મોક્ષોપાય · અધ્યાય 6.112

તાં માયાં શમમ્ આનીય ચૂડાલા સમચિન્તયત્ ।
દિષ્ટ્યા ભોગેચ્છયા નાયં હ્રિયતે વસુધાધિપઃ ॥

શાન્તસ્ સમસમાભોગ એવ શક્રસમાગમે ।
અસમ્ભ્રમમ્ અહેલં ચ કૃતવાન્ વ્યવહારિતામ્ ॥

ભૂય એવ પ્રપઞ્ચેન વિમૃશામ્ય્ એનમ્ આદરાત્ ।
રાગદ્વેષપ્રધાનેન કેનચિદ્ બુદ્ધિહારિણા ॥

ઇતિ સઞ્ચિન્ત્ય સા રાત્રાવ્ ઇન્દાવ્ અભ્યુદિતે વને ।
ગૃહીતમણ્ડના નૂનં કાન્તા મદનિકા સતી ॥

વાતે વહતિ પુષ્પાઢ્યે મદિરામોદમાંસલે ।
સન્ધ્યાજપ્યપરે નદ્યાસ્ તીરસંસ્થે શિખિધ્વજે ॥

સન્તાનકલતાગેહં નીરન્ધ્રં પુષ્પગુચ્છકૈઃ ।
શુદ્ધાન્તં વનદેવીનાં પ્રવિવેશ મદાન્વિતા ॥

તત્ર સઙ્કલ્પિતે પુષ્પશયને માલ્યમાલિતા ।
કણ્ઠે સઙ્કલ્પિતં કાન્તં શિડ્ગમ્ આદાય સંસ્થિતા ॥

આગત્યાન્વિષ્ય કુઞ્જાન્ સ પ્રદદર્શ શિખિધ્વજઃ ।
લતાગેહે મદનિકાકણ્ઠે શિડ્ગં મનોહરમ્ ॥

કુન્તલાવલિતસ્કન્ધં સમાલબ્ધં ચ ચન્દનૈઃ ।
શયનાવૃત્તિવિક્ષેપપર્યાકુલિતશેખરમ્ ॥

હેમાભે દ્વિગુણાકારે બાલાબાહૂપધાનકે ।
મગ્નૈકશ્રવણાપાઙ્ગકપોલતલકુન્તલમ્ ॥

મિથુનં તદ્ દદર્શાથ મિથઃ પ્રહસિતાનનમ્ ।
અન્યોઽન્યવદનાસક્તં છન્નં કલ્પલતાંશુકૈઃ ॥

આલોલમાલ્યશયનં મદનાતુરમ્ આકુલમ્ ।
અઙ્ગરાગચ્છલેનાત્મરાગમ્ અન્યોઽન્યમ્ અર્પયત્ ॥

રત્યુન્મુખં ઘનાનન્દમ્ ઉદ્દામમદમન્મથમ્ ।
પરસ્પરાહતં પુષ્પૈર્ વક્ષોભ્યાં પીડિતસ્તનમ્ ॥

તદ્ આલોક્યાવિકારેણ ચેતસા સ તુતોષ ચ ।
અહો સુખં સ્થિતૌ શિડ્ગાવ્ ઇત્ય્ આહ સ શિખિધ્વજઃ ॥

તિષ્ઠથો ઽઙ્ગ યથાકામં સુખં શિડ્ગૌ યથાસ્થિતમ્ ।
વિઘ્નં મા કુરુથઃ પ્રીતાવ્ ઇત્ય્ ઉક્ત્વા નિર્જગામ સઃ ॥

તતો મુહૂર્તમાત્રેણ પ્રપઞ્ચં સ્વમ્ ઉપેક્ષ્ય સા ।
નિર્યયૌ દર્શયન્તી સ્વં રતિયુદ્ધાકુલં વપુઃ ॥

ઉપવિષ્ટં દદર્શૈનં નૃપં હેમશિલાતલે ।
સમાધિસંસ્થમ્ એકાન્તે મનાગ્વિકસિતેક્ષણમ્ ॥

તં પ્રદેશમ્ ઉપાગત્ય લજ્જાવનમિતાનના ।
તૂષ્ણીમ્ આસિત્ ક્ષણં ખિન્ના મ્લાના મદનિકાઙ્ગના ॥

ક્ષણાચ્ છિખિધ્વજો ધ્યાનાદ્ વિરતસ્ તામ્ ઉવાચ હ ।
પ્રસન્નમધુરં વાક્યમ્ ઇદમ્ અક્ષુબ્ધયા ધિયા ॥

તન્વિ કિં શીઘ્રમ્ એવ ત્વં વિઘ્નિતાનન્દમ્ આગતા ।
આનન્દાયૈવ ભૂતાનિ યતન્તે યાનિ કાનિચિત્ ॥

