માનવગૃહ્યસૂત્ર · અધ્યાય 2.11

ઇતિ દ્વિતીયે દશમઃ ખણ્ડઃ ॥10॥
એકાદશઃ ખણ્ડઃ
અવસાનં સમં સમૂલમ્

દક્ષિણાપ્રવણમન્નકામસ્ય મારુકાસ્તત્ર પ્રજા ભવન્તિ

સર્વતઃ સમવસ્રાવમ્

સમવસ્રુત્ય વા યસ્માત્પ્રાગુદીચીરાપો નિર્વહેયુસ્તદ્વા

ગર્તં ખાત્વા યત્તૈઃ પાંસુભિઃ પ્રતિપૂર્યેત તદ્વા

યદિ ધારયિષ્ણૂદકતરં સ્યાત્

ઇદમહં વિશમન્નાદ્યાય તેજસે બ્રહ્મવર્ચસાય પરિગૃહ્ણામીતિ વેશ્મ પરિગૃહ્ય ગર્તે હિરણ્ય નિધાયાચ્યુતાય ધ્રુવાય ભૌમાય સ્વાહેતિ જુહોતિ

સમીચીનામાસીતિ પર્યાયૈરુપતિષ્ઠતે પ્રતિદિશં દ્વાભ્યાં મધ્યે

ઉદકાંસ્યે ઽશ્માનં વ્રીહીન્યવાન્વસ્ય પરિષિઞ્ચતિ સ્યોનાપૃથિવી ભવેતિ દ્વાભ્યાં
સુત્રમાણામિતિ દ્વાભ્યામ્

શમીશાખયા ચ પલાશયોદઞ્ચં ત્રિઃ સમુન્માર્ષ્ટિ સ્યોના પ્રથિવિ ભવેતિ દ્વાભ્યાં સુત્રમાણમિતિ દ્વાભ્યાં નમો અસ્તુ સર્પેભ્ય ઇતિ તિસૃભિશ્ચ

ઇદં તત્ સર્વતો ભદ્રમયમૂર્જો ઽયં રસઃ ।
પ્રાપ્યૈવં માનુષાન્કામાન્યદશીર્ષ્ણી તલ્લપ્સ્યસિ ॥
ઇતિ મધ્યમાં સ્થૂણામાસિચ્ય ગર્ત આસિઞ્ચતિ

ઇહૈવ તિષ્ઠ નિતરા તિલ્વલા સ્થિરાવતિ ।
મધ્યે પોષસ્ય પુષ્પતામા ત્વા પરિસૃતઃ કુમ્ભઃ ।
આ વત્સે જગતો સહ આ દધ્નઃ કલશમૈરયમ્ ॥
ઇતિ મધ્યમાં સ્થૂણામભિ મન્ત્ર્યતે

વસૂનાં ત્વા વસુવીર્યસ્યાહોરાત્રયોશ્ચેતિ ગર્તે સ્થૂણામવદધાતિ

ઋતે ઽવસ્થૂણા અધિરોહ વંશો અગ્ને વિરાજમુપસેધશક્રમ્ ॥
ઇતિ મધ્યમં વં શમવદદાતિ

તૂષ્ણીં શિષ્ટાઃ સ્થૂણા વંશાશ્ચ

પ્રાગ્દ્વારં દક્ષિણાદ્વારં વા માપયિત્વા ગૃહાનહં સુમનસઃ પ્રપદ્યે વીરં હીત્યેતયા પ્રપદ્યતે યથા પુરસ્તાદ્વ્યાખ્યાતમ્

પ્રૈતુરાજા વરુણો રેવતીભિરસ્મિન્સ્થાને તિષ્ઠતુ પુષ્યમાણઃ ।
ઇરાં વહન્તી ઘૃતમુક્ષમાણાસ્તેષ્વહં સુમનાઃ સં વસામ ॥
ઇત્યુત્તરપૂર્વસ્યાં દિશિ પ્રતિપાનમુદકુમ્ભમવસ્થાપયતિ

સમુદ્રં વઃ પ્રહિણોમિ સ્વાંયોનિમભિગચ્છત
અરિષ્ટા અસ્માકં વીરા મા પરાસેચિ મત્પયઃ ।
ઇત્યુદઞ્ચનમ્

વાસ્તોષ્પત્યં પયસિ સ્થાલીપાકં શ્રપયિત્વા તસ્ય જુહોતિ ।
અમીવહા વાસ્તોષ્પતે વાસ્તોષ્પત ઇત્યેતાભ્યામ્-
વાસ્તોષ્પતે પ્રતરણો ન અધિ ગયસ્ફાનો ગોભિરશ્વેભિરિન્દો
અજરાસસ્તે સખ્યે વ્યામ પિતેવ પુત્રાન્પ્રતિ નો જુષસ્વ ॥
વાસ્તોષ્પતે શગ્મયા સં સદા તે સક્ષીમહિ રણવયા ગાતુમત્યા પાહિ ક્ષેમ ઉત યોગે વરં નો યૂયં પાત સ્વસ્તિભિઃ સદા નઃ ॥
ઇતિ

જયપ્રભૃતિસમાનમ્