મત્સ્ય પુરાણ · અધ્યાય 14

લોકાઃ સોમપથા નામ યત્ર મારીચનન્દનાઃ
વર્તન્તે દેવ પિતરો દેવા યાન્ભાવયન્ત્યલમ્ ॥

અગ્નિષ્વાત્તા ઇતિ ખ્યાતા યજ્વાનો યત્ર સંસ્થિતાઃ
અચ્છોદા નામ તેષાં તુ માનસી કન્યકા નદી ॥

અચ્છોદં નામ ચ સરઃ પિતૃભિર્નિર્મિતં પુરા
અચ્છોદા તુ તપશ્ચક્રે દિવ્યં વર્ષસહસ્રકમ્ ॥

આજગ્મુઃ પિતરસ્તુષ્ટાઃ કિલ દાતું ચ તાં વરમ્
દિવ્યરૂપધરાઃ સર્વે દિવ્યમાલ્યાનુલેપનાઃ ॥

સર્વે યુવાનો બલિનઃ કુસુમાયુધસંનિભાઃ
તન્મધ્યે ઽમાવસું નામ પિતરં વીક્ષ્ય સાઙ્ગના ॥

વવ્રે વરાર્થિની સઙ્ગં કુસુમાયુધપીડિતા
યોગાદ્ભ્રષ્ટા તુ સા તેન વ્યભિચારેણ ભામિની ॥

ધરાં તુ નાસ્પૃશત્પૂર્વં પપાતાથ ભુવસ્તલે
તિથાવ્ અમાવસુર્ યસ્યામ્ ઇચ્છાં ચક્રે ન તાં પ્રતિ ॥

ધૈર્યેણ તસ્ય સા લોકૈર્ અમાવાસ્યેતિ વિશ્રુતા
પિતૄણાં વલ્લભા તસ્માત્ તસ્યામક્ષયકારકમ્ ॥

અચ્છોદાધોમુખી દીના લજ્જિતા તપસઃ ક્ષયાત્
સા પિતૄન્ પ્રાર્થયામાસ પુરે ચાત્મપ્રસિદ્ધયે ॥

વિલપ્યમાના પિતૃભિર્ ઇદમુક્તા તપસ્વિની
ભવિષ્યમર્થમાલોક્ય દેવકાર્યં ચ તે તદા ॥

ઇદમ્ ઊચુર્ મહાભાગાઃ પ્રસાદશુભયા ગિરા
દિવિ દિવ્યશરીરેણ યત્ કિંચિત્ ક્રિયતે બુધૈઃ ॥

તેનૈવ તત્કર્મફલં ભુજ્યતે વરવર્ણિની
સદ્યઃ ફલન્તિ કર્માણિ દેવત્વે પ્રેત્ય માનુષે ॥

તસ્માત્ત્વં પુત્રિ તપસઃ પ્રાપ્સ્યસે પ્રેત્ય તત્ફલમ્
અષ્ટાવિંશે ભવિત્રી ત્વં દ્વાપરે મત્સ્યયોનિજા ॥

વ્યતિક્રમાત્પિતૄણાં ત્વં કષ્ટં કુલમવાપ્સ્યસિ
તસ્માદ્રાજ્ઞો વસોઃ કન્યા ત્વમ્ અવશ્યં ભવિષ્યસિ ॥

કન્યા ભૂત્વા ચ લોકાન્સ્વાન્ પુનરાપ્સ્યસિ દુર્લભાન્
પરાશરસ્ય વીર્યેણ પુત્રમેકમવાપ્સ્યસિ ॥

દ્વીપે તુ બદરીપ્રાયે બાદરાયણમચ્યુતમ્
સ વેદમેકં બહુધા વિભજિષ્યતિ તે સુતઃ ॥

પૌરવસ્યાત્મજૌ દ્વૌ તુ સમુદ્રાંશસ્ય શંતનોઃ
વિચિત્રવીર્યસ્તનયસ્ તથા ચિત્રાઙ્ગદો નૃપઃ ॥

ઇમાવ્ ઉત્પાદ્ય તનયૌ ક્ષેત્રજાવસ્ય ધીમતઃ
પ્રૌષ્ઠપદ્યષ્ટકારૂપા પિતૃલોકે ભવિષ્યસિ ॥

નામ્ના સત્યવતી લોકે પિતૃલોકે તથાષ્ટકા
આયુરારોગ્યદા નિત્યં સર્વકામફલપ્રદા ॥

ભવિષ્યસિ પરે કાલે નદીત્વં ચ ગમિષ્યસિ
પુણ્યતોષા સરિચ્છ્રેષ્ઠા લોકે હ્ય્ અચ્છોદનામિકા ॥

ઇત્યુક્ત્વા સ ગણસ્તેષાં તત્રૈવાન્તરધીયત
સાપ્યવાપ ચ તત્સર્વં ફલં યદુદિતં પુરા ॥