મઞ્જુશ્રીમૂલકલ્પ · અધ્યાય 51

આર્યમઞ્જુશ્રિયમૂલકલ્પાદ્ બોધિસત્ત્વપિટકાવતંસકાન્મહાયાનવૈપુલ્યસૂત્રાત્ અષ્ટચત્વારિંશત્તમઃ યમાન્તકક્રોધરાજપરિવર્ણનમન્ત્રમાહાત્મ્યનિયમપટલવિસરઃ પરિસમાપ્ત ઇતિ ॥
અથ એકપઞ્ચાશઃ પટલવિસરઃ ।
અથ ખલુ વજ્રપાણિર્ગુહ્યકાધિપતિઃ સર્વાવન્તં મહાપર્ષન્મણ્ડલ મવલોક્ય સર્વાંસ્તાં શુદ્ધાવાસોપરિનિષણ્ણાં ભૂતસઙ્ઘાનામન્ત્રયતે સ્મ । શૃણ્વન્તુ ભવન્તો માર્ષા યમાન્તકસ્ય ક્રોધરાજસ્યાપરિમિતબલપરાક્રમસ્ય દુર્દાન્તદમકસ્ય વૈવસ્વતજીવિતાન્તકરસ્ય દુષ્ટસત્ત્વનિગ્રહતત્પરસ્ય મહાબોધિસત્ત્વસ્ય મઞ્જુશ્રિયભાષિતસ્ય મહાબોધિસત્ત્વસ્યાદૌ તાવત્ પટવિધાનં ભવતિ ॥
ન તિથિર્ન ચ નક્ષત્રં નોપવાસો વિધીયતે ।
અરીણાં ભયમુત્પન્ને પટમેતં લિખાપયેત્

ગૃહ્ય કૃષ્ણે નિશાપક્ષે ચતુર્દશ્યાષ્ટમૌ તિથૌ ।
શ્મશાને મૃતકં પ્રાપ્ય બ્રાહ્મણસ્ય અમ્બરં તમ્

ગૃહ્ય તતો રાત્રૌ અસૃણાં રઙ્ગયેત્ તતઃ ।
ભૂયો જલશૌચં તુ સુશુષ્કં કારયેત્તતઃ

ક્રૂરં ચિત્રકરં ક્રુદ્ધં ભીષણે ચાપિ લેખયેત્ ।
શ્મશાને કૃષ્ણપક્ષે ચ ત્રિરાત્રેણૈવ સમાપયેત્

અષ્ટમીં ચતુર્દશીરાત્રૌ મહાવસાદીપદીપિતઃ ।
તત્ર સ્થિતઃ ચિત્રકરઃ દક્ષિણાભિમુખઃ સદા

કપાલે માનુષાસીને કૃતરક્ષઃ સમાહિતે ।
સ્વયં વા આલિખેન્મન્ત્રી અરિદુઃખભયાર્દિતઃ

પ્રથમે રાત્રિમારબ્ધે અરીણો ઽપિ મહદ્ ભયમ્ ।
દ્વિતીયે મહાજ્વરેણાપિ આવિષ્ટઃ શત્રુમૂર્ચ્છિતઃ

તૃતીયે મુઞ્ચતે પ્રાણાં પરલોકગતો ભવેત્ ।
કુતસ્તસ્ય ભવેચ્છાન્તિ અપ્રસન્નેન મન્ત્રિણા

દેહં શુષ્યતિ શત્રોર્વૈ ગૃહભઙ્ગોપજાયતે ।
લિખનાત્ પટમેવં તુ યમાન્તસ્ય મહાભયે

પણ્મુખં ષટ્ચરણં લેખ્યં કૃષ્ણવર્ણં વૃકોદરમ્ ।
....... ક્રુદ્ધં વ્યાઘ્રચર્મનિવસનમ્

નાનાપ્રહરણં ઘોરં દણ્ડહસ્તં ભયાનકમ્ ।
રક્તનેત્રં સરોષં ચ ત્રિનેત્રગતિચિહ્નિતમ્

ઊર્ધ્વકેશં સજાલં વૈ ધૂમ્રવર્ણં ક્વચિત્ તથા ।
કૃષ્ણાઞ્જનનિભં ઘોરં પ્રાવૃણ્મેધસમપ્રભમ્

