મોક્ષોપાયટીકા · અધ્યાય 2.20

આર્યસંગમયુક્ત્યાદૌ પ્રજ્ઞાં વૃદ્ધિં નયેદ્ બલાત્ ।
તતો મહાપુરુષતા મહાપુરુષલક્ષણૈઃ ॥

યો યો યેન ગુણેનેહ પુરુષઃ પ્રવિરાજતે ।
શિક્ષેત તં તમ્ એવાશુ તસ્માદ્ બુદ્ધિવિવૃદ્ધયે ॥

મહાપુરુષતા ત્વ્ એષા શમાદિગુણશાલિની ।
સમ્યગ્જ્ઞાનં વિના રામ સિદ્ધિમ્ એતિ ન કસ્યચિત્ ॥

જ્ઞાનાચ્ છમાદયો યાન્તિ વૃદ્ધિં સત્પુરુષક્રમાત્ ।
શ્લાઘનીયાઃ ફલેનાન્તર્ વૃષ્ટેર્ ઇવ નવાઙ્કુરાઃ ॥

શમાદિભ્યો ગુણેભ્યશ્ ચ વર્ધતે જ્ઞાનમ્ ઉત્તમમ્ ।
અન્નાત્મકેભ્યો યજ્ઞેભ્યઃ શાલિવૃષ્ટિર્ ઇવોત્તમા ॥

ગુણાઃ શમાદયો જ્ઞાનાચ્ છમાદિભ્યસ્ તથા જ્ઞતા ।
પરસ્પરં વિવર્ધેતે °વર્ધ્⟨અન્⟩[એ]તે એતે ઽબ્દસરસી યથા ॥

જ્ઞાનં સત્પુરુષાચારાજ્ જ્ઞાનાત્ સત્પુરુષક્રમઃ ।
પરસ્પરં ગતૌ વૃદ્ધિં જ્ઞાનસત્પુરુષક્રમૌ ॥

યથા કમલરક્ષિણ્યા ગીત્યા વિતતતારયા °⟨યા⟩*તા*ર° ।
ખગોત્સાદેન સહિતો °હિત્⟨અં⟩[ઓ] ગીતાનન્દઃ પ્રસાધ્યતે ॥

જ્ઞાનસત્પુરુષેહાભ્યામ્ અકર્ત્રા કર્તૃરૂપિણા ।
તથા પુંસા નિરિચ્છેન સમમ્ આસાદ્યતે પદમ્ ॥

સદાચારક્રમઃ પ્રોક્તો મયૈષ રઘુનન્દન ।
તથોપદિશ્યતે સમ્યગ્ અયં જ્ઞાનક્રમો ઽધુના ॥

ઇદં યશસ્યમ્ આયુષ્યં પુરુષાર્થફલપ્રદમ્ ।
તજ્જ્ઞાદ્ આપ્તાત્મશાસ્ત્રાર્થાચ્ છ્રોતવ્યં કિલ ધીમતા ॥

શ્રુત્વા તુ બુદ્ધિનૈર્મલ્યાદ્ બલાદ્ યાસ્યસિ સત્પદમ્ ।
યથા કતકસંશ્લેષાત્ પ્રસાદમ્ અવશમ્ પયઃ ॥

વિદિતવેદ્યમ્ ઇદં હિ મનો મુને °ને⟨ર્⟩ વિવશમ્ એવ હિ યાતિ યા⟨ન્⟩તિ પરં પદમ્ ।
યદ્ અવબુદ્ધમ્ અખણ્ડિતમ્ ઉત્તમં તદ્ અવબોધદશાં ન જહાતિ હિ ॥