મોક્ષોપાયટીકા · અધ્યાય 4.25

રત્નયન્ત્રમયાનન્તદૈત્યનિર્જિતવાસવઃ ।
હિમશીતાનલજ્વાલાનિર્મિતોદ્યાનમણ્ડપઃ ન્17: હિમ*શી*⟨હી⟩તા° ॥

સર્વર્તુકુસુમોદ્યાનજિતનન્દનચન્દનઃ ન્17: સર્વ⟨ત્⟩[ર્]તુ° ।
માયાસર્પહૃતવ્યાલમલયાચલચન્દનઃ ॥

હેમસ્ત્રીલોકલાવણ્યજિહ્મિતાન્તઃપુરાઙ્ગનઃ ।
ક્રીડાર્થસ્પર્ધયેશાનહતચક્રગદાધરઃ ॥

અજસ્રોડ્ડીનરત્નૌઘતારાઢ્યસ્વપુરામ્બરઃ ।
નાનાકુસુમસમ્ભારજાનુદઘ્નકૃતાઙ્ગનઃ ॥

નિશાસ્વ્ અખિલપાતાલશતચન્દ્રનભસ્તલઃ ।
સ્વસાલભઞ્જિકાલોકગીતિગીતગુણોત્કરઃ ॥

માયૈરાવણનાગેન્દ્રવિદ્રુતામરવારણઃ ।
ત્રૈલોક્યવિભવોત્કર્ષપૂરિતાન્તઃપુરાન્તરઃ ॥

સર્વસમ્પત્તિસુભગઃ સર્વૈશ્વર્યસમન્વિતઃ ।
સમસ્તદૈત્યસામન્તવન્દિતાગ્ર્યાનુશાસનઃ ॥

મહાભુજવનચ્છાયાવિશ્રાન્તાસુરમણ્ડલઃ ।
સર્વામ્બુધિગુહાસારરત્નકુણ્ડલમણ્ડિતઃ ॥

તસ્યોત્સાદિતદેવસ્ય કઠિનોડ્ડામરાકૃતેઃ ।
બભૂવ વિપુલં સૈન્યમ્ આસુરં સુરનાશનમ્ ॥

તસ્મિન્ માયાબલે સુપ્તે દેશાન્તરગતે તથા ।
તત્સૈન્યાન્તરમ્ આજગ્મુશ્ ન્17: °ગ્મુ[શ્] છિદ્રમ્ પ્રાપ્ય કિલામરાઃ ॥

અથ શમ્બરદૈત્યેન દુદ્રિકહ્વદ્રુમાદયઃ ।
રક્ષાર્થમ્ મત્તસામન્તાઃ સ્વસેનાસુ નિયોજિતાઃ ॥

તાન્ અપ્ય્ અન્તરમ્ આસાદ્ય જઘ્નુર્ ન્17: જ(ગ્મુ)*ઘ્નુ*ર્ ગીર્વાણનાયકાઃ ।
વ્યોમાન્તરચરાઃ શ્યેનાઃ કલવિઙ્કાન્ ઇવાકુલાન્ ॥

સેનાપતીન્ પુનશ્ ચાન્યાંશ્ ન્17: ચા⟨સ્⟩[ન્]યાંશ્ ચકારાસુરસત્તમઃ ।
ચપલાન્ ઉદ્ભટારાવાંસ્ ન્17: ઉદ્ભટ્⟨અ⟩[આ]રા° તરઙ્ગાન્ ઇવ સાગરઃ ન્17: °ગ⟨વ્⟩[ર્]અઃ ॥

દેવાસ્ તાન્ અપિ તસ્યાશુ જઘ્નુસ્ તેન સ કોપવાન્ શ્1,શ્3: સ કોપવાન્; ન્17: સકોપકાન્ ।
જગામામરનાશાય પરિપૂર્ણસ્ ત્રિવિષ્ટપમ્ ॥

તત્રાસ્ય માયાભીતાસ્ તે સુરા અન્તર્ધિમ્ આયયુઃ ।
મેરુકાનનકુઞ્જેષુ મૃગા ગૌરીગુરોર્ ઇવ ॥

ક્રન્દત્ક્ષુદ્રામરગણં શ્1,શ્3: ક્રન્દત્ક્ષુ°; ન્17: ક્રન્દન્ ક્ષુ° વાષ્પક્લિન્નસુરીમુખમ્ ન્17: ⟨વા⟩વાષ્પ° ।
શૂન્યં દદર્શ સ સ્વર્ગં કલ્પક્ષીણજગત્સમમ્ ॥