કૃતાન્તરૂપસઙ્કાશં મહિષારૂઢં તુ આલિખેત્ ।
ક્રૂરકર્મં મહાભીમં રૌદ્રં રુદ્રઘાતકમ્

યમજીવિતનાશં વૈ ઉદ્યન્તં સત્ત્વઘાતકમ્ ।
ક્રૂરં ભૃશં સર્વકર્માણં ભીષણાપતિદારુણમ્

ભયસ્યાપિ ભયત્રાસં મારકં સર્વદેહિનામ્ ।
એતત્ ક્રુદ્ધવરં લિખ્ય આત્મશોણિતવર્ણકૈઃ

વ્યતિમિશ્રમુજ્જ્વલૈર્લેખ્ય મહાવસાગવ્યમિશ્રિતૈઃ ।
કપાલભાજનૈશ્ચાપિ માનુષાસ્થિસુસમ્ભવૈઃ

કૂર્ચકૈર્વર્કિકૈર્મુક્તો મૃતકેશસુસમ્ભવૈઃ ।
અભુઞ્જાનસ્તથાલિખ્ય સ્વયં વા ચિત્રકરેણ વા

પ્રભૂતબલિપુષ્પાદ્યૈઃ રક્તમાલ્યૈર્વરચન્દનૈઃ ।
મહામાંસવસાધૂપૈર્વસાદીપૈશ્ચ ભૂષિતમ્ ।
કારયેત્ પટવરમાદૌ અન્તે મધ્યે ચ પૂજના

પરિસ્ફુટં તુ ફટં કૃત્વા વિત્તં દત્ત્વા તુ શિલ્પિને ।
પ્રભૂતં ચાપિ મૂલ્યં વૈ યેન વા તુષ્યતે સદા ।
અવધ્યં તસ્ય કર્તવ્યં ધર્મં ચાપિ સહાભયમ્

યથેપ્સિતં તસ્ય કુર્વીત વીરમૂલ્યં સમાસતઃ ।
સફલં શિલ્પિને કર્મ નિરામિષં ચાપિ વર્જયેત્

તથા તથા પ્રયુઞ્જીત યથાસૌ સમ્પ્રતુષ્યતે ।
મહારક્ષા ચ કર્તવ્યા અન્યથા મૃયતે હ્યસૌ

સકુટુમ્બો નશ્યતે કર્મી આત્મનશ્ચાપિ રક્ષયેત્ ।
જપ્તવિદ્યેન કર્ત્તવ્યં નાન્યેષાં વિધિરુચ્યતે

પરિસ્ફુટં તુ પટં કૃત્વા દૃષ્ટ્વા વા મનસેપ્સિતમ્ ।
સર્વાં ચ કારયેત્ કર્માં રૌદ્રાં શત્રૂપઘાતકામ્

ગૃહ્ય પટવરં ગચ્છેદ્ યથેષ્ટં યત્ર વાઞ્છિતમ્ ।
મહાયક્ષાં મહારાજ્ઞાં મહાવિત્તસગર્વિતામ્

મહામાનાતિમાનાનાં ક્રૂરાં ક્રૂરકર્મિણામ્ ।
રત્નત્રયાપકારીણાં નાસ્તિક્યાં મન્ત્રવર્જિતામ્ ।
અપૂજકાનાં તુ મન્ત્રાણાં તદ્ભક્તાસૃતનિન્દકામ્

જાપિનાં નિન્દકા યે ચ તેષાં ચૈવ પરાભવા ।
તેષાં પ્રયોગઃ કર્ત્તવ્યઃ વિધિદૃષ્ટેન કર્મણા

અધર્મિષ્ઠાં તથા નિત્યાં સર્વસત્ત્વાનુતાપિનામ્ ।
તેષાં તુ કર્મ પ્રયુઞ્જીત સદ્યઃ પ્રાણોપરોધિનમ્

ગૃહ્યારિષ્ટફલં પત્રં ત્વચં ચાપિ સમૂલતઃ ।
કાઞ્જિકં આમ્લસંયુક્તં માનુષાસ્થિસચૂર્ણિતમ્

