મોક્ષોપાય · અધ્યાય 6.61

ઇદં વિદ્ધિ મહાશ્ચર્યમ્ અર્જુનેહ હિ યત્ કિલ ।
પૂર્વં સઞ્જાયતે ચિત્રં પશ્ચાદ્ ભિત્તિર્ ઉદેતિ હિ ॥

અભિત્તાવ્ ઉત્થિતે ચિત્રે દૃશ્યતે ભિત્તિર્ આતતા ।
અહો નુ ચિત્રા માયેયં મગ્નં તુમ્બુ શિલા પ્લુતા ॥

ચિત્તસ્થચિત્રસદૃશે વ્યોમાત્મનિ જગત્ત્રયે ।
વ્યોમાત્મનસ્ તે કિમ્ ઇયમ્ અહન્તા વ્યોમતોદિતા ॥

સર્ગવ્યોમ કૃતં વ્યોમ્ના વ્યોમ્નિ વ્યોમ વિલીયતે ।
ભુજ્યતે વ્યોમનિ વ્યોમ વ્યોમ વ્યોમનિ ચાતતમ્ ॥

વેષ્ટિતં વાસનારજ્જ્વા દીર્ઘસંસૃતિદામ યત્ ।
વાસનોદ્વેષ્ટનેનૈવ તદ્ ઇહોદ્વેષ્ટ્યતે ઽર્જુન ॥

પ્રતિબિમ્બં યથાદર્શે તથેદં બ્રહ્મણિ સ્વયમ્ ।
અગમ્યં છેદભેદાદેર્ આધારાનન્યતાવશાત્ ॥

અનન્યચ્ છેદભેદાદિ બ્રહ્મણિ બ્રહ્મ ચામ્બરમ્ ।
કિં કથં કસ્ય કેનૈતચ્ છિદ્યતે વા ક્વ ભિદ્યતે ॥

બ્રહ્મતા બ્રહ્મતાપૂરે જલે જલમ્ ઇવ સ્ફુરત્ ।
સ્થિતા સમસમા વ્યોમ નિર્મલા શાન્તમ્ આત્મનિ ॥

વાસ્યવાસકભાવો ઽતો મનાગ્ અપિ ન ભિદ્યતે ।
તેનેહાવાસનીભાવો બોધાત્ સમ્પન્ન એવ તે ॥

યો ન નિર્વાસનો નૂનં સર્વધર્મપરો ઽપિ સઃ ।
સર્વજ્ઞો ઽપ્ય્ અતિબદ્ધાત્મા તપસ્વ્ય્ અપિ સ રાગવાન્ ॥

યસ્યાસ્તિ વાસનાબીજમ્ અત્યલ્પં ચિતિભૂમિગમ્ ।
બૃહત્ સઞ્જાયતે તસ્ય પુનસ્ સંસૃતિકાનનમ્ ॥

અભ્યાસાદ્ ધૃદિ રૂઢેન સત્યસમ્બોધવહ્નિના ।
નિર્દગ્ધં વાસનાબીજં ન ભૂયઃ પરિરોહતિ ॥

દગ્ધં તુ વાસનાબીજં ન નિમજ્જતિ વસ્તુષુ ।
સુખદુઃખાદિષુ સ્વચ્છં તુમ્બીપત્ત્રમ્ ઇવામ્ભસિ ॥

શાન્તાત્મા વિગતભવામયો ઽસિ જાતો નિર્વાણો દલિતમહામનોવિમોહઃ ।
સમ્યગ્જ્ઞશ્ શ્રુતમ્ અવગમ્ય પાવનં તત્ તિષ્ઠાત્મવ્યવહૃતિર્ એકશાન્તરૂપઃ ॥