મોક્ષોપાયટીકા · અધ્યાય 4.28
ઇત્ય્ ઉક્ત્વા ભગવાન્ દેવસ્ તત્રૈવાન્તર્ધિમ્ આયયૌ ।
વેલાવનતટે શબ્દં કૃત્વેવામ્બુતરઙ્ગકઃ ॥
સુરાસ્ ત્વ્ આકર્ણ્ય તદ્વાક્યં જગ્મુઃ સ્વામ્ અભિતો દિશમ્ ।
કમલામોદમ્ આદાય વનમાલામ્ ઇવાનિલાઃ ॥
દિનાનિ કતિચિત્ સ્વેષુ કાન્તેષુ સ્થિરકાન્તિષુ ।
દ્વિરેફા ન્17: °ફ્*આ* ઇવ પદ્મેષુ મન્દિરેષુ વિશશ્રમુઃ ॥
કઞ્ચિત્ કાલં સમાસાદ્ય સ્વાત્મોદયકરં શુભમ્ ।
ચક્રુર્ દુન્દુભિનિર્ઘોષમ્ પ્રલયાભ્રરવોપમમ્ ॥
અથ દૈત્યૈઃ સહ વ્યોમ્નિ તૈઃ પાતાલતલોત્થિતૈઃ ।
કાલક્ષેપકરં ઘોરમ્ પુનર્ યુદ્ધમ્ ન્17: ય્[ઉ]દ્° અવર્તત ॥
વવુર્ અસિશરશક્તિમુદ્ગરૌઘા મુસુલગદાપરશૂગ્રચક્રસઙ્ઘાઃ ।
અશનિગિરિશિલાહુતાશવૃક્ષા અહિગરુડાદિમુખાનિ ચાયુધાનિ ન્17: °ધાનિ (ચ) ॥
માયાકૃતાયુધમહામ્બુઘનપ્રવાહા ક્ષિપ્રમ્ પ્રતિ પ્રતિદિશમ્ પરિનિર્જગામ ।
પાષાણપર્વતમહીતટવૃક્ષલક્ષ- ક્ષુબ્ધામ્બુપૂરઘનઘોષવતી નદી દ્રાક્ ॥
મધ્યપ્રવાહવહદુલ્મુકશૂલશૈલ- પ્રાસાસિકુન્તશરતોમરમુદ્ગરેણ ન્17: °આસિ⟨ક્તં⟩[કુન્]ત° ।
ગઙ્ગોપમામ્બુવલિતામરમન્દિરેણ સર્વાસુ દિક્ષ્વ્ અશનિવર્ષણકર્ષણેન ॥
ન્17: (પ્રહારાણાં દાને ગ્રહણે ચ સમર્થાપીતિ યાવત્) પૃથ્વ્યાદિ° પૃથ્વ્યાદિદારુણશરીરમયી પ્રહાર- દાનગ્રહે ગગનરશ્મિશરીરિકૈવ ।
યા યોપશામ્યતિ સુરાસુરસિદ્ધસેના માયાકૃતા પુનર્ ઉદેતિ રસેન સૈવ ॥
શૈલોપમાયુધવિઘટ્ટિતભૂધરાણિ ન્17: °યુ⟨દ્ધ્⟩[ધ્]અ°; મિત્ શ્1, શ્3. રક્તામ્બુપૂરપરિપૂર્ણમહાર્ણવાનિ ।
દેવાસુરેન્દ્રસુરશૈલવિરૂઢકુન્ત- તાલીવનાનિ કકુભાં વદનાન્ય્ અથાસન્ ॥
ઉદ્ગીર્ણકુન્તશરશક્તિગદાસિચક્રા હેલાનિગીર્ણસુરદાનવમુક્તશૈલા ।
કાષક્વણત્ક્રકચદન્તનખોગ્રમાલા જીવાન્વિતાપતદ્ અથાયસસિંહવૃષ્ટિઃ ન્17: °સિંહ્(આ)અ° ॥
ઉજ્જ્વાલલોચનવિષજ્વલનાતપોદ્યદ્- દિગ્દાહદર્શિતયુગાન્તદિનેશસેના ।
ઉડ્ડીયમાનપરિદીર્ઘમહીમહીધ્રા મત્તાબ્ધિવદ્ વિષધરાવલિર્ ઉલ્લલાસ ॥
ઉન્નાદવજ્રમકરોત્કરકર્કરાન્તર્- ઇક્ષાબ્ધિવીચિવલયૈર્ વલિતાચલેન્દ્રૈઃ ।
આસીજ્ જગત્ સકલમ્ એવ સુસઙ્કટાઙ્ગમ્ આવર્તિભિર્ વિવિધહેતિનદીપ્રવાહૈઃ ॥
શૈલાસ્ત્રશસ્ત્રગરુડાચલમાલિતોચ્ચ- નાગાઙ્ગનાસુરગણાઙ્ગનમ્ ન્17: °તો⟨શ્⟩[ચ્]અના° અન્તરિક્ષમ્ ।
આસીત્ ક્ષણં જલધિભિઃ ક્ષણમ્ અગ્નિપૂરૈઃ પૂર્ણં ક્ષણં દિનકરૈઃ ક્ષણમ્ અન્ધકારૈઃ ॥
ગરુડગુડગુડાકુલાન્તરિક્ષ- પ્રવિસૃતહેતિહુતાશપર્વતૌઘૈઃ ।
જગદ્ અભવદ્ અસહ્યકલ્પકાલ- જ્વલિતસુરાલયભૂતલાન્તરાલમ્ ॥
ઉદપતન્ વસુધાતલતો ઃસુરા ગગનમ્ અદ્રિતટાદ્ ઇવ પક્ષિણઃ ।
અતિબલાદ્ અપતન્ વિબુધા ભુવિ પ્રલયચાલિતશૈલશિલા ઇવ ॥
શરીરરૂઢોન્નતહેતિવૃક્ષ- વનાવલીલગ્નમહાગ્નિદાહાઃ ।