કટુતૈલવિષં ચૈવ અમ્લવેતસમાર્દ્રકમ્ ।
રાજિકં રુધિરં ચૈવ માનુષોદ્ભવસમ્ભવમ્

ગૃહ્ય સર્વં સમાયુક્તં પટં સ્થાપ્ય વિવેકતઃ ।
દક્ષિણાભિમુખો ભૂત્વા પટશ્ચાપિ ઉદઙ્મુખઃ

કૃત્વાગ્નિકુણ્ડં યથેષ્ટં વૈ શુક્લકાષ્ઠૈઃ કટુમુદ્ભવૈઃ ।
જ્વાલયં કટકૈશ્ચાપિ તસ્મિં કુણ્ડે સમાહિતઃ ।
પુહ્યાત્ સર્વસમાયુક્તં વિધિનિર્દિષ્ટહૌમિકમ્

અગ્નિરાહૂય મન્ત્રૈસ્તુ ક્રોધરાજસ્ય વૈ પુનઃ ।
બદ્ધ્વા શૂલમુદ્રં તુ સર્વકર્મેષુ વા ઇહ

સહસ્રાષ્ટમાહુતિં દદ્યાદગ્નિકુણ્ડે સરોષતઃ ।
પ્રથમે પુત્રમરણં સત્ત્વે પ્રાપ્તે તુ તં ભવેત્

દ્વિતીયે ચાપિ ભાર્યા વૈ પાર્ષદ્યાઃ સનાયકાઃ ।
તૃતીયે મરણં તસ્ય યસ્યોદ્દિશ્યં હિ તત્ કૃતમ્

અર્ધરાત્રે યદા જાપઃ ક્રિયતે પટસન્નિધૌ ।
શત્રૂણાં ચ વધાર્થાય તત્ તથૈવાનુવર્તતે

રાષ્ટ્રભઙ્ગં ભવેત્ તસ્ય સેનાયાં મારિસમ્ભવમ્ ।
અગ્નિદાહં મહાવાતં મહાવૃષ્ટિશ્ચ જાયતે

સમસ્તં સર્વતશ્ચક્રં પરચક્રેણ હન્યતે ।
વિવિધોપદ્રવા તસ્ય મહાવ્યાધિસમાકુલમ્

દેહં શુષ્યતિ સર્વં વૈ તસ્ય રાજ્ઞો ન સંશયઃ ।
અમાનુષાકીર્ણ સર્વન્તં ગૃહં તસ્ય સમાકુલમ્

ધૃતિં ન લભતે શય્યાં આવર્તં ચ મહીતલે ।
રાક્ષસૈઃ પ્રેતક્રવ્યાદૈઃ ગૃહં તસ્ય સમાવૃતમ્

આર્ત્તો બિભેતિ સર્વત્ર તીવ્રદુઃખૈઃ સુદુઃખિતઃ ।
અશક્તા રક્ષિતું તસ્ય મહેશ્વરાદ્યા ભુવિ દેવતા

બ્રહ્માદ્યા લોકપાલાશ્ચ શક્રાદ્યા ત્રિદશેશ્વરાઃ ।
સર્વમન્ત્રાઃ સર્વદેવાશ્ચ સર્વલૌકિકસમ્ભવા

દુષ્ટારે માનિને ક્રુદ્ધે તદન્તં તસ્ય જીવિતમ્ ।
અર્ધરાત્રે તુ મધ્યાહ્ને ભાષિતો યત્ર જાપિનઃ ।
ક્રુદ્ધો વેવસ્વતઃ સાક્ષાદ્ યમરાજાવકલ્પતે

યથેષ્ટં કૃષ્ણપક્ષે ચ પટં સંસ્થાપ્ય મહીતલે ।
મહતિં પૂજાં બલિં કૃત્વા શ્મશાનારણ્યસમ્ભવે

એકવૃક્ષે તથા લિઙ્ગે શૈલે પ્રાન્તે ગુહાસુ વા ।
એકાકી અદ્વિતીયશ્ચ સદા કર્મ સમારભેત્

મહારણ્યે વિવિક્તે ચ શૂન્યે દેવકુલેષુ ચ ।
શૂન્યે મન્દિરે નદ્યાં અમ્બુધેઃ તટમાશ્રિતે

