મત્સ્ય પુરાણ · અધ્યાય 57

દીર્ઘાયુરારોગ્યકુલાભિવૃદ્ધિ યુક્તઃ પુમાન્ભૂપકુલાયુતઃ સ્યાત્
મુહુર્મુહુર્જન્મનિ યેન સમ્યગ્ વ્રતં સમાચક્ષ્વ તદિન્દુમૌલે ॥

ત્વયા પૃષ્ટમિદં સમ્યગ્ ઉક્તં ચાક્ષય્યકારકમ્
રહસ્યં તવ વક્ષ્યામિ યત્પુરાણવિદો વિદુઃ ॥

રોહિણીચન્દ્રશયનં નામ વ્રતમિહોત્તમમ્
તસ્મિન્નારાયણસ્યાર્ચામ્ અર્ચયદ્ ઇન્દુનામભિઃ ॥

યદા સોમદિને શુક્લા ભવેત્પઞ્ચદશી ક્વચિત્
અથવા બ્રહ્મનક્ષત્રં પૌર્ણમાસ્યાં પ્રજાયતે ॥

તદા સ્નાનં નરઃ કુર્યાત્ પઞ્ચગવ્યેન સર્ષપૈઃ
આપ્યાયસ્વેતિ તુ જપેદ્ વિદ્વાનષ્ટશતં પુનઃ ॥

શૂદ્રો ઽપિ પરયા ભક્ત્યા પાષણ્ડાલાપવર્જિતઃ
સોમાય વરદાયાથ વિષ્ણવે ચ નમો નમઃ ॥

કૃતજપ્યઃ સ્વભવનમ્ આગત્ય મધુસૂદનમ્
પૂજયેત્ફલપુષ્પૈશ્ચ સોમનામાનિ કીર્તયન્ ॥

સોમાય શાન્તાય નમો ઽસ્તુ પાદાવ્ અનન્તધામ્નેતિ ચ જાનુજઙ્ઘે
ઊરુદ્વયં ચાપિ જલોદરાય સમ્પૂજયેન્મેઢ્રમનન્તબાહવે ॥

નમો નમઃ કામસુખપ્રદાય કટિઃ શશાઙ્કસ્ય સદાર્ચનીયા
તથોદરં ચાપ્યમૃતોદરાય નાભિઃ શશાઙ્કાય નમો ઽભિપૂજ્યા ॥

નમો ઽસ્તુ ચન્દ્રાય મુખં ચ પૂજ્યં દન્તા દ્વિજાનામધિપાય પૂજ્યાઃ
હાસ્યં નમશ્ચન્દ્રમસે ઽભિપૂજ્યમ્ ઓષ્ઠૌ કુમુદ્વન્તવનપ્રિયાય ॥

નાસા ચ નાથાય વનૌષધીનામ્ આનન્દભૂતાય પુનર્ભ્રુવૌ ચ
નેત્રદ્વયં પદ્મનિભં તથેન્દોર્ ઇન્દીવરશ્યામકરાય શૌરેઃ ॥

નમઃ સમસ્તાધ્વરવન્દિતાય કર્ણદ્વયં દૈત્યનિષૂદનાય
લલાટમિન્દોરુદધિપ્રિયાય કેશાઃ સુષુમ્નાધિપતેઃ પ્રપૂજ્યાઃ ॥

શિરઃ શશાઙ્કાય નમો મુરારેર્ વિશ્વેશ્વરાયેતિ નમઃ કિરીટિને
પદ્મપ્રિયે રોહિણિ નામ લક્ષ્મીઃ સૌભાગ્યસૌખ્યામૃતચારુકાયે ॥

દેવીં ચ સંપૂજ્ય સુગન્ધપુષ્પૈર્ નૈવેદ્યધૂપાદિભિરિન્દુપત્નીમ્
સુપ્ત્વાથ ભૂમૌ પુનરુત્થિતેન સ્નાત્વા ચ વિપ્રાય હવિષ્યયુક્તઃ ॥

