મહાસુભાષિતસંગ્રહ · શ્લોક 8516-8535

કદાચિદપિ સંજાતમ્ અકાર્યાદિષ્ટસાધનમ્ ।
યદનિષ્ટં તુ સત્કાર્યાન્ નાકાર્યપ્રેરકં હિ તત્ ॥

કદાચિદારોહતિ સૌધમુન્નતં કદાચિદાયાતિ ધરાતલં પુનઃ ।
કદાચિદાસ્યં વિનિવેશ્ય જાલકે પ્રિયં નવોઢા તુ સલજ્જમીક્ષતે ॥

કદા તે સાનન્દં વિતતનવદૂર્વાઞ્ચિતતટી- કુટીરે તીરે વા સવનમનુ મન્વાદિકથિતૈઃ ।
કથાબન્ધૈરન્ધઙ્કરણકરણગ્રામનિયમાદ્ યમાદુજ્ઝન્ ભીતિં ભગવતિ ભવેયં પ્રમુદિતઃ ॥

કદા દ્રક્ષ્યામિ નન્દસ્ય બાલકં નીપમાલકમ્ ।
પાલકં સર્વસત્ત્વાનાં લસત્તિલકભાલકમ્ ॥

કદાધરદલે બાલે દન્તકેસરશોભિતે ।
ભવામિ ત્વન્મુખામ્ભોજે રસિકો મધુપો યથા ॥

કદા નુ કન્યાગમનપ્રવાદં પ્રક્ષાલયેયં જગતિ પ્રરૂઢમ્ ।
ઇતીવ ભાસ્વાન્ પરિવૃદ્ધતાપસ્ તુલાં વિશુદ્ધ્યર્થમિવારુરોહ ॥

કદા નુ ચારુબિમ્બોષ્ઠં તસ્યાઃ પદ્મમિવાનનમ્ ।
ઈષદુન્નમ્ય પાસ્યામિ રસાયનમિવાતુરઃ ॥

કદા નૌ સંગમો ભાવીત્યાકીર્ણે વક્તુમક્ષમમ્ ।
અવેત્ય કાન્તમબલા લીલાપદ્મં ન્યમીલયત્ ॥

કદાપિ નાશ્રયેત્ પ્રાજ્ઞોઽકરુણં મિષ્ટભાષિણમ્ ।
પ્રચ્છન્નમસહિષ્ણું વા ગુડમિશ્રં વિષં યથા ॥

કદાપિ નોગ્રદણ્ડઃ સ્યાત્ કટુભાષણતત્પરઃ ।
ભાર્યા પુત્રોઽપ્યુદ્વિજતે કટુવાક્યાત્ પ્રદણ્ડતઃ ॥
પશવોઽપિ વશં યાન્તિ દાનૈશ્ચ મૃદુભાષણૈઃ ॥
કદાપિ વેશ્યા ન ગુણાર્થિની સ્યાદ્ રૂપાર્થિની નૈવ હિતાર્થિની ચ ।
વિદ્યાર્થિની નાપિ ન મન્યસે ચેદ્ વાર્તાં શૃણુ ત્વં કયવન્નકસ્ય ॥

કદા પુણ્યક્ષેત્રે કરકલિતરુદ્રાક્ષવલયો દધત્ સ્વાન્તે શાન્તેઽખિલશિવપદં શ્રીશિવપદમ્ ।
મહેશ શ્રીકણ્ઠ સ્મરહર હર ત્ર્યમ્બક શિવ પ્રસીદેત્યાક્રોશાન્ નિમિષમિવ નેષ્યામિ દિવસાન્ ॥

કદા બ્રહ્મેશાનત્રિદશપતિમુખ્યૈઃ સુરગણૈઃ સ્તુતં વિષ્વક્સેનં જિતદનુજસેનં હૃદિ ભજન્ ।
અયે વિષ્ણો જિષ્ણો ગરુડરથ વિશ્વમ્ભર હરે પ્રસીદેત્યાક્રોશન્ નિમિષમિવ નેષ્યામિ દિવસાન્ ॥

કદા ભાગીરથ્યા ભવજલધિસંતારતરણેઃ સ્ખલદ્વીચીમાલાચપલતલવિસ્તારિતમુદઃ ।
તમઃસ્થાને કુઞ્જે ક્વચિદપિ નિવિશ્યાહૃતમના ભવિષ્યામ્યેકાકી નરકમથને ધ્યાનરસિકઃ ॥

કદા ભિક્ષાભક્તૈઃ કરકલિતગઙ્ગામ્બુતરલૈઃ શરીરં મે સ્થાસ્યત્યુપરતસમસ્તેન્દ્રિયસુખમ્ ।
કદા બ્રહ્માભ્યાસસ્થિરતનુતયારણ્યવિહગાઃ પતિષ્યન્તિ સ્થાણુભ્રમહતધિયઃ સ્કન્ધશિરસિ ॥

કદા મુખં વરતનુ કારણાદૃતે તવાગતં ક્ષણમયિ કોપપાત્રતામ્ ।
અપર્વણિ ગ્રહકલુષેન્દુમણ્ડલા વિભાવરી કથય કથં ભવિષ્યતિ ॥

કદા વારાણસ્યામમરતટિનીરોધસિ વસન્ વસાનઃ કૌપીનં શિરસિ નિદધાનોઽઞ્જલિપુટમ્ ।
અયે ગૌરીનાથ ત્રિપુરહર શમ્ભો ત્રિનયન પ્રસીદેતિ ક્રોશન્ નિમિષમિવ નેષ્યામિ દિવસાન્ ॥

કદા વા સાકેતે વિમલસરયૂતીરપુલિને ચરન્તં શ્રીરામં જનકતનયાલક્ષ્મણયુતમ્ ।
અયે રામ સ્વામિન્ જનકતનયાવલ્લભ વિભો પ્રસીદેત્યાક્રોશન્ નિમિષમિવ નેષ્યામિ દિવસાન્ ॥

કદા વૃન્દારણ્યે નવઘનનિભં નન્દતનયં પરીતં ગોપીભિઃ ક્ષણરુચિમનોજ્ઞાભિરભિતઃ ।
ગમિષ્યામસ્ તોષં નયનવિષયીકૃત્ય કૃતિનો વયં પ્રેમોદ્રેકસ્ખલિતગતયો વેપથુભૃતઃ ॥

કદા વૃન્દારણ્યે મિહિરદુહિતુઃ સઙ્ગમહિતે મુહુર્ભ્રામં ભ્રામં ચરિતલહરીં ગોકુલપતેઃ ।
લપન્નુચ્ચૈરુચ્ચૈર્નયનપયસાં વેણિભિરહં કરિષ્યે સોત્કણ્ઠો નિવિડમવસેકં વિટપિનામ્ ॥

કદા વૃન્દારણ્યે વિમલયમુનાતીરપુલિને ચરન્તં ગોવિન્દં હલધરસુદામાદિસહિતમ્ ।
અયે કૃષ્ણ સ્વામિન્ મધુરમુરલીવાદન વિભો પ્રસીદેત્યાક્રોશન્ નિમિષમિવ નેષ્યામિ દિવસાન્ ॥