મહાસુભાષિતસંગ્રહ · શ્લોક 9935-9954
કાશાંશુકા વિકચપદ્મમનોજ્ઞવક્ત્રા સોન્માદહંસરવનૂપુરનાદરમ્યા ।
આપક્વશાલિરુચિરા તનુગાત્રયષ્ટિઃ પ્રાત્પા શરન્ નવવધૂરિવ રૂપરમ્યા ॥
કાશાઃ કાશા ઇવાભાન્તિ સરાંસીવ સરાંસિ ચ ।
ચેતાંસ્યાચિક્ષિપુર્યૂનાં નિમ્નગા ઇવ નિમ્નગાઃ ॥
કાશાઃ ક્ષીરનિકાશા દધિશરવર્ણાનિ સપ્તપર્ણાનિ ।
નવનીતનિભશ્ચન્દ્રઃ શરદિ ચ તક્રપ્રભા જ્યોત્સ્ના ॥
કાશીયં સમલંકૃતા નિરુપમસ્વર્ગાપગાસંભવ- સ્થૂલોત્તારતરઙ્ગબિન્દુવિલસન્મુક્તાફલશ્રેણિભિઃ ।
ચઞ્ચચ્ચઞ્ચલચઞ્ચરીકનિકરશ્યામામ્બરા રાજતે કાસારસ્થવિનિદ્રપદ્મનયના વિશ્વેશ્વરપ્રેયસી ॥
કા શૃઙ્ગારકથા કુતૂહલકથા ગીતાદિવિદ્યાકયા મદ્યત્કુમ્ભિકથા તુરઙ્ગમકથા કોદણ્ડદીક્ષાકથા ।
એકૈવાસ્તિ મિથઃ પલાયનકથા ત્વદ્ભીતરક્ષઃપતેર્ દેવ શ્રીરઘુનાથ તસ્ય નગરે સ્વપ્નેઽપિ નાન્યા કથા ॥
કાશૈર્મહી શિશિરદીધિતિના રજન્યો હંસૈર્જલાનિ સરિતાં કુમુદૈઃ સરાંસિ ।
સપ્તચ્છદૈઃ કુસુમભારનતૈર્વનાન્તાઃ શુક્લીકૃતાન્યુપવનાનિ ચ માલતીભિઃ ॥
કા શૈલપુત્રી કિમુ નેત્રરમ્યં શુકાર્ભકઃ કિં કુરુતે ફલાનિ ।
મોક્ષસ્ય દાતા સ્મરણેન કો વા ગૌરીમુખં ચુમ્બતિ વાસુદેવઃ ॥
કાશ્મર્યાઃ કૃતમાલમુદ્ગતદલં કોયષ્ટિકષ્ટીકતે તીરાશ્મન્તકશિમ્બિચુમ્બિતમુખા ધાવન્ત્યપઃ પૂર્ણિકાઃ ।
દાત્યૂહૈસ્તિનિશસ્ય કોટરવતિ સ્કન્ધે નિલીય સ્થિતં વીરુન્નીડકપોતકૂજિતમનુક્રન્દન્ત્યધઃ કુક્કુટાઃ ॥
કાશ્મીરકર્દમકષાયકપોલપાલી કહ્લારદામકલિકાકમનીયચૂલી ।
કાચિદ્ વિહારવિશિખામુપયાતિ ચોલી પાલીલસત્કરતલામલકસ્તનાલી ॥
કાશ્મીરગૌરવપુષામભિસારિકાણામ્ આબદ્ધરેખમભિતો રુચિમઞ્જરીભિઃ ।
એતત્ તમાલદલનીલતમં તમિસ્રં તત્પ્રેમહેમનિકષોપલતાં તનોતિ ॥
કાશ્મીરદ્રવગૌરિ હન્ત કિમયં ભૂયોઽઙ્ગરાગે ગ્રહઃ કો વા નીલસરોરુહાક્ષિ નિતરાં નેત્રાઞ્જને સંભ્રમઃ ।
રક્તાશોકદલોપમેયચરણે કિં લાક્ષયા દત્તયા નો રાગાન્તરમીહતે નિજરુચા વિભ્રાજમાનો મણિઃ ॥
કાશ્મીરધૂલીકલિકાવિરાજદ્- બાલેન્દુરેખાતિલકાભિરામા ।
કૃકાટિકાકીલિતકેશપાશા સા વૈષ્ણવી સારસપત્રનેત્રા ॥