તત્ર દેશે સમીપે વા તત્રસ્થે વા યથેપ્સિતમ્ ।
યોજનાશતમભ્યન્તર સદા કર્માણિ કારયેત્

એતત્ પ્રમાણકર્માણિ કારયેચ્છુચિના સદા ।
અપ્રમેયસ્થિતો વાપિ ગતદેશામિતઃ શુચિઃ

અચિન્ત્યમન્ત્રવિષયે અચિન્ત્યં મન્ત્રગોચરમ્ ।
અચિન્ત્યો ઋદ્ધિમન્ત્રાણાં અચિન્ત્યં સિદ્ધિજાપિનામ્ ।
અચિન્ત્યં દૃશ્યતે કર્મ ફલં ચાપિ અચિન્ત્યકમ્

ક્રોધરાજસ્ય યમાન્તકસ્ય મહાત્મને ।
કર્મં ઋદ્ધિવિષયં વિકુર્વણં ચ મહોદયમ્ ।
અચિન્ત્યં રૂપિણાં સિદ્ધિ દૃશ્યતે હ મહીતલે

અશક્તા રક્ષયિતું સર્વે બોધિસત્ત્વા મહર્દ્ધિકાઃ ।
કિં પુનર્લોકિકા મન્ત્રાઃ સગ્રહા માતરાશ્ચ તાઃ

ઈશાનશ્ચ સવિષ્ણુર્વા સ ચ સ્કન્દો પુરન્દરઃ ।
સમયે ધારિતા તે ઽપિ સજિના જિનપુત્રકાઃ

બોધિસત્ત્વા મહાત્માનો દશભૂમિસમાસૃતાઃ ।
પ્રત્યેકબુદ્ધા હ્યર્હન્ત વીતરાગા મહર્દ્ધિકાઃ ।
અશક્તા રક્ષયિતું તે ઽપિ સમયં તૈઃ પુરા કૃતમ્

સંક્ષેપેણ તુ વક્ષ્યામિ શૃણુધ્વં ભૂતકાંક્ષિણા ।
નાન્યો નિવર્ત્તને શક્તઃ અપ્રસન્નેન જાપિને ।
કુતસ્તસ્ય ભવેચ્છાન્તિરતુષ્ટે મન્ત્રવરે ઇહ

યદા પ્રસન્નમનસઃ કરુણાર્દ્રા વ ભવેત્ કદા ।
જાપિનઃ ક્રોધરાજસ્ય યમાન્તસ્ય મહાત્મને ।
તદાદૌ લભતે શાન્તિં ધૃતિં વા જીવધારણમ્

પિચુમન્દં કટુતૈલં ચ કાઞ્જિકં વિષપઞ્ચમમ્ ।
રુધિરં માનુષં માંસં લવણં ત્રિકટુકં પુનઃ

રાજિકં શઙ્ખચૂર્ણં ચ અમ્લવેતસમાર્દ્રકમ્ ।
ધુર્ધૂરકસ્ય તુ મૂલાનિ કોશાતક્યા તથૈવ ચ

એરણ્ડમૂલં યવક્ષારં કુસુમ્ભં ચાપિ કણ્ટકમ્ ।
મદનોદ્ભવમૂલં ચ લશુનં ગૃઞ્જનકં તથા

પલાશશાખોટકં ચૈવ સસુરાસવા ।
સર્વાન્યેતાનિ સમં કૃત્વા જુહુયાત્ અગ્નૌ પટસન્નિધૌ

હુતે સહસ્રમષ્ટે તુ શત્રુનાશઃ સમૂલતઃ ।
સર્વાં વા રાજિકાં હન્યા પારિષદ્યાં શુભાશુભામ્

સમૂલોદ્ધરણં તસ્ય દ્વિતીયે સન્ધ્યે તુ જુહ્વતા ।
તૃતીયે સમનુપ્રાપ્તે સન્ધ્યે જુહ્વત જાપિના

દુર્ભિક્ષં ભવતે તસ્ય જને ચાપિ સનૈગમે ।
અનાવૃષ્ટિમહામાર્યઃ રાક્ષસાકીર્ણસર્વતઃ

અગ્નિદાહં શિલાપાતં વજ્રનિર્ઘાતસાશનિઃ ।
જનપદં દેશવિષયં વા યવાઃ તસ્ય નરાધિપે

બહ્નોપદ્રવસમ્પાતં વરચક્રાગમં તથા ।
અનેકધા બહુધાશ્ચાપિ તસ્ય દેશે ઉપદ્રવાઃ ।
જાયન્તે વિવિધાકારાઃ મહાલક્ષ્મીપ્રણાશનૈઃ