ભૂયસ્ તોષય તં ગચ્છ કાન્તં પ્રણયવૃત્તિભિઃ ।
પરસ્પરેપ્સિતસ્નેહો દુર્લભો હિ જગત્ત્રયે ॥

અહમ્ એતેન ચાર્થેન નોદ્વેગં યામિ માનિનિ ।
યદ્ યદ્ ઇષ્ટતમં લોકે તદ્ તદ્ દેયં વિજાનતા ॥

અહં કુમ્ભશ્ ચ તન્વઙ્ગિ વીતરાગાવ્ ઇહ સ્થિતૌ ।
દુર્વાસશ્શાપજા બાલા ત્વં યદ્ ઇચ્છસિ તત્ કુરુ ॥

એવમ્ એષ મહાભાગ સ્ત્રીપુમ્ભાવો હિ ચઞ્ચલઃ ।
કામો હ્ય્ અષ્ટગુણસ્ સ્ત્રીણાં ન કોપં કર્તુમ્ અર્હસિ ॥

અબલાહમ્ અનેનાસ્મિ ક્રાન્તા ગહનકાનને ।
ત્વયિ સન્ધ્યાજપપરે કિં કરોમિ વરાકિકા ॥

અબલા વાક્યમાત્રેણ તાવન્ નરનિરોધનમ્ ।
કરોતિ યાવચ્ છિડ્ગેન નાઙ્ગે સ્વે વિનિવેશિતા ॥

સ્ત્રિયાસ્ સુન્દર યાતાયાઃ પરપુંસાઙ્ગસઙ્ગમમ્ ।
મન્યુર્ નિષેધ આક્રન્દસ્ સતીત્વં કિં કરિષ્યતિ ॥

અબલા સ્ત્રી તથા બાલા મૂઢાહમ્ અપરાધિની ।
ક્ષન્તુમ્ અર્હસિ માં નાથ ક્ષમાવન્તો હિ સાધવઃ ॥

મન્યુર્ મમ ન બાલે ઽન્તર્ વિદ્યતે ખ ઇવ દ્રુમઃ ।
કેવલં સાધુનિન્દ્યત્વાન્ નેચ્છામિ ત્વામ્ અહમ્ વધૂમ્ ॥

સુહૃત્ત્વેન વનાન્તેષુ પૂર્વવત્ સમમ્ અઙ્ગને ।
વીતરાગતયા નિત્યં તપસૈવ રમાવહે ॥

એવં સમતયા તત્ર સ્થિતે તસ્મિઞ્ શિખિધ્વજે ।
ચૂડાલા ચિન્તયામ્ આસ તત્સત્યેનોદિતાશયા ॥

અહો બત પરં સામ્યં ભગવાન્ અયમ્ આગતઃ ।
વીતરાગભયક્રોધો જીવન્મુક્તો ઽવતિષ્ઠતિ ॥

નૈનં હરન્તિ ભોગાશા ન મહત્યો ઽપિ સિદ્ધયઃ ।
ન સુખાનિ ન દુઃખાનિ નાપદો ન ચ સમ્પદઃ ॥

ચિન્તિતાસ્ સકલા એવ પ્રયાન્ત્ય્ એનમ્ અનિન્દિતાઃ ।
મન્યે મહર્દ્ધયઃ કાન્તા નારાયણમ્ ઇવાપરમ્ ॥

આત્મવૃત્તાન્તમ્ અખિલં તદ્ એનં સ્મારયામ્ય્ અહમ્ ।
કુમ્ભરૂપમ્ ઇદં ત્યક્ત્વા ચૂડાલૈવ ભવામ્ય્ અહમ્ ॥

ઇતિ સઞ્ચિન્ત્ય ચૂડાલા ચૂડાલાવપુર્ અક્ષતમ્ ।
દર્શયામ્ આસ તત્રાશુ ત્યક્ત્વા મદનિકાવપુઃ ॥

તસ્માન્ મદનિકાદેહાચ્ ચૂડાલા નિર્ગતેવ સા ।
બભાવ્ ઇન્દ્વમલા મુક્તા નિર્ગતેવ સમુદ્ગકાત્ ॥

તાં દદર્શાનવદ્યાઙ્ગીં પુરઃ પ્રણયપેશલામ્ ।
કાન્તો મદનિકામ્ એવ ચૂડાલાં દયિતાં સ્થિતામ્ ॥

સમુદિતામ્ ઇવ માધવપદ્મિનીમ્ ઉપગતામ્ ઇવ ભૂમિતલાચ્ છ્રિયમ્ ।
પ્રકટિતામ્ ઇવ રત્નસમુદ્ગકાત્ પરિદદર્શ નિજાં દયિતાં નૃપઃ ॥