સુરાસુરાઃ પ્રાપુર્ અથામ્બરાન્તઃ કલ્પાનિલાન્દોલિતશૈલશોભામ્ ॥
સુરાસુરાદ્રીન્દ્રશરીરમુક્તૈ રક્તપ્રવાહૈર્ અભિતો ભ્રમદ્ભિઃ ।
બભાર પૂર્ણમ્ પરિતો ઃમ્બરાબ્ધિઃ સન્ધ્યારુણોદ્યચ્છતગઙ્ગમ્ અઙ્ગમ્ ॥
ગિરિવર્ષણમ્ અમ્બુવર્ષણં વિવિધોગ્રાયુધવર્ષણં તથા ।
વિષમાશનિવર્ષણં ચ તે શમમ્ અન્યોઃન્યમ્ અથાગ્નિવર્ષણમ્ ॥
અનયન્ નયમાર્ગકોવિદા દલિતાશેષગિરીન્દ્રભિત્તયઃ ।
સસૃજુશ્ ચ સમં સમન્તતઃ કકુબઙ્ગેષ્વ્ ઇવ પુષ્પવર્ષણમ્ ॥
દેવાસુરાઃ ન્17: દેવા⟨સ્⟩ સુ° સરસસઙ્ગરસમ્ભ્રમાર્તા ગેમ્äß મ્ટ્: સરસ-સઙ્ગર-સંરમ્ભ-આર્તા (ઉન્મેત્રિસ્છ્). અન્યોઃન્યમ્ અઙ્ગદલનાકુલહેતિહસ્તાઃ ।
દામેન્દ્રડિમ્બદહનાઃ પૃથુપીઠપીઠૈઃ કીર્ણાસૃજો નભસિ બભ્રમુર્ આક્ષિપન્તઃ ॥
છિન્નૈઃ શિરઃકરભુજોરુભરૈર્ ન્17: °ભરૈ⟨ઃ⟩[ર્] ભ્રમદ્ભિર્ આકાશકોશશલભૈર્ અશિવૈસ્ તદાનીમ્ ।
આસીજ્ જગજ્જઠરમ્ અભ્રવરૈર્ ઇવોગ્રૈર્ આભાસ્કરં ન્17: આભા⟨મ્⟩[સ્]કરં સ્થગિતદિક્તટશૈલજાલમ્ ॥
મત્તાનલં ક્ષુબ્ધજલાનિલાર્કં ન્17: °આન્⟨અ⟩[ઇ]લા°; મિત્ શ્1, શ્3. દલદ્વનં શીર્ણસુરાસુરૌઘમ્ ।
બ્રહ્માણ્ડમ્ આખણ્ડિતકુડ્યકોણમ્ અકાલકલ્પાન્તકરાલમ્ આસીત્ ॥
ભ્રાન્તમ્ ભૃશમ્ ભ્રમિતદિક્તટમ્ અદ્રિકૂટૈર્ આત્મપ્રમાણઘનહેતિહતૈ રણદ્ભિઃ ।
કૂજદ્ભિર્ આર્તિભિર્ ઇવાગ્રગુહૌઘવાતૈઃ ક્રન્દદ્ભિર્ આપતિતસિંહરવૈર્ અદભ્રૈઃ ॥
માયાનદીજલધિયોધઘનાગ્નિદાહૈર્ વૃક્ષૈઃ સુરાસુરશવૈર્ અચલૈઃ શિલૌઘૈઃ ।
ભ્રાન્તં શિરસ્ત્રશરશક્તિગદાસ્ત્રવર્ષૈર્ વાતાવકીર્ણવનપર્ણવદ્ અમ્બરાન્તઃ ॥
અદ્રીન્દ્રપક્ષપરિમાણગમાગમૈક- દુર્વારહસ્તતલદારુણતાડનૈર્ દ્રાક્ ન્17: ⟨ડ્⟩[દ્ર્]આક્ ।
આસીત્ પતદ્ભટશરીરગિરીન્દ્રઘાત- વિભ્રષ્ટદેવપુરપૂર્ણજલાર્ણવૌઘઃ ॥
ઘનઘુઙ્ઘુમપૂરિતાન્તરિક્ષા ક્ષતજાક્ષાલિતભૂધરાન્તરાલા ।
રુધિરહ્રદવૃત્તિવર્તિની વા ભુવનાભોગગુહા તદાકુલાભૂત્ ॥
અનન્તદિક્પ્રસરવિકારકારિણી ક્ષયોદયોન્મુખસુખદુઃખદાયિની ।
રણક્રિયાસુરસુરસઙ્ઘસઙ્કટા તદાભવત્ ખલુ સદૃશીહ સંસૃતેઃ ॥
મૂળ પાઠ: Mokṣopāyaṭīkā · Edition: Walter Slaje 1. (Vairāgya-)Prakaraṇa. Bhāskarakaṇṭhas Mokṣopāya-Ṭīkā Graz EWS-Fachverlag Materialien für eine kritische Ausgabe des Mokṣopāya 3 Walter Slaje 2. Prakaraṇa (Mumukṣuvyavahāra). Bhāskarakaṇṭhas Mokṣopāya-Ṭīkā Graz Leykam Materialien für eine kritische Ausgabe des Mokṣopāya 1 Walter Slaje 3. (Utpatti-)Prakaraṇa. Bhāskarakaṇṭhas Mokṣopāya-Ṭīkā Graz EWS-Fachverlag Materialien für eine kri · Data entry Walter Slaje · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0