વિહૃત્ય કુપિતસ્ તત્ર લબ્ધમ્ આહૃત્ય શમ્બરઃ ।
લોકપાલપુરીર્ દગ્ધ્વા જગામાત્મીયમ્ આલયમ્ ॥

એવં દૃઢતરીભૂતે દ્વેષે દાનવદેવયોઃ ।
દેવાઃ સ્વર્ગમ્ પરિત્યજ્ય દિક્ષુ જગ્મુર્ અદર્શનમ્ ॥

અથ શમ્બરદૈત્યેન યે યે સેનાધિનાયકાઃ ।
ક્રિયન્તે યત્નતસ્ તાંસ્ તાઞ્ જઘ્નુર્ યત્નપરાઃ સુરાઃ ॥

યાવદ્ ઉદ્વેગમ્ આપન્નઃ શમ્બરઃ કોપવાન્ ભૃશમ્ ।
તાર્ણો ઃભિ વાતમ્ અનલ ઇવ જજ્વાલ ચોચ્છ્વસન્ ॥

ત્રૈલોક્યમ્ અપિ ચાન્વિષ્ય ન દેવાંલ્ લબ્ધવાન્ અથ ।
પરેણાપિ પ્રયત્નેન સુકૃતાનીવ દુષ્કૃતી ॥

સસર્જ માયયા ઘોરાન્ અસુરાંસ્ ત્રીન્ મહાબલાન્ ।
બલરક્ષાર્થમ્ ઉદિતાન્ કાલાન્ મૂર્તિમ્ ઇવાસ્થિતાન્ ॥

નિર્મિતા માયયા ભીમાઃ કલ્પપાદપબાહવઃ ।
ઉદગુસ્ તે મહાકાયાઃ પક્ષક્ષુબ્ધા ઇવાદ્રયઃ ॥

દામો વ્યાલઃ કટશ્ ચેતિ નામભિઃ પરિલાઞ્છિતાઃ ।
યથાપ્રાપ્તૈકકર્તારશ્ ચેતનામાત્રધર્મિણઃ ॥

અભાવાત્ કર્મણાં તે ચ પ્રાક્તનાનામ્ અવાસનાઃ ।
નિર્વિકલ્પકચિન્માત્રપરિસ્પન્દૈકકર્મિણઃ ॥

કર્મબીજં કલાં તન્વીં દધાના ન્17: --[દધા]ના મનનાભિધામ્ ।
અપુષ્ટાં કૃત્રિમામ્ અન્તર્ આદાયોદયમ્ આગતાઃ ॥

પારમ્પર્યેણ તે હ્ય્ અત્ર કાકતાલીયવદ્ ભટાઃ ।
પ્રકૃતામ્ અનુવર્તન્તે ક્રિયામ્ ઉજ્ઝિતવાસનાઃ ॥

અર્ધસુપ્તા યથા બાલાઃ સ્વાઙ્ગૈર્ ઇઙ્ગન્તિ કેવલમ્ ।
વાસનાત્માભિમાનાભ્યાં હીનાસ્ તે તદ્વદ્ એવ હિ ॥

નાભિપાતં ન ચાપાતં વિદુસ્ તે ન પલાયનમ્ ।
ન જીવિતં ન મરણં ન રણં ચ જયાજયૌ ॥

કેવલં સૈનિકાન્ અગ્રે દૃષ્ટ્વાભિહનનોદ્યતાન્ ।
અભિજઘ્નુઃ પરાન્ આજૌ પ્રહારદલિતાદ્રયઃ ॥

શમ્બરશ્ ન્17: °ર[શ્] ચિન્તયામ્ આસ પરિતુષ્ટમનાઃ પુરે ।
વિજેષ્યતે હિ મત્સેના માયાસુરસુરક્ષિતા ॥

ઇષ્ટાનિષ્ટાભિર્ એતે હિ વાસનાભિઃ સમુજ્ઝિતાઃ ।
તતો રણે બિભ્યતિ નો વિદ્રવન્તિ ચ ન સ્થિરાઃ ॥

યદ્ એતે ન પલાયન્તે દેવૈર્ અભિહતા અપિ ।
તદ્ એષાતિબલા સેના મમેદાનીં વ્યવસ્થિતા ॥

અતિબલાસુરદોર્દ્રુમપાલિતા મમ ચમૂઃ ન્17: °મૂ[ઃ] સ્થિરતામ્ અલમ્ એષ્યતિ ।
અમરવારણદન્તવિઘટ્ટનેષ્વ્ અમરપર્વતહેમમહી યથા ॥