરાસ્ તત્ર વેતાલત્રાસનક્ષમાઃ ।
કુકુહા નામ તિષ્ઠન્તિ નરકાર્ણવપાલકાઃ ॥

તૈઃ સાર્ધં નીતવન્તસ્ તે તત્ર દામાદયો ઃવધિમ્ ।
દશવર્ષસહસ્રાન્તામ્ આત્તાનન્તકુવાસનાઃ ॥

ઇયમ્ મે વનિતા રમ્યા મમેયમ્ પ્રભુતેતિ ચ ।
કુકુહસ્નેહબદ્ધાનાં કાલસ્ તેષાં વ્યવર્તત ॥

ધર્મરાજો ઃથ તં દેશં કદાચિત્ સમુપાયયૌ ।
મહાનરકકાર્યાણાં વિચારાર્થં યદૃચ્છયા ॥

અપરિજ્ઞાતમ્ એનં તે ધર્મરાજં ત્રયો ઃસુરાઃ ।
ન પ્રણેમુર્ વિનાશાય સામાન્યમ્ ઇવ કિઙ્કરમ્ ॥

અથ વૈવસ્વતેનૈતે જ્વલિતશ્વભ્રભૂમિષુ ।
વિહિતભ્રૂપરિસ્પન્દમ્ આદેશેન નિવેશિતાઃ ॥

તત્ર તે કરુણાક્રન્દાઃ સસુહૃદ્દારબાન્ધવાઃ ।
દગ્ધાઃ સપર્ણવિટપા વૃક્ષા ઇવ દવાનલૈઃ ॥

સ્વયા વાસનયા જાતાસ્ તયૈવ ક્રૂરયા ન્17: ક્[ર્]ઊરયા પુનઃ ।
વધકર્મકરાકારાઃ કૈરાતા રાજકિઙ્કરાઃ ॥

તજ્જન્માથ પરિત્યજ્ય જાતાઃ સુહ્મેષુ વાયસાઃ ।
તદન્તે ગૃધ્રતાં ન્17: ગૃ⟨દ્⟩ધ્ર° યાતાસ્ તતો ઃપિ બકતાં ગતાઃ ॥

શવરત્વં ત્રિગર્તેષુ મેષત્વમ્ બર્બરેષુ ચ ।
મગધેષ્વ્ અથ કીટત્વં ચક્રુસ્ તે વક્ત્રબુદ્ધયઃ ॥

અનુભૂયેતરામ્ અત્ર ચિત્રાં યોનિપરમ્પરામ્ ।
અદ્ય મત્સ્યાઃ સ્થિતા રામ કશ્મીરારણ્યપલ્વલે ન્17: °પ⟨લ્⟩લ્વ° ॥

દાવાગ્નિક્વથિતાલ્પાલ્પપઙ્કકલ્કાનુપાયિનઃ ન્17: °ક્વ⟨પ્⟩[થ્]ઇતાલ્પાલ્પપઙ્કકલ્કાનુ⟨ય્⟩[પ્]આયિનઃ મિત્ શ્1,શ્3 ।
ન મ્રિયન્તે ન જીવન્તિ જરજ્જમ્બાલજર્જરાઃ ॥

વિચિત્રયોનિસંરમ્ભમ્ અનુભૂય પુનઃ પુનઃ ।
ભૂત્વા ભૂત્વા પુનર્ નષ્ટાસ્ તરઙ્ગા જલધાવ્ ઇવ ॥

ભવજલધિગતાસ્ તે વાસનાવાતનુન્નાસ્ તૃણમ્ ઇવ ચિરમ્ ઊઢા દેહરૂપૈસ્ તરઙ્ગૈઃ ।
ઉપશમમ્ અનુયાતા રામ નાદ્યાપ્ય્ અનન્તમ્ પરિકલય મહત્ત્વં દારુણં વાસનાયાઃ ॥