દેયઃ પ્રભાતે સહિરણ્યવારિ કુમ્ભો નમઃ પાપવિનાશનાય
સંપ્રાશ્ય ગોમૂત્રમમાંસમન્નમ્ અક્ષારમષ્ટાવથ વિંશતિં ચ
ગ્રાસાન્પયઃસર્પિર્યુતાનુપોષ્ય ભુક્ત્વેતિહાસં શૃણુયાન્મુહૂર્તમ્ ॥

કદમ્બનીલોત્પલકેતકાનિ જાતી સરોજં શતપત્ત્રિકા ચ
અમ્લાનકુબ્જાન્યથ સિન્દુવારં પુષ્પં પુનર્નારદ મલ્લિકાયાઃ
શુભ્રં ચ વિષ્ણોઃ કરવીરપુષ્પં શ્રીચમ્પકં ચન્દ્રમસઃ પ્રદેયમ્ ॥

શ્રાવણાદિષુ માસેષુ ક્રમાદેતાનિ સર્વદા
યસ્મિન્માસે વ્રતાદિઃ સ્યાત્ તત્પુષ્પૈરર્ચયેદ્ધરિમ્ ॥

એવં સંવત્સરં યાવદ્ ઉપાસ્ય વિધિવન્નરઃ
વ્રતાન્તે શયનં દદ્યાદ્ દર્પણોપસ્કરાન્વિતમ્ ॥

રોહિણીચન્દ્રમિથુનં કારયિત્વાથ કાઞ્ચનમ્
ચન્દ્રઃ ષડઙ્ગુલઃ કાર્યો રોહિણી ચતુરઙ્ગુલા ॥

મુક્તાફલાષ્ટકયુતં સિતનેત્રપટાવૃતમ્
ક્ષીરકુમ્ભોપરિ પુનઃ કાંસ્યપાત્રાક્ષતાન્વિતમ્
દદ્યાન્મન્ત્રેણ પૂર્વાહ્ણે શાલીક્ષુફલસંયુતમ્ ॥

શ્વેતામથ સુવર્ણાસ્યાં ખુરૈ રૌપ્યૈઃ સમન્વિતામ્
સવસ્ત્રભાજનાં ધેનું તથા શઙ્ખં ચ શોભનમ્ ॥

ભૂષણૈર્દ્વિજદામ્પત્યમ્ અલંકૃત્ય ગુણાન્વિતમ્
ચન્દ્રો ઽયં દ્વિજરૂપેણ સભાર્ય ઇતિ કલ્પયેત્ ॥

યથા ન રોહિણી કૃષ્ણ શય્યાં સંત્યજ્ય ગચ્છતિ
સોમરૂપસ્ય તે તદ્વન્ મમાભેદો ઽસ્તુ ભૂતિભિઃ ॥

યથા ત્વમેવ સર્વેષાં પરમાનન્દમુક્તિદઃ
ભુક્તિર્મુક્તિસ્તથા ભક્તિસ્ ત્વયિ ચન્દ્રાસ્તુ મે સદા ॥

ઇતિ સંસારભીતસ્ય મુક્તિકામસ્ય ચાનઘ
રૂપારોગ્યાયુષામેતદ્ વિધાયકમનુત્તમમ્ ॥

ઇદમેવ પિતૄણાં ચ સર્વદા વલ્લભં મુને
ત્રૈલોક્યાધિપતિર્ભૂત્વા સપ્તકલ્પશતત્રયમ્
ચન્દ્રલોકમવાપ્નોતિ વિદ્યુદ્ભૂત્વા તુ મુચ્યતે ॥

નારી વા રોહિણી ચન્દ્ર શયનં યા સમાચરેત્
સાપિ તત્ફલમાપ્નોતિ પુનરાવૃત્તિદુર્લભમ્ ॥

ઇતિ પઠતિ શૃણોતિ વા ય ઇત્થં મધુમથનાર્ચનમ્ ઇન્દુકીર્તનેન
મતિમપિ ચ દદાતિ સો ઽપિ શૌરેર્ ભવનગતઃ પરિપૂજ્યતે ઽમરૌઘૈઃ ॥