કાશ્મીરપઙ્કખચિતસ્તનપૃષ્ઠતામ્ર- પટ્ટાવકીર્ણદયિતાર્દ્રનખાક્ષરાલી ।
એણીદૃશઃ કુસુમચાપનરેન્દ્રદત્ત- તારુણ્યશાસનમિવ પ્રકટીકરોતિ ॥
કાશ્મીરીગાત્રલેખાસુ લોલલ્લાવણ્યવીચિષુ ।
દ્રાવયિત્વેવ વિન્યસ્તં સ્વર્ણં ષોડશવર્ણકમ્ ॥
કાશ્મીરેણ દિહાનમમ્બરતલં વામભ્રુવામાનન- દ્વૈરાજ્યં વિદધાનમિન્દુદૃષદાં ભિન્દાનમમ્ભઃશિરાઃ ।
પ્રત્યુદ્યત્પુરુહૂતપત્તનવધૂદત્તાર્ઘદૂર્વાઙ્કુર- ક્ષીવોત્સઙ્ગકુરઙ્ગમૈન્દવમિદં તદ્વિમ્બમુજ્જૃમ્ભતે ॥
કાશ્યાં તિષ્ઠ સખે સુપર્વનિવહૈર્નિત્યં નુતાયાં ભજ શ્રીકણ્ઠં નિજભક્તરક્ષણવિધૌ દક્ષં દયાવારિધિમ્ ।
ગાઙ્ગે વારિણિ પાપહારિણિ કુરુ સ્નાનં સ્મર શ્રીપતિં ત્વં કષ્ટેન વિનૈવ મોક્ષપદવીં પ્રાણાત્યયે પ્રાપ્સ્યસિ ॥
કાશ્યાં તુ મરણાન્મુક્તિર્ જનનાત્ કમલાલયે ।
દર્શનાદભ્રસરસઃ સ્મરણાદરુણાચલે ॥
કાશ્યાં નિપાતય વપુઃ શ્વપચાલયે વા સ્વર્ગં નય ત્વમપવર્ગમધોગતિં વા ।
અદ્યૈવ વા કુરુ દયાં પુનરાયતૌ વા કઃ સંભ્રમો મમ, ધને ધનિનઃ પ્રમાણમ્ ॥
કાશ્યામાકૃતિમીશિતુર્ન લભતે હૃદ્યાહિતાતત્ત્વધીર્ યસ્ય શ્રીરિવ સાઽઽભવત્ પ્રિયતમા યા સર્વદારાધિકા ।
શશ્વત્ તદ્રતચેતસસ્ તવ પુરાપુણ્યાન્યગણ્યાનિ યદ્ બ્રહ્માદ્વૈતસુખેઽપિ તદ્ભજનતો મન્દાદરં તે મનઃ ॥
કા શ્લાઘ્યા ગુણિનાં, ક્ષમા, પરિભવઃ કો, યઃ સ્વકુલ્યૈઃ કૃતઃ કિં દુઃખં, પરસંશ્રયો, જગતિ કઃ શ્લાઘ્યો, ય આશ્રીયતે ।
કો મૃત્યુર્વ્યસનં, શુચં જહતિ કે, યૈર્નિર્જિતાઃ શત્રવઃ કૈર્વિજ્ઞાતમિદં, વિરાટનગરે છન્નસ્થિતૈઃ પાણ્ડવૈઃ ॥
કાષાયાન્ન ચ ભોજનાદિનિયમાન્નો વા વને વાસતો વ્યાખ્યાનાદથ વા મુનિવ્રતભરાચ્ચિત્તોદ્ભવઃ ક્ષીયતે ।
કિં તુ સ્ફીતકલિન્દશૈલતનયાતીરેષુ વિક્રીડતો ગોવિન્દસ્ય પદારવિન્દભજનારમ્ભસ્ય લેશાદપિ ॥
કાષ્ઠં કલ્પતરુઃ સુમેરુરચલશ્ચિન્તામણિઃ પ્રસ્તરઃ સૂર્યસ્તીવ્રકરઃ શશી ચ વિકલઃ ક્ષારો હિ વારાં નિધિઃ ।
કામો નષ્ટતનુર્બલિર્દિતિસુતો નન્દી પશુઃ કામગો નૈતાંસ્તે તુલયામિ ભો રઘુપતે કસ્યોપમા દીયતે ॥
મૂળ પાઠ: Mahāsubhāṣitasaṃgraha 1-9979 · Data entry n.n. · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0