મત્સ્ય પુરાણ · અધ્યાય 19
કથં કવ્યાનિ દેયાનિ હવ્યાનિ ચ જનૈરિહ
ગચ્છન્તિ પિતૃલોકસ્થાન્ પ્રાપકઃ કો ઽત્ર ગદ્યતે ॥
યદિ મર્ત્યો દ્વિજો ભુઙ્ક્તે હૂયતે યદિ વાનલે
શુભાશુભાત્મકૈઃ પ્રેતૈર્ દત્તં તદ્ભુજ્યતે કથમ્ ॥
વસૂન્વદન્તિ ચ પિતૄન્ રુદ્રાંશ્ચૈવ પિતામહાન્
પ્રપિતામહાંસ્તથાદિત્યાન્ ઇત્યેવં વૈદિકી શ્રુતિઃ ॥
નામ ગોત્રં પિતૄણાં તુ પ્રાપકં હવ્યકવ્યયોઃ
શ્રાદ્ધસ્ય મન્ત્રાઃ શ્રદ્ધા ચ ઉપયોજ્યાતિભક્તિતઃ ॥
અગ્નિષ્વાત્તાદયસ્તેષામ્ આધિપત્યે વ્યવસ્થિતાઃ
નામગોત્રકાલદેશા ભવાન્તરગતાનપિ ॥
પ્રાણિનઃ પ્રીણયન્ત્યેતે તદાહારત્વમાગતાન્
દેવો યદિ પિતા જાતઃ શુભકર્માનુયોગતઃ ॥
તસ્યાન્નમમૃતં ભૂત્વા દિવ્યત્વે ઽપ્યનુગચ્છતિ
દૈત્યત્વે ભોગરૂપેણ પશુત્વે ચ તૃણં ભવેત્ ॥
શ્રાદ્ધાન્નં વાયુરૂપેણ સર્પત્વે ઽપ્યુપતિષ્ઠતિ
પાનં ભવતિ યક્ષત્વે રાક્ષસત્વે તથામિષમ્ ॥
દનુજત્વે તથા માયા પ્રેતત્વે રુધિરોદકમ્
મનુષ્યત્વે ઽન્નપાનાનિ નાનાભોગરસં ભવેત્ ॥
રતિશક્તિઃ સ્ત્રિયઃ કાન્તા ભોજ્યં ભોજનશક્તિતા
દાનશક્તિઃ સવિભવા રૂપમારોગ્યમેવ ચ ॥
શ્રદ્ધા પુષ્પમિદં પ્રોક્તં ફલં બ્રહ્મસમાગમઃ
આયુઃ પુત્રાન્ ધનં વિદ્યાં સ્વર્ગં મોક્ષં સુખાનિ ચ ॥
રાજ્યં ચૈવ પ્રયચ્છન્તિ પ્રીતાઃ પિતૃગણા નૃણામ્
શ્રૂયતે ચ પુરા મોક્ષં પ્રાપ્તાઃ કૌશિકસૂનવઃ
પઞ્ચભિર્જન્મસમ્બન્ધૈર્ ગતા વિષ્ણોઃ પરં પદમ્ ॥
મૂળ પાઠ: Matsyapurāṇa, 1-176 · Edition: Calcutta: Caukhamba Vidyabhavan, 1954. · Data entry Oliver Hellwig · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0