મોક્ષોપાય · અધ્યાય 3.127

ભગવન્ સર્વધર્મજ્ઞ પૂર્વાપરવિદાં વર ।
અયં મનસિ સંસારસ્ સ્ફારઃ કથમ્ ઇવ સ્થિતઃ ॥

યથાયં મનસિ સ્ફાર આરમ્ભસ્ સ્ફુરતિ સ્ફુટમ્ ।
દૃષ્ટાન્તદૃષ્ટ્યા સ્ફુટયા તથા કથય મે ઽનઘ ॥

યથૈન્દવાનાં વિપ્રાણાં જગન્ત્ય્ અવપુષામ્ અપિ ।
સ્થિતાનિ જાતદાર્ઢ્યાનિ મનસીદં તથા સ્થિતમ્ ॥

લવણસ્ય યથા રાજ્ઞશ્ ચેન્દ્રજાલાકુલાકૃતેઃ ।
ચણ્ડાલત્વમ્ અનુપ્રાપ્તં તથેદં મનસિ સ્થિતમ્ ॥

ભાર્ગવસ્ય ચિરં કાલં સ્વર્ગભોગબુભુક્ષયા ।
ભોગેશ્વરત્વં ચ યથા તથેદં મનસિ સ્થિતમ્ ॥

ભગવન્ ભૃગુપુત્રસ્ય સ્વર્ગભોગબુભુક્ષયા ।
કથં ભોગાધિનાથત્વં સંસારિત્વં બભૂવ ચ ॥

શૃણુ રામ પુરા વૃત્તં સંવાદં ભૃગુકાલયોઃ ।
સાનૌ મન્દરશૈલસ્ય તમાલવિટપાકુલે ॥

પુરા મન્દરશૈલસ્ય સાનૌ કુસુમસઙ્કુલે ।
અતપ્યત તપો ઘોરં કસ્મિંશ્ચિદ્ ભગવાન્ ભૃગુઃ ॥

તમ્ ઉપાસ્તે સ્મ તેજસ્વી બાલઃ પુત્રો મહામતિઃ ।
શુક્રસ્ સકલચન્દ્રાભઃ પ્રકાશ ઇવ ભાસ્કરમ્ ॥

ભૃગુર્ વરવને તસ્મિન્ સમાધાવ્ એવ સંસ્થિતઃ ।
સર્વકાલં સમુત્કીર્ણો વનોપલતલાદ્ ઇવ ॥

શુક્રઃ કુસુમશય્યાસુ કલધૌતાબ્જિનીષુ ચ ।
મન્દારતરુદોલાસુ બાલો ઽરમત લીલયા ॥

વિદ્યાવિદ્યાદૃશોર્ મધ્યે શુક્રો ઽપ્રાપ્તમહાપદઃ ।
ત્રિશઙ્કુર્ ઇવ રોદોઽન્તર્ અવર્તત તદા કિલ ॥

નિર્વિકલ્પસમાધિસ્થે સ કદાચિત્ પિતર્ય્ અથ ।
અવ્યગ્રો ઽભવદ્ એકાન્તે જિતારિર્ ઇવ ભૂમિપઃ ॥

દદર્શાપ્સરસં તત્ર ગચ્છન્તીં નભસઃ પથા ।
ક્ષીરોદમધ્યલુલિતાં લક્ષ્મીમ્ ઇવ જનાર્દનઃ ॥

મન્દારમાલ્યવલિતાં મન્દાનિલચલાલકામ્ ।
હારિઝાઙ્કારિગમનાં સુગન્ધિતનભોઽનિલામ્ ॥

લાવણ્યપાદપલતાં મદઘૂર્ણિતલોચનામ્ ।
અમૃતીકૃતતદ્દેશાં દેહેન્દૂદયકાન્તિભિઃ ॥

કાન્તામ્ આલોક્ય તસ્યાભૂદ્ ઉલ્લાસતરલં મનઃ ।
દૃષ્ટે નિર્મલપૂર્ણેન્દૌ વપુર્ અમ્બુનિધેર્ ઇવ ॥

મનસિજેષુશતાહતમ્ આશયે સ પરિરુધ્ય મનસ્ તદનૂશનાઃ ।
વિગલિતેતરવૃત્તિતયાત્મના સુરવધૂમય એવ બભૂવ સઃ ॥