ધુર્ધૂરકમૂલં જુહુયાદેકં ઉન્મત્તિસ્તસ્ય જાયતે ।
કટુકં જુહ્વતો નિત્યં મહાદાહેન ગૃહ્યતે ।
અત્યમ્લં જુહ્વતો મગ્નૌ મહાજ્વરં શીતસમ્ભવમ્

સમ્ભવેત્ તસ્ય દેહસ્થઃ દુષ્ટરાજ્ઞાં બલગર્વિતામ્ ।
મહાયક્ષાં ધનિનાં ક્રૂરાં મહાસૈન્યસમાસૃતામ્ ।
દ્વિરાત્રે સપ્તરાત્રે વા મરણં તસ્ય જીવિતમ્

યો યસ્ય દેવતાભક્તઃ નક્ષત્રો વા નામતો લિખેત્ ।
શ્મશાનાઙ્ગારૈઃ કૃતિં કૃત્વા પટસ્યાગ્રતભૂસૃતમ્ ।
આક્રમ્ય પાદતો મૂર્ધ્ના સઙ્ક્રુદ્ધો જપમાચરેત્

અકસ્માદ્ વિવિધૈઃ શૂલૈઃ ગૃહ્યતે ઽસૌ નરાધિપઃ ।
મહાવ્યાધિસમાક્રાન્તઃ મૃયતે વાપિ તત્ક્ષણાત્

પશુના હન્યતે ચાપિ વ્યઙ્ગો વા ભવતે પુનઃ ।
ભક્ષ્યતે રાક્ષસૈ ક્રૂરૈઃ કશ્મલામાનુષોદ્ભવૈઃ

ક્રવ્યાદૈઃ પૂતનૈશ્ચાપિ પિશાચૈઃ પ્રેતમાતરૈઃ ।
તત્ક્ષણાદ્ધન્યતે ચાપિ આત્મનશ્ચાપિ સેવકૈઃ

અથ વજ્રધરઃ શ્રીમાં ઇત્યુક્ત્વા પરિષેત્તદા ।
સર્વબુદ્ધાં નમસ્કૃત્ય તૂષ્ણીમ્ભૂતો તતઃ સ્થિરે

લોકાનાં હિતકામ્યાર્થં પુનરેવમુમૂચત ।
સર્વાં યક્ષગણાં મન્ત્રઃ યક્ષીણાં ચ સ સર્વતઃ

ઉવાચ બોધિસત્ત્વો વૈ યક્ષસેનાપતિસ્તદા ।
યક્ષીણાં પટલં વવ્રે સર્વકર્મોપસંહિતમ્ ।
સર્વાકર્ષં વશં ચૈવ સર્વશલ્યાનનુદ્ધરમ્

મૈથુનાર્થી યદા મન્ત્રી રાગાન્ધો વાથ મૂઢધીઃ ।
ન શક્ય પ્રતિપક્ષેણ સુગતાજ્ઞૈર્નિવારિતુમ્

અનાદિમતિ સંસારે પુરાભ્યસ્તં સુદુઃખિતૈઃ ।
દુઃખા દુઃખતરં તેષાં ગતિરુક્તા તથાગતૈઃ

શોભનાં ગતિમાપ્નોતિ બ્રહ્મચારી જિતેન્દ્રિયઃ ।
ભદ્રં શિવં ચ નિર્દિષ્ટમન્ત્રે શાન્તિમવાપ્નુયાત્

ત્રિયાનસમતારૂઢઃ માપ્નુયાન્તે સુનિર્વૃતિમ્ ।
વિપરીતાઃ કુગતિગ્રસ્તા યે રાગાન્ધા તપસ્વિનામ્ ।
સંસારગહને ઘોરે ભ્રમન્તિ ગતિપઞ્ચકે

તેષાં દુઃખિતામર્થે કામભોગં તુ વર્ણ્યતે ।
તે નિર્વૃતા સર્વપાપા તુ ત્રિધા દોષનિવર્તિતા ।
શાસ્તુરાજ્ઞાસમાવિષ્ટા મુચ્યન્તે સર્વબન્ધના ઇતિ