મોક્ષોપાય · અધ્યાય 6.12

ઇતિ નિશ્ચયવન્તસ્ તે મહાન્તો વિગતૈનસઃ ।
સત્યાસત્યપદે શાન્તે સમે સુખમ્ અવસ્થિતાઃ ॥

ઇતિ પૂર્ણધિયો ધીરાસ્ સમનીરાગચેતસઃ ।
ન નિન્દન્તિ ન નન્દન્તિ જીવિતં મરણં તથા ॥

ઇત્ય્ અલઙ્ઘ્યચમત્કારા નારાયણભુજા ઇવ ।
રેજુર્ અસ્ખલિતાકારા અપરા ઇવ મેરવઃ ॥

રેમિરે વનષણ્ડેષુ દ્વીપેષુ નગરેષુ ચ ।
દેવોપવનમાલાસુ સ્વર્ગેષુ ચ સુરા ઇવ ॥

ભ્રેમુઃ કુસુમપૂર્ણાસુ દોલાલીલાબિલાસુ ચ ।
વિચિત્રવનલેખાસુ મેરુશૃઙ્ગશિલાસુ ચ ॥

ચક્રુર્ વિજિતશત્રૂણિ ચામરચ્છત્રવન્તિ ચ ।
વિચિત્રાર્થાનિ રાજ્યાનિ ચિત્રાચારમયાનિ ચ ॥

અનુજગ્મુર્ ઇમાં સર્વાં નાનારસવિચેષ્ટિતામ્ ।
શ્રુતિસ્મૃત્યુદિતારમ્ભામ્ ઇતિકર્તવ્યતામ્ ઇહ ॥

વિલેસૂ રમણીયેષુ લલનાલાસ્યહારિષુ ।
વિહારાહારરમ્યેષુ ભોગાભોગેષુ ભૂષિતાઃ ॥

વિચેરુશ્ ચારુચૂતાસુ મન્દારવલિતાસુ ચ ।
અપ્સરોગીતપૂર્ણાસુ નન્દનોદ્યાનભૂમિષુ ॥

ઊષુર્ આચારપૂતેષુ વિશ્રાન્તાખિલજન્તુષુ ।
યજ્ઞક્રિયાકરાલેષુ ગાર્હસ્થ્યેષુ યથાક્રમમ્ ॥

તેરુર્ હતગજેન્દ્રાસુ ભ્રાન્તભૂરિશરાસુ ચ ।
ભેરીભાઙ્કારભીમાસુ સઙ્ગ્રામાર્ણવવીચિષુ ॥

તસ્થુઃ પુરુષચિન્તાસુ હૃતચિત્તોદ્ધતાસુ ચ ।
સંરમ્ભક્ષોભરૌદ્રાસુ સર્વાસુ દ્વન્દ્વનીતિષુ ॥

મનસ્ તેષાં તુ નીરાગમ્ અનુપાધિ ગતભ્રમમ્ ।
અસક્તમ્ ઉત્તમં શાન્તં પરં સત્ત્વપદં ગતમ્ ॥

ન મમજ્જ ક્વચિદ્ અપિ સઙ્કટેષુ મહત્સુ ચ ।
મુહુર્ અપ્ય્ ઉપયાતેષુ કુલશૈલસ્ સરસ્સ્વ્ ઇવ ॥

નોલ્લલાસ વિલાસિન્યા શ્રિયા પરમકાન્તયા ।
પરિપૂર્ણેન્દુલક્ષ્મ્યેવ જલરાશી રઘૂદ્વહ ॥

ન મમ્લૌ દુઃખશોષેણ ગ્રીષ્મેણેવ વનસ્થલમ્ ।
જહર્ષ ચ ન ભોગૌઘૈર્ અવશ્યાયૈર્ ઇવૌષધિઃ ॥

તે હિ કેવલમ્ અવ્યગ્રાઃ કુર્વન્તઃ કાર્યપઞ્જરમ્ ।
ઇષ્ટાનિષ્ટફલં રામ નાભિલેષુર્ ન તત્યજુઃ ॥

નોદગુઃ કાર્યસમ્પત્તાવ્ આક્રાન્તા નાસ્તમ્ આયયુઃ ।
જહૃષુર્ ન સુખપ્રાપ્તૌ મમ્લુર્ નૈવ ચ સઙ્કટે ॥

મુમુહુર્ ન વિમોહેષુ મમજ્જુર્ ન વિપત્ક્રમે ।
શુશુચુર્ ન શુચા શોકે રુરુદુર્ ન ભવાન્ ઇવ ॥

પ્રકૃતાચારસમ્પ્રાપ્તં કુર્વન્તઃ કર્મ કેવલમ્ ।
સ્થિતા વિગતસંરમ્ભમ્ અપરા ઇવ મેરવઃ ॥

તાં ત્વં દૃષ્ટિમ્ અવષ્ટભ્ય રાઘવાઘવિઘાતિનીમ્ ।
અનહઙ્કૃત્યલઙ્કારો વિહરેહ યથાસુખમ્ ॥

યથાભૂતામ્ ઇમામ્ એવં પશ્યન્ સર્ગપરમ્પરામ્ ।
મેરુસ્થિરો ઽબ્ધિગમ્ભીરસ્ સમાસ્સ્વ વિગતભ્રમઃ ॥

ચિન્માત્રં સર્વમ્ એવેદમ્ ઇત્થમ્ આભાસતાં ગતમ્ ।
નેહ સત્યમ્ અસત્યં વા ક્વચિદ્ અપ્ય્ અસ્તિ કિઞ્ચન ॥

મહત્તામ્ અલમ્ આલમ્બ્ય ત્યક્ત્વેદમ્ અવહેલયા ।
અસક્તબુદ્ધિસ્ સર્વત્ર ભવ ભવ્ય ભવક્ષયી ॥

કિં રોદિષિ ઘનોદ્વેગં મૂઢવચ્ ચાનુશોચસિ ।
ભ્રમસ્ય્ ઉદ્ભ્રાન્તચિત્તં ચ સોમ્યાવર્તે તૃણં યથા ॥

અહો નુ ભગવન્ નૂનં સમ્યગ્રૂપં વિલક્ષયે ।
ત્વત્પ્રસાદાત્ પ્રબુદ્ધો ઽસ્મિ સૂર્યાસઙ્ગાદ્ ઇવામ્બુજમ્ ॥

ભ્રાન્તિર્ અસ્તઙ્ગતા નૂનં મિહિકા શરદીવ મે ।
સંશાન્તાખિલસન્દેહઃ કરિષ્યે વચનં તવ ॥

વ્યપગતમદમોહો માનમાત્સર્યમુક્તશ્ ચિરતરમ્ ઉદિતાત્મા શાન્તશોકશ્ ચિરેણ ।
પુનર્ અસુખમ્ અગચ્છન્ સ્વચ્છયૈકાન્તબુદ્ધ્યા વદસિ યદ્ અસિ સાધો તત્ કરિષ્યે વિશઙ્કમ્ ॥